Apuntamentos, resumos, traballos, exames e problemas

Bloque occidental

Abrange a parte occidental das provincias da Coruña e de Pontevedra e unha pequena zona no sudoeste da provincia de Ourense. En xeral, os trazos propios deste bloque son considerados máis innovadores que os doutros bloques. Dentro deste bloque localízanse as áreas fisterrá, bergantiñá e pontevedresa.

Trazos fonéticos

• Gheada: fenómeno que consiste na pronunciación aspirada do /g/ en calquera posición: ghato, algho...
• Seseo: fenómeno consistente na inexistencia do fonema /z/; no seu lugar existen dous tipos de /s/ (un apical e outro predorsal). Segundo a posición en que se dea, distínguense dous tipos de seseo:
  • Implosivo, en posición final de sílaba: lus, des, rapás, etc.
  • Explosivo, en posición inicial de sílaba:

Normas Ortográficas e Morfolóxicas do Galego

Uso da Letra H

+ Levan H

• As palabras que comezan por hect(o), hemi, hidr(o) e hiper. Exemplos: hectárea, hipermercado.

- Non levan H

• Palabras como: harmonía, hasta, hedra, helmo, hindú, hucha, e os nomes propios Helena e Henrique.
• As interxeccións: ah, eh, uh, bah.

+ Levan H intercalada

• Todas as formas dos verbos prohibir, exhibir, cohibir, exhortar, inhibir, etc.
• As palabras: adhesivo, coherente, filharmónica, inherente, vehículo, transhumante, deshabitar, deshonesto, inhábil, deshonra.

+ Non levan H (Lista de excepcións)

• Palabras como: achar, aí, alelí, ata, baía, ermida, exuberancia, inchar, irmán/irmá, oco, ala!, ola!, ombreiro-ombro, orfo, óso, ovo, truán, úmero, urna.

Uso da Letra X

-

A Prosa de Posguerra (1936-1950)

Despois da Guerra Civil, a literatura galega case desaparece, e a actividade literaria exíliase a Latinoamérica. A recuperación comeza en 1947 coa Editorial Galaxia e coas revistas Grial, Salnés ou Illa Nova, impulsadas por unha nova xeración de escritores. No exilio, a produción literaria céntrase principalmente na novela.

Nesta época, podemos distinguir varias liñas de continuidade coa prosa da xeración Nós:

• Realismo: Risco, Otero Pedrayo ou Carballo Calero (A xente da Barreira - 1951).
• Realismo fantástico: Álvaro Cunqueiro mestura elementos culturais antigos con recursos do mundo popular.
• Realismo popular: Anxel Fole eleva o popular ao culto, utilizando a linguaxe oral e dialectal.
• Realismo social:

A Constitución de 1978

As Cortes formadas tras as primeiras eleccións democráticas de xuño de 1977 tiñan como obxectivo crear a Constitución que deseñase o novo modelo de Estado da España monárquica e democrática.

Características principais

• Consenso: Resultado do acordo entre os diversos partidos políticos de distintas ideoloxías.
• Extensión: É a máis longa da nosa historia.
• Ambigüidade: Redactada de forma que permite moitas interpretacións (desvantaxes: inseguridade; vantaxes: flexibilidade para gobernos de distinta cor política).
• Rixidez: Impón moitas esixencias para realizar calquera reforma.

Estrutura da Constitución

Presenta unha estrutura tradicional dividida en dúas partes:

• Parte dogmática: Recolle os principios de desenvolvemento

Orixe e Formación da Lingua Galega

Do Latín Vulgar ao Galego-Portugués

O noroeste da Península Ibérica foi bautizado polos romanos como Gallaecia, e naceu o galego-portugués, do cal derivaron o galego e o portugués.

A lingua galega procede do latín vulgar. Esta lingua converteuse na lingua coloquial e cotiá do Imperio Romano e, co paso dos anos, foi evolucionando ata dar lugar ás linguas románicas. No século IX, as variedades lingüísticas da Península Ibérica estaban tan distanciadas do latín que naceron novas linguas. Estas novas linguas tiñan gran influencia sobre as que había antes (substrato) e as que chegaron despois (superestrato). O latín é o compoñente principal do galego.

O Substrato Prerromano: A Civilización Castrexa

Antes...

Voces Patrimoniais, Cultismos e Semicultismos

Voces patrimoniais: As palabras patrimoniais son voces que se incorporaron xa na época da colonización romana e sufriron todas as evolucións que caracterizan o paso do latín ao galego.

Cultismos: Son palabras que proceden do latín e o grego e que penetraron tardiamente no galego, de xeito que apenas sufriron modificacións, polo que manteñen a mesma forma grega ou latina ou modificárona levemente para adaptarse á fonética galega.

Semicultismos: Son as palabras que, aínda que se incorporaron tardiamente, sufriron algunha modificación.

Literatura Popular Galega

A LITERATURA POPULAR é un conxunto de textos, formas e xéneros que se foron transmitindo oralmente de xeración en xeración. As principais...

Ría

Val fluvial somerxido baixo o nivel do mar a causa da elevación deste. A orixe xeomorfolóxica está relacionada cun asolagamento do val fluvial relacionado con movementos isostáticos e un afundimento tectónico asociado á rede de fracturas preexistentes.

Estiaxe

Caudal mínimo que acada un río ou lagoa en determinadas épocas do ano, debido específicamente á seca. O termo deriva de estío ou verán, período do ano en que se producen as mínimas precipitacións no clima mediterráneo, predominante na Península Ibérica. A estiaxe está asociada non só ao déficit de precipitacións, senón tamén ao incremento da evapotranspiración por elevación das temperaturas medias.

Cunca fluvial

Porción de terreo que drena a un colector principal...

Álvaro cunqueiro:Naceu no ano 1911 en Mondoñedo, estudou en Santiago, unha época na que a cidade tiña unha relevante vida artística e cultural. Foi daquela cando comezou o seu labor literario plasmado en (Mar ao norde,Poemas do si e non e Cantiga nova que se chama ribeira).Na Guerra Civil vive en Ortigueira.Cando se fundou a editorial Galaxia comezou a escribir textos narrativos en galego (Merlín e familia, As crónicas dos sochantre e Se o vello Sinbad volvese ás illas).Nos anos 60 traballou no xornal Faro de Vigo, do que chegou a director.Nesta etapa publicou tres libros de narracións breves onde reúne trazos de personaxes reais e imaxinarios.Ademais desenvolve un amplo labor como conferenciante e articulista.Nas novelas de este

Álvaro CUNQUEIRO

-Narrador,poeta, Ensaista e dramaturgo. Narrativa:

Novelas. Merlin e Familia retoma a figura mitica do mago merlin, adaptándose a un Tempo presente e a un escenario galego(o pazo de miranda). A Narración esta posta en boca de Felipe de Amancia , antigo paxe de Merlin. As crónicas do sochantre: Siruase na Bretaña francesa e Esta protagonizada por un músico que se dirixe a tocar nun enterro e É recollido por unha carroza na que viaxan varios defuntos. –Si o Vello simbad volvese as illas: inspirase nunha historia de as mil e Unha noites. Libros de relatos: (Escola de menciñeiros, xente de Aquí e de acola e os outros feirantes) forman unha triloxia por Compartir temática e estructura. Poesia: (Dona do corpo delgado e...