Conceptos Fundamentais de Demografía

Poboación Activa

É aquel sector da poboación que se atopa en idade apta para traballar (entre os 16 e os 65 anos). Distínguense dous subgrupos:

• Se está empregada, denomínase poboación activa ocupada.
• Se está en paro, denomínase poboación activa desocupada ou desempregada.

Esperanza de Vida

Cálculo do número medio de anos que unha persoa pode esperar vivir, ben no momento de nacer ou ben cando acada unha determinada idade, sempre que os niveis de mortalidade permanezan constantes.

A esperanza de vida en España é das maiores do mundo. É maior nas mulleres (aproximadamente 85 anos) que nos homes (aproximadamente 80 anos).

Réxime Demográfico

Cada unha das etapas na evolución do movemento natural dunha...

Economía e sociedade na Galicia dos Austrias

A agricultura e as súas transformacións

O Reino de Galicia, como a maior parte de Europa, continuou sendo unha economía agraria e rural durante os séculos XVI e XVII. A agricultura do século XVI rexistrou un aumento da produción a nivel cuantitativo pero dentro das pautas tradicionais tanto nos tipos de cultivos como nas técnicas. Foi grazas á introdución de novos cultivos —como o millo e a pataca— durante o século XVII que a produción agrícola aumentou, facilitando o incremento demográfico dos séculos XVII e XVIII.

Paralelamente, durante estes séculos o foro consolidouse como o tipo de contrato principal. Trátase dun acordo de longa duración (por exemplo, pola vida de tres reis)...

Poesía Galega entre 1936 e 1976

A poesía galega sufriu unha gran paralización despois da Guerra Civil. A primeira obra poética publicada relevante foi Cómaros verdes de Aquilino Iglesia Alvariño.

En 1950 fundouse a Editorial Galaxia. Esta editorial, aínda que se dedicou máis á narrativa e ao ensaio, tamén publicou importantes obras poéticas como Antifonía da cantiga de Ramón Cabanillas.

Principais tendencias da poesía de posguerra

As principais tendencias desta poesía, onde se produciron numerosos cambios sociais e culturais, foron:

• Tendencias herdadas da preguerra: imaxinismo ou hilozoísmo, neotrobadorismo e ruralismo.
• Paisaxismo renovador: céntrase na paisaxe dun sitio diferente.
• Clasicismo e culturalismo: integra referencias doutras

A Xeración Nós: Autores e Obras Fundamentais

Vicente Risco

• O porco de pé é unha novela de carácter satírico e burlesco. O seu protagonista é don Celidonio, un home vulgar e inculto que acaba sendo alcalde da súa cidade. A través del, Risco satiriza a clase burguesa.

Na produción ensaística de Risco cómpre salientar:

• Nós, os inadaptados, relato das teimas intelectuais da xeración Nós, que acabaría atopando o sentido da súa vida na identificación coa Terra.
• Teoría do nacionalismo galego, ensaio no que expón as súas ideas como ideólogo do nacionalismo galego.
• Mitteleuropa (1934), onde recolle as súas impresións acerca da cultura e da política centroeuropeas, especialmente a alemá.

Ramón Otero Pedrayo

Foi catedrático de historia...

O Galego na Primeira Metade do Século XX: Contexto e Normalización

1. Contexto Demográfico e Económico

En 1930, a poboación galega chegou a 2.230.000 habitantes, a pesar das persoas que emigraran nas décadas precedentes. Comezou a ser notoria a súa concentración en espazos urbanos e costeiros, en paralelo ao despoboamento da Galiza interior.

A economía galega caracterízase por:

• Exportación de materias primas.
• Escasa industrialización.
• Fuga de capitais e de recursos humanos.
• Inmobilismo nas estruturas agrarias.
• Precariedade nas vías de comunicación.

Na agricultura iníciase unha renovación pola mecanización, a introdución de fertilizantes e o labor da Misión Biolóxica de Pontevedra. Na industria vaise producir un desenvolvemento, asentado...

A Situación Lingüística do Galego no Primeiro Terzo do Século XX

Neste tema imos falar da situación lingüística do galego durante o primeiro terzo do século XX e sobre as tres organizacións encargadas da promoción da lingua galega, que son: as Irmandades da Fala, o Grupo Nós e o Seminario de Estudos Galegos.

No primeiro terzo do século XX, Galicia segue tendo unha situación diglósica. O galego é a lingua maioritaria, pero considérase unha lingua inferior ao castelán. Prodúcense unha serie de cambios sociopolíticos:

Cambios Sociopolíticos Relevantes

• O Agrarismo: É un movemento social que ten lugar no primeiro terzo do s. XX en Galicia. Consiste na loita do campesiñado (que abranguía o 90% da poboación) contra o caciquismo,

Aula Regia

Asemblea política de carácter laico cuxa creación se atribúe a Leovixildo, na monarquía visigoda hispana. Está formada por un consello de notables que colaboran cos xefes militares e co rei. Ten un carácter consultivo, polo que o rei non está na obriga de aceptar as súas decisións. Colabora na redacción de leis e na impartición de xustiza. Dátanse entre os séculos VI e VIII d.C.

Bárbaros

Termo pejorativo que fai referencia aos pobos que non falan nin grego nin latín. Denomínase así aos pobos de Asia e Europa que, a partir de principios do século V d.C., ocupan partes do territorio do Imperio Romano. Na Península Ibérica destaca a entrada a partir do 409 d.C. de vándalos, alanos, suevos e visigodos.

Castro

Poboado...

Obras en galego: Cantares gallegos

Cantares gallegos é o primeiro libro en galego. Estrutúrase cunha dedicatoria a Fernán Caballero e defínese como un libro folclórico e dignificador de Galicia. Consta de 36 poemas precedidos dun prólogo, no que a autora pide perdón polas faltas do libro. Ten un triplo obxectivo:

• Reivindicar a capacidade do galego para o verso.
• Denunciar o maltrato e a marxinación de Galicia.
• Combater a falsa e negativa imaxe que tiña Galiza nesa época.

Os catro grupos de Cantares gallegos

1. O prólogo e o epílogo: son a introdución e a despedida.
2. Poemas folclórico-etnográficos: describen aspectos da vida en Galicia.
3. Poemas de temática social e patriótica: tratan a situación de penuria e marxinación, con denuncia social

A Teoría dos Dous Mundos de Platón

Na súa ontoloxía, Platón afirma a existencia de dous mundos:

• O Mundo Sensible: O mundo que nos rodea e que podemos ver e tocar.
• O Mundo Intelixible: Onde, segundo Platón, existen os conceptos permanentes e inmutables chamados formas ou ideas.

Neste mundo sensible non existiría a auténtica realidade, xa que nel están só as copias imperfectas das ideas do Mundo Intelixible.

Argumentos Centrais da Ontoloxía Platónica

Os principais argumentos que sustentan esta teoría da ontoloxía de Platón son:

• A ciencia só é posible se ten obxecto propio.
• A realidade é exterior e independente das cousas particulares.
• Cando se lle chama algo polo mesmo nome é porque ten semellanza, xa que participa nun mesmo modelo.

1. Normalización Lingüística

A normalización lingüística é a recuperación dunha lingua que, sendo propia dunha comunidade, foi desprazada por outra foránea e viu restrinxidos os seus usos.

Está constituída por todas as medidas e accións legais, políticas, sociais e lingüísticas que teñen como obxectivo o uso normal dunha lingua.

O Caso Galego: Precedentes Históricos

Dende finais da Idade Media produciuse unha imposición do castelán. Esta política fixo que o galego se desenvolvese nunha situación de anormalidade lingüística durante máis de cinco séculos.

No último cuarto do século XX iniciouse o proceso de recuperación institucional. Na década dos 80, o proceso de normalización lingüística prodúcese dentro dun marco...