Apuntamentos, resumos, traballos, exames e problemas de Lingua e literatura

A recuperación cultural do galego e a desgaleguización social

Lingua e literatura2,69 KB

O emprego do idioma desaparece do plano cultural

Será no exilio, especialmente en Buenos Aires (Castelao, Dieste, Blanco Amor, Luís Seoane), onde co apoio das colectividades de emigrantes, os galeguistas no exilio publicarán obras en galego, emitirán programas de radio en galego, fundan asociacións culturais que organizan actividades en galego, publican revistas e fundan editoriais.

A partir dos anos 50

Prodúcese unha lenta recuperación no ámbito cultural: a colección de poesía Benito Soto, e a editorial Bibliófilos Gallegos, e fundamentalmente a Editorial Galaxia (1950) que publicará non só literatura en galego, mais tamén publicacións periódicas sobre economía, de cultura e arte e de pensamento.

Nos anos 60

Créanse as primeiras...

Seguir lendo "A recuperación cultural do galego e a desgaleguización social" »

Resumen os dous de sempre castelao

Lingua e literatura3 KB

Nestes Lugares, co apoio das sociedades que xa crearan os emigrantes (por exemplo Blanco Amor ou Emilio Pita xa residían en América cando comezou a guerra), iniciaron un labor que tivo como finalidademanter a continuidade da nosa produción literaria, conservar o prestixio adquirido pola lingua GAL antes da guerra e, sempre coa esperanza de que a dictadura fose breve, ter unha bagaxe Cultural coa que regresar.Isto non foi tarefa fácil, + o exilio supuxo unha certa universalización da nosa cultura e da nosa Literatura, nun dobre sentido: darse a coñecer internacionalmente e recibir influencias de culturas Alleas. Os referentes dos escritores no exilio foron Castelao, polo seu compromiso político e ético Con Galicia, Blanco Amor, que
...
Seguir lendo "Resumen os dous de sempre castelao" »

A Cultura Galega na Posguerra e o Exilio (1936-1975)

Lingua e literatura4,12 KB

A Cultura Galega na Posguerra e o Exilio

Cando comeza a Guerra Civil de 1936 iníciase unha forte represión. Todo o esplendor dos anos anteriores quedou reducido ao silencio, e durante os primeiros anos da ditadura son os intelectuais do exilio americano os que manteñen viva a cultura galega creando editoriais e revistas. O galego converteuse nunha lingua inferior, sen un uso público nin formal.

A Recuperación Cultural e o Protoestándar

A recuperación cultural iníciase arredor de 1950, cando se funda a Editorial Galaxia, que será crucial para a revitalización da nosa cultura.

Na década dos 60 xorden os partidos nacionalistas clandestinos e minoritarios. Tamén se crean asociacións culturais que loitan polo noso idioma e cultura, e comeza...

Seguir lendo "A Cultura Galega na Posguerra e o Exilio (1936-1975)" »

O Rexurdimento da Literatura Galega: Prequela e Apoxeo

Lingua e literatura2,89 KB

O Perrerrexurdimento

Primeiro Período (1808-1833)

As primeiras manifestacións literarias estiveron relacionadas cos feitos históricos, centrándose na loita cos franceses, e os feitos políticos baseándose no centralismo do Estado. Foi o tempo no que os intelectuais convertéronse en defensores da realidade galega.

Neste período, o galego utilízase como lingua propagandística para movilizar á poboación contra os franceses. Obras como "Proezas de Galicia" e "Un labrador que foi sarxento aos soldados do novo alistamento" exemplifican este uso da lingua.

Os textos propagandísticos tamén creaban a confrontación entre liberais e conservadores, como se ve en obras como "Os rogos dun gallego". Apareceron textos en prosa galega en forma de...

Seguir lendo "O Rexurdimento da Literatura Galega: Prequela e Apoxeo" »

Normalización Lingüística: Revitalizando o Galego

Lingua e literatura2,03 KB

Normalización Lingüística do Galego

Situación das Linguas Minorizadas

Unha lingua minorizada, independentemente do número de falantes, non se emprega con normalidade en todas as situacións ou ámbitos comunicativos dentro da propia comunidade. Esta situación pode levar á súa desaparición (dálmata, córnico). En estados monolingües, como Austria ou Islandia, esta situación de linguas en contacto xera un desequilibrio que deriva nun conflito lingüístico. Este conflito provén do valor que a comunidade atribúe a cada lingua e o lugar que cada unha debe ocupar na vida social. Os conflitos lingüísticos poden levar á desaparición da lingua minorizada, xa que a lingua dominante tende a expandirse. Os falantes da lingua minorizada...

Seguir lendo "Normalización Lingüística: Revitalizando o Galego" »

A Lingua Galega no Século XX: Historia e Normalización

Lingua e literatura2,61 KB

O Galego no Século XX: Contexto e Prexuízos

Nesta época, aínda que o galego segue sendo a lingua maioritaria, acelérase o proceso de substitución polo castelán, o cal vén da man da industrialización e urbanización. O castelán empregábase nas cidades e nalgunhas vilas onde residían as clases máis poderosas e era considerada a lingua de prestixio social. Debido a esta situación xurdiron os prexuízos que cualificaban ao galego de lingua inculta.

Organismos Clave para a Lingua Galega

Co obxectivo de superar estes prexuízos, xorden no primeiro terzo do século XX organismos de gran relevancia cultural e política para Galicia e a lingua galega, como son:

  • A Real Academia Galega, creada no 1906, con Manuel Murguía como primeiro presidente.
...
Seguir lendo "A Lingua Galega no Século XX: Historia e Normalización" »

A situación das linguas minorizadas e a normalización lingüística

Lingua e literatura2,68 KB

As linguas minorizadas e a súa situación

As linguas minorizadas son aquelas que, sendo historicamente propias dun pobo, están sometidas a condicións sociais tales que ven restrinxidas as súas funcións.

O máis habitual é que a lingua minorizada se manteña nos ámbitos rurais e entre as clases máis baixas, mentres que os habitantes das cidades ou as clases altas adoptan antes a lingua dominante. Deste xeito, a lingua autóctona vai perdendo prestixio fronte á lingua foránea e ámbitos de uso.

O número de falantes e a minorización

O número de falantes non é un factor moi relevante para que unha lingua se considere minorizada. Hai linguas en Europa como o islandés, que con só 200.000 falantes teñen asegurada a súa supervivencia

...

Seguir lendo "A situación das linguas minorizadas e a normalización lingüística" »

Evolución da lingua galega: historia e etapas

Lingua e literatura2,84 KB

Evolución da lingua galega

Historia social da lingua galega ata o século XIX

Esplendor medieval (IX-XVI)

No século IX, o descubrimento do sartego consolida a Compostela como un dos centros da cristiandade. O galego convértese na lingua da cultura de boa parte da Península, o que se ve reflectido nas cantigas. O galego vive unha situación de normalidade como idioma da poboación e dos ámbitos administrativos e xudiciais.
No século XIII comeza un proceso de decadencia que culminará no século XV coa imposición do castelán. O galego ficará relegado aos ámbitos coloquiais e familiares.

Séculos Escuros (XVI-XVIII)

O galego perde uso como lingua de cultura e cárgase de prexuízos lingüísticos.
No século XVIII xorden as primeiras voces
...
Seguir lendo "Evolución da lingua galega: historia e etapas" »

Lírica Galega: Tendencias na 2ª Metade do Século XX

Lingua e literatura2,58 KB

Tendencias da Lírica na Segunda Metade do Século XX

A Guerra Civil marca un antes e un despois na historia de todos os países e culturas que integran a España contemporánea. Durante os anos que dura a guerra aparecen algunhas obras en galego. Na primeira posguerra, a literatura autóctona garda un obrigado silencio en Galicia. A creación en 1950 da Editorial Galaxia marca a recuperación da Literatura en galego, o punto culminante dunha serie de sucesos positivos para a nosa lingua:

  • Cómaros verdes de Aquilino Iglesia
  • Colección de poesía Benito Soto
  • Nacemento de pequenas empresas editoriais
  • Publicación dun suplemento chamado La Noche
  • Publicación de algunhas revistas literarias bilingües, como Alba

Grupos e Tendencias Poéticas

En Galicia,...

Seguir lendo "Lírica Galega: Tendencias na 2ª Metade do Século XX" »

A vida e obra de Curros Enríquez

Lingua e literatura2,88 KB

Curros: Celanova (Ourense) infancia marcada pola súa actitude tradicionalista e intransixente do pai. Aos quince anos marchou a Madrid a rematar o bacharelato e a iniciar a carreira de Dereito. Ten que exiliarse; posteriormente volveu a Ourense. A súa vida laboral centrouse case por completo no xornalismo. Fundou con Francisco Añón e outros autores "Galicia Literaria".

En 1880 publicou "Aires da miña terra", obra que o consagrou como literato. Por mor da publicación sufriu represalias políticas que o levaron a perder o traballo. Iso motivou que volvese a Madrid.

Aires da miña terra:

Poesía cívico-social: Tres aspectos: galeguismo, defendeu Galiza, as súas xentes e a súa cultura; anticlericalismo, considerou necesaria a liberdade de
...
Seguir lendo "A vida e obra de Curros Enríquez" »