Apuntamentos, resumos, traballos, exames e problemas de Historia

Ludismo e sindicatos

O movemento obreiro é o conxunto de iniciativas colectivas levadas a cabo polos traballadores asalariados para mellorar as súas condicións.

As primeiras reaccións foron destruir as máquinas, xa que pensaban que eran as culpables da súa situación. Este movemento coñécese como ludismo, porque os obreiros actuaban en nome dun personaxe ficticio chamado Nedd Ludd.

O primeiro movemento organizado con fins laborais e políticos foi o cartismo. Entre 1838 e 1848 logrou unha gran mobilización en Gran Bretaña, ao presentar ao Parlamento a Carta do Pobo (documento no que se reclamaban dereitos laborais e o sufraxio universal).

Os obreiros só podían participar en sociedades de socorro mutuo. O dereito de asociación recoñeceuse...

O reinado de Fernando VII

Fernando VII aboliu a Constitución e reinstaurou a monarquía absoluta, o que provocou diversos pronunciamentos. Os liberais gobernaron durante o Trienio Liberal (1820-1823), período no que se instaurou unha monarquía constitucional. Posteriormente, iniciouse un novo período absolutista coñecido como a Década Ominosa (1823-1833).

A independencia das colonias americanas

As causas principais foron a marxinación dos crioulos nos cargos políticos, o que desencadeou un movemento de liberación dividido en dúas etapas:

• 1810-1814: Creáronse xuntas de defensa nas colonias que se declararon independentes. Cando Fernando VII recuperou o trono, enviou tropas españolas para sufocar as revoltas.
• 1815-1825: Estendeuse o movemento

Bases do Réxime Franquista

Ditadura Militar

Tras a vitoria de Franco na Guerra Civil, impúxose unha ditadura militar que suprimía as liberdades democráticas.

Supresión de liberdades e institucións

• A Constitución de 1931 foi anulada.
• Os partidos e sindicatos obreiros foron prohibidos.
• As eleccións foron suprimidas.
• As institucións republicanas foron desmanteladas.

Tamén se aboliron os Estatutos de Autonomía e se prohibiu calquera manifestación nacionalista catalá, vasca ou galega.

O Partido Único e o Sindicato Vertical

Franco asumía a xefatura do partido único: *Falange Española Tradicionalista y de las JONS* (**FET y de las JONS**), no que se agruparon os vencedores da Guerra Civil. Do partido dependía a Central Nacional Sindicalista...

A UCD e a Transición Española

A UCD, formación política creada por Adolfo Suárez, logrou gañar dúas convocatorias electorais, a de 1977 e a de 1979, pero en ambas non tiña a maioría absoluta. Esta formación era un partido moi heteroxéneo, resultado da confluencia de individualidades políticas procedentes do antigo franquismo, democristiáns, liberais e incluso da socialdemocracia.

Os Primeiros Anos da Transición

Os primeiros anos da Transición foron moi duros por varios factores: a crise económica do 73, sentida en España dun xeito máis tardío, xerou taxas de inflación altas e un paro crecente que xerou un enorme malestar social con numerosas folgas. A gravidade da situación motivou os Pactos da Moncloa como un acordo global...

Contubernio de Múnic

Contubernio de Múnic: termo dado polo réxime franquista á reunión celebrada en Múnic en 1962 do Congreso do Movemento Europeo, organizado por Salvador de Madariaga, onde participan membros da oposición antifranquista, tanto do interior como do exilio, na que se esixe que os países que queiran entrar en institucións europeas teñen que ter un réxime democrático ante o intento de España de entrar na CEE.

Lei para a Reforma Política

A revolta dos irmandiños

Ó longo da Baixa Idade Media, a debilidade do poder real no reino de Castela ocasionou unha serie de trastornos, inquietudes, abusos e crimes, fronte ós que se constituíron as Irmandades en Galicia e fóra dela, case sempre co consentimento dos monarcas. Estas Irmandades chegaron a constituír unha unidade en 1467 cunha plasmación de obxectivos e normas.

Contexto histórico

Coa entronización dos Trastámara desapareceu o antigo sentido xerárquico (nobreza eclesiástica e laica) e a súa representación política. A nobreza tradicional renovouse con linaxes non galegas que aportaban unha nova forma de vida e que ostentaban os cargos de goberno (ex. os Sarmiento, Enríquez e Osorio). O resultado do cambio traduciuse...

Pi i Margall quería negociar con carlistas e republicanos impacientes, mais en xullo de 1873 produciuse en Alcoi unha folga xeral que derivou nunha insurrección xeralizada, que se reprimiu a tiros. Axiña xurdiron os cantóns (unidades políticas territoriais soberanas que, mediante acordos libres “de abaixo a arriba”, se uniron formando a federación española), que proclamaron a República Federal. O fenómeno cantonalista desbaratou os plans de Pi e, ante a resistencia deste a reprimir os levantamentos cantonais, o goberno entrou en crise. Nicolás Salmerón substituíu a Pi na presidencia da República e comprometeuse a restablecer a orde e aprobar as reformas sociais pendentes.

Causas e características do cantonalismo

O cantonalismo...

O Trienio Liberal ou Constitucional (1820-1823)

Tras o xuramento de Fernando VII da Constitución de 1812, formouse un goberno integrado por liberais, que recuperou moitos dos decretos das Cortes de Cádiz. O primeiro goberno liberal estivo formado por ilustres exiliados, como Agustín Argüelles (ministro da Gobernación) ou José Canga (de Facenda). Estableceuse un sistema de liberdades políticas, no que destacan as seguintes medidas:

• Liberdade dos presos políticos.
• Supresión definitiva da Inquisición.
• Restauración das autoridades constitucionais en concellos e deputacións.
• Eleccións a Cortes.
• Creación da Milicia Nacional, corpo de voluntarios para a defensa do sistema constitucional, que se converterá nun dos símbolos do liberalismo