A Guerra Fría: Ruptura da Coalición e Puntos de Fricción
Ruptura da coalición e puntos de fricción: O discurso de Churchill en Fulton
En 1946, Churchill pronunciou un discurso na Universidade de Fulton no que falou da aparición en Europa dun «pano de aceiro», que a dividía pola metade, e sinalou a necesidade de deter o expansionismo soviético pola forza. Este discurso foi replicado duramente por Stalin.
A crise de Irán
En Irán, país ocupado por tropas británicas e soviéticas, acordouse a retirada común de tropas en 1946. Con todo, a URSS negouse a facelo. Finalmente cedeu e retirou as súas tropas ante as presións de EEUU e GB. Irán quedou na zona de influencia occidental, constituíndo unha ameaza para a URSS.
A entrada do leste de Europa na órbita soviética
En Europa oriental, os partidos comunistas fixéronse co poder mediante golpes de estado. Especialmente impactante foi o caso de Checoslovaquia, onde existía unha tradición parlamentaria anterior á guerra. Creáronse así réximes de partido único similares ao da URSS. Só quedou excluída Iugoslavia, na que se implantou un réxime socialista.
A marxinación dos comunistas en Europa occidental
Os comunistas, moi activos nos movementos de resistencia antinazi, a partir de 1948 foron marxinados politicamente mesmo en países nos que tiñan gran influencia, como Italia e Francia, e en Grecia foron derrotados nunha Guerra Civil.
A doutrina Truman e o Plan Marshall
O presidente Truman formulou a que se coñecerá como Doutrina Truman: EEUU debía apoiar aos países libres (é dicir, capitalistas) e impedir que neles se impuxesen réximes totalitarios (ou sexa, soviéticos). O apoio sería tanto militar como económico, en Europa occidental a través do Plan Marshall. Este programa de axuda económica, financiado por EEUU, contribuíu decisivamente á reconstrución de Europa occidental. Desta reconstrución económica esperábase obter beneficios sociais e políticos: pretendíase afastar á poboación europea de calquera tentación comunista. España (polo seu réxime político) e os países do leste non recibiron esta axuda.
A división de Alemaña
As áreas británica, estadounidense e francesa de Alemaña uníronse, beneficiáronse do Plan Marshall e constituíron a República Federal de Alemaña. Na zona soviética formouse a República Democrática Alemá (excluída do Plan Marshall e cun réxime comunista de partido único). Austria mantívose unida e declarouse neutral, pero puido beneficiarse do Plan Marshall e da democracia occidental.