Apuntamentos, resumos, traballos, exames e exercicios de Lingua e literatura de Bacharelato

A Sociolingüística e o Estándar Lingüístico Galego

Todas as linguas presentan unha forte tendencia á diversidade e moitas desenvolven ao longo da historia un proceso de creación dunha variedade estándar. O estándar ten como principal finalidade: permitir a intercomunicación entre todos os falantes da comunidade. O estándar debe ser coñecido como propio por todos os falantes.

A normativa é o resultado da fixación dun código da lingua nos seus niveis ortográficos, gramaticais e léxicos. É unha proposta elaborada por lingüistas e sancionada polas institucións. O estándar é a variedade que resulta de poñer en práctica publicamente esa normativa. Á beira dun estándar escrito existe outro oral.

O Proceso de Estandarización

O Teatro Galego no Primeiro Terzo do Século XX

1. Desenvolvemento do Teatro

O teatro da posguerra pode dividirse en catro etapas:

• Teatro rexional (precedentes das Irmandades)
• Inicio dun proxecto de teatro nacional (etapa das Irmandades)
• Inclusión da modernidade (período das vangardas)
• Madurez e universalización (época Nós)

2. O Teatro Rexional: Precedentes das Irmandades

A produción dramatúrxica de principios do século XX relaciónase coa preocupación dos rexionalistas polo teatro. Creouse a Escola Rexional de Declamación para crear un viveiro de actores e estimular a produción de dramaturgos.

3. O Teatro das Irmandades

3.1. Problemas da Dramaturxia

Recoñecíase a relevancia do xénero dramático na recuperación da identidade do país a...

A comunicación entre os seres humanos é a función principal de calquera lingua. A lingua non ten unha soa función. As linguas non transmiten simplemente o contido estrito das mensaxes, senón que, grazas á variación lingüística e á existencia de distintas variedades, ofrecen tamén outras informacións. Se temos confianza co noso interlocutor, atuámolo; se non a temos, tratámolo de vostede. A lingua axuda tamén a situar un falante no contexto social. O uso duns conxuntos de trazos ou doutros indícanos o grupo social a que pertence o falante. O falante coñece o valor social ante o interlocutor, por esta razón non é habitual falar sempre na lingua estándar ou coñecer só unha variedade lingüística:

• Se se fala na mesma variedade

O Galego: Recuperación e Retos a Finais do Século XX e Comezos do XXI

No ano 1975, coa morte de Franco, comeza unha nova xeira caracterizada pola recuperación das formas democráticas na organización do Estado. Isto supón un aumento do nivel das liberdades dos cidadáns que repercute directamente no proceso de reivindicación cultural e lingüística de Galicia.

No ano 1976 fúndase o Departamento Universitario de Galego-Portugués. Posteriormente, no 1981, o galego é recoñecido polo Estatuto de Autonomía como lingua oficial da nosa Comunidade Autónoma, compartindo este título co castelán. Un ano máis tarde, en 1982, publícanse as Normas Ortográficas e Morfolóxicas do Idioma Galego, que definen o estándar da lingua contemporánea....

As Funcións da Lingua

A comunicación entre os seres humanos é a función principal de calquera lingua, pero tamén posúen outras funcións, entre as cales destacamos:

• Función de identidade: Vehículo de articulación interior do pensamento propio.
• Función familiar: A que se fala na casa. O marco familiar convértese nun dos bastións fundamentais para o mantemento ou as transformacións dos fenómenos lingüísticos.
• Función laboral: A que se emprega no traballo. Na Galicia actual, as relacións lingüísticas no mundo laboral repártense entre o galego e o castelán.
• Función local: É a que se emprega con normalidade nos contactos diarios entre persoas do mesmo contorno.
• Función institucional: A que os cidadáns empregan para comunicarse

A Obra Poética de Celso Emilio Ferreiro

A súa obra poética ten unha vertente individual e outra colectiva, que se manifestan no tratamento de diversos temas.

Por un lado, a súa faceta máis individual céntrase no concepto da saudade, que se relaciona coa infancia do autor, entendida como o momento de maior felicidade do ser humano, símbolo de harmonía entre o Home e a Natureza, unha etapa de inxenuidade e de benestar. Ademais, asociada a esta idea está tamén a da fugacidade do tempo e o desarraigo do home moderno, de modo que, para loitar contra esta perda de identidade, o único sentimento positivo é o amor e tamén a paisaxe. Como por exemplo destaca a súa obra Onde o mundo se chama Celanova.

Por outro lado, na súa vertente colectiva,...

A Xeración das Festas Minervais (Anos 50)

Caracterización

Son unha serie de escritores que irrompen nesa década provocando unha gran renovación. O grupo ten outras denominacións como “Escola da Tebra” ou “Xeración de La Noche”. Son autores nados na década dos 30 de orixes vilegas. Conforman a primeira xeración da posguerra galega. Buscaron novas formas de expresión caracterizadas pola rebeldía e o rupturismo e intentaron renovar a poesía e a prosa galegas. Da súa ruptura co culturalismo xorde o Partido Socialista Galego.

Na xeración dos 50 pódense distinguir dous grupos:

• O Grupo Compostelán

  Teñen unha afinidade ideolóxica polo piñeirismo e participan no labor cultural da Editorial Galaxia. Os principais autores deste grupo

Contexto histórico e situación sociolingüística

A comezos do século XX, Galicia seguía sendo eminentemente rural, de xeito que a poboación urbana non acadaba nin sequera o 10%. En consecuencia, atopamos unha sociedade formada na súa maioría por labregos e mariñeiros, cunha estrutura socioeconómica continuísta dos séculos anteriores. Non obstante, neste primeiro terzo do século comezan a albiscarse algúns cambios: os labregos reivindican a propiedade da terra protagonizando un poderoso movemento social (agrarismo), a fidalguía entra en decadencia e a burguesía, que fala castelán, representa o novo mundo urbano en vías de crecemento.

O proceso de substitución do galego polo castelán vai vir da man da industrialización e urbanización,...

O Teatro Galego: Unha Breve Historia

O teatro precisa para o seu desenvolvemento dunhas estruturas económicas e institucionais moi completas e custosas, e dun público asiduo e formado, polo que só con estas condicións (estabilidade social, política e económica) podemos falar dun teatro desenvolvido con normalidade. Desta época só cabe mencionar os débiles intentos de crear as condicións materiais necesarias para o desenvolvemento do teatro galego. Escribíronse unha lista de obras, redactadas por escritores dedicados a outros xéneros, que non estaban destinadas a ser representadas.

Tendencias Teatrais nas Irmandades da Fala

As tendencias teatrais da etapa das Irmandades da Fala son:

1. Teatro costumista-ruralista (maioritario)
2. Teatro de