Apuntamentos, resumos, traballos, exames e problemas de Historia

A restauración de Fernando VII e do absolutismo

a) O sexenio absolutista

Os anos de consolidación: 1789-1825

Tras a proclamación da independencia, os 13 estados norteamericanos iniciaron unha difícil tarefa que consistiu, nun primeiro momento, en consolidar un novo modelo político, asentar unha economía forte e administrar os territorios que se irían unindo á confederación.

Os diferentes estados enfrontábanse a unha situación inestable. Parte dos americanos avogaban por seguir entablando relacións cos ingleses; en sentido contrario, había voces que defendían unha plena autonomía fronte a Europa.

O debate político: Federalistas vs. Antifederalistas

Existía unha división entre os federalistas, que querían un sistema de goberno federal, e os antifederalistas, que defendían un goberno centralizado. Para...

Glosario de Termos Históricos

Ludismo

Primeira forma de manifestación obreira que se deu na primeira fase da Revolución Industrial, consistente na destrución da maquinaria dentro dunha fábrica.

Caciquismo

Sistema que foi implantado de forma xeneralizada no ámbito rural. É a práctica política que tivo o maior auxe durante a Restauración Borbónica, utilizando na maioría das veces o uso de favores persoais a cambio do apoio a un candidato oficial ou o fraude electoral.

Desastre de Annual

Derrota militar española producida na guerra colonial de Marrocos ante os rifeños comandados por Abd el-Krim.

Directorio Militar

Primeira etapa da ditadura de Miguel Primo de Rivera. O Directorio está integrado exclusivamente por militares, presidido polo...

Mouriscos

Denominación dada aos musulmáns convertidos ao cristianismo tras a pragmática dos Reis Católicos de 1502, tanto na Coroa de Castela como na de Aragón. No reinado de Felipe II participaron na revolta das Alpujarras, tras a cal foron expulsados cara a outros territorios do reino de Castela, para ser definitivamente expulsados en 1609 durante o reinado de Felipe III.

Terzos

Unidades de combate durante a época dos Austria, formadas por soldados profesionais a soldo que defendían as posesións españolas do Imperio. Os gobernadores da monarquía utilizábanos para combater en primeira liña da fronte. Tiveron un gran protagonismo no norte de Europa, e sobre todo en Flandres.

Unión de Armas

Proxecto elaborado polo Conde-Duque de Olivares...

1. O impacto da Primeira Guerra Mundial

O goberno de Eduardo Dato declarou a neutralidade, que foi apoiada por todos os partidos. Esta postura adoptouse a causa do illamento diplomático, a debilidade económica e a incapacidade militar de España. As forzas políticas, a pesar da neutralidade, dividíronse en dous bandos: aliadófilos e xermanófilos.

A neutralidade favoreceu unha espectacular expansión da economía. Non obstante, mentres a burguesía industrial e financeira se enriqueceu con beneficios extraordinarios da guerra, as clases traballadoras sufriron un forte descenso do seu nivel de vida pola escaseza e pola subida dos prezos dos produtos de primeira necesidade. Esta situación agravou as diferenzas entre as clases sociais da época...

O Rexurdimento das Cidades

No século XI produciuse na Europa medieval un renacemento urbano. As cidades creceron en número, en poboación e en importancia social e económica. O desenvolvemento urbano estivo moi unido ás mellores condicións de vida.

A partir do século XI, as innovacións técnicas aplicadas á agricultura permitiron un aumento da produtividade no campo e, xa que logo, unha mellora na alimentación. Isto tivo unhas consecuencias significativas:

• O crecemento da poboación rural e un aumento da esperanza de vida.
• A emigración de moitos campesiños cara ás cidades, o que contribuíu ao crecemento destas.
• A aparición de excedentes agrícolas que, ao non ser necesarios para alimentar a poboación, vendíanse nos mercados urbanos.

As limitacións e os atrancos do Proxecto Ilustrado

Os gobernos ilustrados atopáronse con multitude de dificultades, que proviñan tanto da miseria e da ignorancia das masas populares como da oposición da meirande parte da nobreza e dos eclesiásticos, grupos que estaban satisfeitos coa tradición e a sociedade vixente. A pesar da modernización das súas propostas e de que nunca pretenderon alterar as bases políticas e sociais, os partidarios das reformas tiveron serias dificultades para levar a cabo os seus proxectos, provocando conflitos e problemas, entre os que destacan:

• A vixilancia da Inquisición e o proceso de Olavide.
• A lentitude das reformas e a radicalización ideolóxica.

1. A vixilancia da Inquisición e o proceso de Olavide

Aínda...

A reforma agraria liberal

A reforma agraria liberal incluía tres ámbitos esenciais que consagraban os principios de propiedade privada e de libre dispoñibilidade da propiedade:

• A disolución do réxime señorial: Produciuse pola lei do 26 de agosto de 1837. Os señores perdían as súas atribucións xurisdicionais (exercer xustiza), porén, conservaban a propiedade das terras que os campesiños non puidesen acreditar documentalmente como propias. Deste xeito, os campesiños que tradicionalmente traballaron esas terras perdían todo o dereito e pasaban a ser simples arrendatarios ou xornaleiros.
• A desvinculación: Supresión de morgados, padroados e fideicomisos en 1837. Libera definitivamente as terras dos patrimonios vinculados e os seus propietarios

A nova orde constitucional

A nova orde constitucional: Os progresistas desmantelaron o antigo réxime e implantaron o réxime liberal. As Cortes abriron en 1836 e escribiron unha constitución que se aprobou en xuño de 1837. Esta constitución recoñecía o principio de soberanía nacional, varios dereitos cidadáns, a división de poderes e o estado católico.

Creáronse leis como a Lei da Imprenta (control sobre o que se publica) e a Lei Electoral (sufraxio a maiores de 25 anos con renda mínima). O novo sistema impulsou a reforma agraria, que se centraba na abolición dos señoríos, na desvinculación dos morgados e na desamortización de bens do clero regular e secular. Consolidouse a liberdade de contratación na industria e no comercio....