Normas de ortografía galega: uso da H, X e S e conxugación do verbo cantar

Resumo

O documento recolle as principais normas ortográficas e morfolóxicas do galego: cando se usan as letras H, X e S, unha clasificación dos adverbios e a conxugación completa do verbo cantar en indicativo, subxuntivo, imperativo e infinitivo conxugado. Ao final tamén se mencionan as formas non persoais do verbo.

Puntos clave

Levan H as palabras que comezan por hect(o), hemi, hidr(o) e hiper, como hectárea ou hipermercado.
Levan H intercalada os verbos prohibir, exhibir, cohibir, exhortar e inhibir, entre outros.
Levan X as palabras que comezan polos prefixos extra- e ex-, como exportar ou extraordinario.
Levan S as palabras que comezan por estra- ou es- que non sexan prefixos, como escaso ou estremar.
Os adverbios clasifícanse en lugar, tempo, modo, cantidade, afirmación, negación ou dúbida e interrogativos.
O verbo cantar conxúgase en indicativo, subxuntivo e imperativo, e tamén ten formas non persoais: infinitivo, xerundio e participio.

Ponte á proba

Normas Ortográficas e Morfolóxicas do Galego

Uso da Letra H

+ Levan H

As palabras que comezan por hect(o), hemi, hidr(o) e hiper. Exemplos: hectárea, hipermercado.

- Non levan H

Palabras como: harmonía, hasta, hedra, helmo, hindú, hucha, e os nomes propios Helena e Henrique.
As interxeccións: ah, eh, uh, bah.

+ Levan H intercalada

Todas as formas dos verbos prohibir, exhibir, cohibir, exhortar, inhibir, etc.
As palabras: adhesivo, coherente, filharmónica, inherente, vehículo, transhumante, deshabitar, deshonesto, inhábil, deshonra.

+ Non levan H (Lista de excepcións)

Palabras como: achar, aí, alelí, ata, baía, ermida, exuberancia, inchar, irmán/irmá, oco, ala!, ola!, ombreiro-ombro, orfo, óso, ovo, truán, úmero, urna.

Uso da Letra X

- Levan X

As palabras que comezan polos prefixos extra- e ex- (exemplo: exportar, extraordinario).
Outras palabras: caxemira, cervexa, cornixa, enxalzar, graxa, xordo.

Uso da Letra S

- Levan S

As palabras que comezan por estra- ou es- que non sexan prefixos: escaso, escavar, estremeña, estremar.
Outras palabras: almiscre, sentinela.

Clasificación dos Adverbios

- Adverbios

De lugar: aquí, acó, acá, alí, aló, dentro, fóra, arriba, detrás, a rentes.
De tempo: antano, hogano, arestora, decote, decontado, hoxe, mañá.
De modo: asemade, paseniño, engorde, devagar, de socato, e os terminados en +mente.
De cantidade: abondo, mesmo, só, talmente, tanto, todo, xusto, ben.
De afirmación: si, abofé, claro, ben, de certo.
De negación ou dúbida: non, nin, acaso, disque, igual, quizais, seica.
Interrogativos:
- Lugar: onde, u
- Tempo: cando
- Modo: como
- Cantidade: canto

Conxugación do Verbo "Cantar"

As formas verbais divídense en:

Indicativo
Subxuntivo
Imperativo
Infinitivo conxugado

1. Indicativo

Presente: canto, cantas, canta, cantamos, cantades, cantan
Copretérito: cantaba, cantabas, cantaba, cantabamos, cantabades...
Pretérito: cantei, cantaches, cantou, cantamos, cantastes, cantaron
Antepretérito: cantara, cantaras, cantara, cantaramos, cantarades...
Futuro: cantarei, cantaras, cantara, cantaremos, cantaredes, cantarán
Pospretérito: cantaría, cantarías, cantaría, cantariamos, cantariades...

2. Subxuntivo

Presente: cante, cantes, cante, cantemos, cantedes, canten
Pretérito: cantase, cantases, cantase, cantásemos, cantásedes...

3. Imperativo

Canta, cantade

4. Infinitivo conxugado

Cantar, cantares, cantar, cantarmos, cantardes, cantaren

Formas non persoais

Infinitivo: cantar
Xerundio: cantando
Participio: cantado

Preguntas frecuentes

Cando se escribe H intercalada en galego?

Escríbese H intercalada en todas as formas dos verbos prohibir, exhibir, cohibir, exhortar e inhibir, e en palabras como adhesivo, coherente, inherente, vehículo ou deshonra.

Que prefixos levan X ao inicio da palabra?

As palabras que comezan polos prefixos extra- e ex- levan X, como exportar ou extraordinario. Tamén levan X outras palabras como cervexa, graxa ou xordo.

Cales son os tipos de adverbios segundo o documento?

Os adverbios clasifícanse en adverbios de lugar, de tempo, de modo, de cantidade, de afirmación, de negación ou dúbida e interrogativos, cada un cos seus exemplos.