Apuntamentos, resumos, traballos, exames e exercicios de Lingua e literatura de Secundaria

A Galicia Contemporánea (De 1975 á Actualidade)

Os Cambios dende 1975

Coa morte do ditador Francisco Franco, en 1975 ábrese no Estado un novo período histórico (a Transición democrática), durante o cal se aproba a Constitución española de 1978. As consecuencias foron:

• A liberdade de centos de presos políticos da ditadura.
• A legalización de partidos políticos e sindicatos.
• O regreso da maior parte dos exiliados.
• A convocatoria de eleccións para a escolla dos representantes.
• A descentralización das institucións do Estado e o xurdimento das administracións autonómicas.

Tamén se produciu a destrución do mundo rural e o crecemento das cidades. Os costumes sociais experimentaron grandes cambios: a incorporación das mulleres nos ámbitos...

Alfonso Daniel Rodríguez Castelao

Rianxo, 1886 - Bos Aires, 1950

Naceu nunha familia mariñeira enriquecida na emigración. O seu pai tiña un negocio chamado pulpería (porque tiña de todo) situado na Pampa arxentina, onde viviu Castelao entre os dez e os catorce anos, un período que deixou unha fonda pegada nel.

Estudou a carreira de Medicina en Santiago e empezou a ser coñecido polas súas caricaturas. De volta en Rianxo, exerceu a medicina pouco tempo. Pasou a traballar no Instituto Xeográfico en Pontevedra e tamén exerceu de profesor de debuxo no instituto.

En 1916 incorporouse ás Irmandades da Fala e comezou así o seu compromiso co galeguismo. Militou no Partido Galeguista e, na Segunda República, foi elixido deputado por Pontevedra....

Normalización e situación do galego (Tema 6)

Marco histórico e legal

En 1975 morre Franco e, tres anos máis tarde, as Cortes aproban a Constitución, na que se establece a cooficialidade do galego e do castelán en Galicia. O recoñecemento oficial prodúcese no ano 1981 no Estatuto de Autonomía, que declara que a lingua propia de Galicia é o galego e que ninguén pode ser discriminado por causa da lingua. En 1983 a Lei de Normalización Lingüística regula o seu uso na administración e nos servizos.

Administración e ensino

Pasa a ser lingua oficial da administración autonómica (Xunta de Galicia, delegacións e Parlamento). O seu ensino é obrigatorio nos niveis do ensino primario e medio, onde establécense as materias que deben ser...

A guerra civil: foi provocada por un Golpe de Estado Dirixido polo xeneral Franco que estaba apoiado pola dereita política e pola Igrexa católica.Consecuencias da guerra:*Políticas: a creación da ditadura ata 1795 caracterixada pola represión dos liberais e a prohibición das lenguas que Non fora o castelán *Sociais: supresión dos dereitos dos traballadores *Económicas: unha gran crise e a ausencia dos produtos básicos.

A posguerra:o franquismo tiña moitos puntos en común cos Reximes de Hitler e de Mussolini.En consecuencia prohibíronse os partidos Políticos e sindicatos e pecháronse sornáis , revistas e editoriais. As Consecuencias para a cultura foron: *Clausuráronse as editoriais, as revistas e Os sornáis. *Foron fusiladas...

A filla do segredo: Unha viaxe entre Marrakech e Vigo

Na cidade marroquí de Marrakech, Leila estaba nerviosa ante a viaxe que ía realizar. Criada pola súa avoa tralo falecemento da súa nai no parto, a adolescente coñece ao mozo Nadim, catro anos maior, do que cae locamente namorada. Con todo, Leila quédase preñada, situación que leva a súa segunda nai a reunir todos os seus aforros para subila a unha barca que a levaría a España. Alí, tal e como o patrón da embarcación lle recomendou, recolleraa un médico amigo que a tratará mellor que a Cruz Vermella.

O encontro no barrio de Teis

No bar Burela do barrio de Teis, en Vigo, un impaciente home elegantemente vestido espera a chegada dun paquete. A chamada do intermediario que lle entregaría...

3)Explica los motivos por los que el latin acabo subtituyendo las linguas de los pueblos indigenas existentes e os pobos xermanos ao invadir a Gallaecia non impuxeron a sua lingua e cultura:

4)cando se consolida o galego como sistema linguistico doferente do latin?Explica los factores favoreceron apartir dunha lingua romance diferenciada no noroeste peninsular

A Literatura Galega: Unha Viaxe Histórica

Cantigas de Escarnio e Maldicir

As Cantigas de Escarnio e Maldicir son poemas satíricos e burlescos onde os trobadores critican a sociedade medieval, dirixindo as súas sátiras a infanzóns, soldadeiras, monxas, etc. Acostúmase distinguir entre:

• Cantigas de Escarnio: critícase a alguén de forma irónica, con dobre sentido.
• Cantigas de Maldicir: a linguaxe é directa e explícita.

Temas Recorrentes

Os temas principais destas cantigas inclúen:

• Sátira social: faise burla das clases sociais.
• Sátira política: ridiculízase a covardía dos nobres.
• Sátira sexual: escarnio contra as monxas.
• Sátira literaria: búrlase dos principais tópicos das cantigas.
• Sátira moral: critícanse determinados vicios da época.

Narrativa Galega dos Anos 60

• Escritores xa consolidados na década anterior que continúan: Cunqueiro, Blanco Amor e Ánxel Fole.
• Elaboran narrativa de tema realista, centrada en Galicia: Xosé Neira Vilas.
• Escritores novos que forman a **Nova Narrativa Galega**.

A Nova Narrativa Galega

É un grupo de escritores que publican as súas obras a finais dos anos 50 e na década dos 60. Mediante a introdución de novas temáticas e técnicas, renovan e actualizan o xénero narrativo.

Principais Novidades Temáticas

• Presenza de personaxes anónimos, marxinais, desarraigados, desorientados, violentos, desequilibrados e con frecuencia sumidos en estados patolóxicos.
• O mundo do subconsciente.
• Expresión do absurdo da existencia.
• Ambientes urbanos, claustrofóbicos

A Literatura na Idade Media (II)

A Cantiga de Amigo

Un finxido emisor feminino crea un texto de carácter amoroso. A presenza da palabra amigo permítenos diferenciar este tipo de textos. A amiga é interrogada por outra persoa e contesta nas dúas últimas estrofas.

Unha das características básicas desta cantiga é a repetición; non ocorre nada contido na primeira estrofa. Isto outórgalle un certo estatismo, pero tamén facilita o proceso de memorización. Hai tres procedementos nas cantigas de amigo:

• Paralelismo: Os versos da segunda estrofa son apenas unha variante dos da primeira.
• Leixaprén: O segundo verso da primeira estrofa é o primeiro verso da terceira; o segundo verso da segunda estrofa será o primeiro verso da cuarta e así sucesivamente.

Manuel Curros Enríquez: Vida e Traxectoria

Con 15 anos trasládase a Madrid; alí traballa como xornalista, comeza a escribir en castelán e en galego e estuda Dereito. En 1877 dase a coñecer como poeta ao gañar con tres poemas. Consegue a praza de funcionario e colabora na prensa, mentres vai escribindo Aires da miña terra, que se publica en 1880. O bispo ourensán denúnciao polos seus poemas, é condenado a máis de dous anos de cárcere e é excomungado. En 1894, Curros emigra a Cuba, onde se sitúa a favor da independencia e traballa na prensa ata a súa morte.

Obra: Aires da miña terra

Aires da miña terra consta de 21 poemas:

• Poesía cívica: Reflicten as súas ideas progresistas. Denunciaba a situación de Galicia e a actitude pasiva