Apuntamentos, resumos, traballos, exames e problemas de Historia

O Temor á Expansión da Revolución

Desde 1789, as noticias procedentes de Francia causaron temor ao contaxio da Revolución Francesa. Isto levou a Carlos IV, dirixido por Floridablanca, a realizar un severo control da propaganda revolucionaria por medio da Inquisición. As medidas non lograron evitar que as ideas revolucionarias se estendesen por España. En 1792, os acontecementos en Francia agraváronse coa abolición da monarquía e a detención de Luís XVI. As distintas monarquías europeas saíron en defensa dos dereitos reais do monarca francés e atacaron os revolucionarios. En España, a actitude a tomar foi vacilante. A finais de 1792, Manuel Godoy foi nomeado Secretario de Estado. Fidalgo de ambición desmedida, alcanzou o poder...

Reforma da monarquía e centralismo político

Filipe V introduciu numerosas reformas políticas que buscaban un maior grao de centralización do poder político e a unificación lexislativa e institucional.

A Lei Sálica e a reorganización administrativa

• O Auto Acordado: Filipe V promulgou o Auto Acordado, un decreto coñecido como a Lei Sálica, que reservaba o trono aos herdeiros varóns, desprazando as mulleres.
• A reorganización administrativa: Tratou de incrementar o poder real con medidas como:
  • Reduciu o número de Consellos.
  • Potenciou as Secretarías de Despacho (antecedente dos Ministerios) que se encargaban dos diversos asuntos: Estado, Xustiza, Facenda… Favoreceu a potenciación do Secretario do Estado.
  • Incrementou o número e poder dos

A abolición dos privilexios forais dos reinos da Coroa de Aragón

Considerados rebeldes, os reinos da Coroa de Aragón perderon a súa autonomía política e institucional. Filipe V, apoiado na forza militar, aboliu os privilexios de Aragón e Valencia, Mallorca e Cataluña, impoñendo as leis de Castela. Así mesmo, as súas institucións políticas particulares foron suprimidas e substituídas por unhas novas. Os seus reinos foron transformados —mediante os Decretos de Nova Planta— en provincias gobernadas en nome do rei por un capitán xeneral. As aduanas interiores foron suprimidas e os seus tribunais xudiciais foron modificados mediante a creación de Audiencias en Zaragoza, Valencia, Mallorca e Barcelona, a imitación das de Castela....

O Perigo dunha Hexemonía Austríaca e a Paz de Utrecht

O perigo dunha hexemonía de Austria, se Carlos cinguía ademais a Coroa española, era tan temido como a unión entre Francia e España. A paz asinouse nos Tratados de Utrecht (1713) e de Rastadt (1714), cos que se mantiña o equilibrio europeo. Estableceuse o seguinte:

• Filipe V foi recoñecido como rei de España con expresa renuncia aos dereitos á Coroa de Francia.
• Gran Bretaña obtiña Xibraltar e Menorca, ademais dun navío de permiso para comerciar coa América hispánica e o asento de negros.
• Carlos de Habsburgo, emperador de Austria, quedaba cos Países Baixos españois, Nápoles, Milán e Sardeña.
• Holanda obtivo varias prazas para a súa defensa e seguridade na fronteira cos Países

Réxime Demográfico Antigo: Características

O crecemento da poboación foi moderado debido a ondas epidémicas e crises de subsistencia que producían unha elevada mortalidade. No século XVIII diminuíron as epidemias, pero seguiron as crises periódicas de subalimentación por malas colleitas.

A Sociedade Estamental: Estrutura e Dinámicas

A sociedade estaba dividida en tres grupos ou estamentos. Cada un deles suxeito a unhas normas xurídicas diferentes. Unha minoría de nobres e eclesiásticos posuían privilexios. O resto da poboación constituía a gran maioría de non privilexiados (terceiro estado).

Algunhas persoas tiñan unha valoración negativa sobre os oficios (ferreiros, curtidores, toneleiros...). Outro valor clave da sociedade...

Franquismo e Democracia en España: Unha Análise Histórica

O franquismo iniciouse ao final da Guerra Civil española, xa que o xeneral Francisco Franco estableceu unha ditadura ata a súa morte en 1975.

Características do Franquismo

• A concentración de poder en Franco, que era xefe do Estado, xefe do Goberno e Xeneralísimo dos Exércitos.
• A supresión da Constitución e, con ela, das liberdades e dos dereitos democráticos.
• A imposición do militarismo ou autoridade do exército.
• O nacionalcatolicismo foi o fundamento ideolóxico do réxime.
• O apoio político do réxime constituído pola Falanxe como partido único. Durante a ditadura pasou a chamarse Movemento Nacional.
• Os apoios sociais foron a oligarquía terratenente e financeira, e as clases

A Segunda Guerra Fría (1975-1985)

A aparente ofensiva soviética

A Unión Soviética non participou nestas revolucións nin as alentou, pero, na medida en que podían restar aliados ao seu adversario, apoiounas ou converteu en aliados aos gobernos xurdidos delas.

Precisamente foron os problemas dun destes gobernos, o de Afganistán, os que impulsaron aos soviéticos a levar a cabo unha invasión militar directa neste país. A URSS non puido pacificar o país nin acabar cos grupos guerrilleiros, que finalmente lograron controlar Afganistán tras a retirada das tropas soviéticas. Esta intervención non tiña como obxectivo ampliar o poder soviético, senón impedir o expansionismo islámico triunfante no veciño Irán. Este propósito non puido...

Ruptura da coalición e puntos de fricción: O discurso de Churchill en Fulton

En 1946, Churchill pronunciou un discurso na Universidade de Fulton no que falou da aparición en Europa dun «pano de aceiro», que a dividía pola metade, e sinalou a necesidade de deter o expansionismo soviético pola forza. Este discurso foi replicado duramente por Stalin.

A crise de Irán

En Irán, país ocupado por tropas británicas e soviéticas, acordouse a retirada común de tropas en 1946. Con todo, a URSS negouse a facelo. Finalmente cedeu e retirou as súas tropas ante as presións de EEUU e GB. Irán quedou na zona de influencia occidental, constituíndo unha ameaza para a URSS.

A entrada do leste de Europa na órbita soviética

En Europa oriental, os partidos...

O Rexurdimento: introdución

O Rexurdimento, entendido como o renacer literario galego, experimenta un salto cualitativo en 1863 coa publicación de Cantares Gallegos de Rosalía de Castro. Non se trata dun fenómeno exclusivamente cultural; os seus escritores eran conscientes do proceso que protagonizaban. Con obras fundamentalmente de pulo patriótico, marcadas polo que acontecía neses momentos en Galicia, asumirán a súa defensa e irán na procura dunha orde social máis xusta. Esta actitude adquire con Rosalía especial relevo.

Contexto político e social

En 1868, os grupos políticos marxinais dan un golpe de Estado coa finalidade de superar a crise económica. Apróbase a Constitución de 1869 e establécese unha monarquía democrática...