Apuntamentos, resumos, traballos, exames e problemas de Lingua e literatura

Historia da Normativización: A Construción da Variedade Estándar. Interferencias e Desviacións da Norma

A variedade estándar é unha das linguas funcionais que se dá nunha lingua histórica, o modelo común aceptado como uso normativo do código lingüístico. Corresponde ao nivel medio (ou culto) e ao rexistro formal.

Normativización Lingüística

Elaboración dunha variedade estándar de lingua que funciona como modelo de corrección idiomática nunha comunidade. Procúrase un código formal común con ortografía, gramática e dicionario. Constitúe a norma fónica, gráfica, morfosintáctica e léxica. É imprescindible nunha lingua minoritaria.

Etapas do Proceso de Normativización

Galego Popularizante (ata fins do século XIX)

Ten como...

O galego: lingua en vías de normalización

Linguas minorizadas e linguas minoritarias

Se nunha comunidade hai dúas linguas en contacto, unha delas (a dominante) vai ocupando os ámbitos da outra (a dominada) e provocando a súa substitución. A esta lingua dominada chámaselle lingua minorizada e emprégase nos ámbitos socioculturais máis baixos e desprezase nos máis elevados, dos que foi desprazada pola lingua dominante.

O concepto de lingua minorizada é sociolingüístico e nada ten que ver co de lingua minoritaria, que é só cuantitativo. Pode suceder que unha lingua minorizada sexa a maioritariamente falada na comunidade lingüística, ou pode que non.

O actual marco legal (Constitución de 1978, Estatuto de Autonomía, Lei de Normalización...

Ramón Otero Pedrayo

Naceu nunha familia ourensá ligada á vella fidalguía rural. Vicente Risco e Florentino Cuevillas foron amigos seus desde a infancia. Remata o bacharelato e marcha a Madrid, onde realiza as carreiras de Dereito e Filosofía e Letras.

Volve a Ourense e reencontrase cos seus amigos. Coñecen ao líder das Irmandades da Fala, Antón Losada Diéguez, e xúntase ao nacionalismo. Desenvolve unha intensa vida literaria, política e científica. Colabora na revista Nós, dirixe a sección de Xeografía no Seminario de Estudos Galegos, e representa a Galicia como deputado nacionalista.

Durante a guerra foi expulsado da súa cátedra. Despois de estar exiliado no seu pazo de Trasalba, intenta recuperar o galeguismo cultural. Exerceu...

Cantigas de Burlas: Escarnio e Maldizer

O terceiro xénero maior das cantigas medievais está constituído por aquelas que foron escritas cunha finalidade satírica ou burlesca. As cantigas de burlas adoitan ter unha tonalidade chocalleira e buscan o ataque persoal, a ridiculización do adversario e a degradación a través do riso. Podemos diferenciar dous tipos:

• Cantigas de escarnio: Falan mal dalgunha persoa, empregaban palabras con dobre sentido e satirizaban de forma indirecta e encuberta.
• Cantigas de maldizer: Falábase mal de forma aberta, cunha sátira clara e directa.

Principais ciclos temáticos

A temática das cantigas burlescas é un espello da sociedade da época e da súa mentalidade medieval (valores, prexuízos...).

Un gran número...

A guerra civil: foi provocada por un Golpe de Estado Dirixido polo xeneral Franco que estaba apoiado pola dereita política e pola Igrexa católica.Consecuencias da guerra:*Políticas: a creación da ditadura ata 1795 caracterixada pola represión dos liberais e a prohibición das lenguas que Non fora o castelán *Sociais: supresión dos dereitos dos traballadores *Económicas: unha gran crise e a ausencia dos produtos básicos.

A posguerra:o franquismo tiña moitos puntos en común cos Reximes de Hitler e de Mussolini.En consecuencia prohibíronse os partidos Políticos e sindicatos e pecháronse sornáis , revistas e editoriais. As Consecuencias para a cultura foron: *Clausuráronse as editoriais, as revistas e Os sornáis. *Foron fusiladas...

A narrativa galega a partir dos anos 60

Os autores deste período caracterízanse pola súa formación universitaria, unha ideoloxía nacionalista e o coñecemento das tendencias da narrativa galega e americana.

Características das obras

• Narrador: Predominio da 1ª persoa.
• Protagonista: Personaxe desarraigado.
• Espazo: Indeterminado e intanxible, con preferencia polo espazo urbano sobre o rural.
• Tempo: Ruptura entre o tempo do discurso e o tempo do relato.
• Temas: Angustia e illamento do home.

Autores destacados

Xosé Luís Méndez Ferrín

Referencia fundamental da narrativa galega.

• Obras: Percival e outras historias (nova narrativa), Retorno a Tagen Ata, No ventre do silencio (contido sociopolítico) e Amor de Artur (literatura fantástica).
• Temas: Recreación

A Xeración do 36

Grupo de escritores nados entre 1910 e 1920, que viviron a Guerra Civil e reflectiron nas súas obras as repercusións daquel feito. Son escritores de ponte (continuaron tendencias de preguerra ao tempo que transmitiron aos novos poetas o espírito da Xeración Nós).

Destacan:

• Luís Pimentel: Unha das voces máis ricas deste período.
• Aquilino Iglesias.
• Álvaro Cunqueiro: Continúa publicando poemas neotrobadorescos e evoluciona a unha liña propia de reflexión existencial, coa presenza de mitos persoais e do eu lírico.
• Celso Emilio Ferreiro: Poeta máis destacado. Introduce a poesía social-realista en Galicia cunha liña lírica centrada no antibelicismo, a amizade e a emigración. O libro "Longa noite de pedra", escrito durante

A filla do segredo: Unha viaxe entre Marrakech e Vigo

Na cidade marroquí de Marrakech, Leila estaba nerviosa ante a viaxe que ía realizar. Criada pola súa avoa tralo falecemento da súa nai no parto, a adolescente coñece ao mozo Nadim, catro anos maior, do que cae locamente namorada. Con todo, Leila quédase preñada, situación que leva a súa segunda nai a reunir todos os seus aforros para subila a unha barca que a levaría a España. Alí, tal e como o patrón da embarcación lle recomendou, recolleraa un médico amigo que a tratará mellor que a Cruz Vermella.

O encontro no barrio de Teis

No bar Burela do barrio de Teis, en Vigo, un impaciente home elegantemente vestido espera a chegada dun paquete. A chamada do intermediario que lle entregaría...

O Rexurdimento: A lingua galega nos séculos XIX e XX

No século XIX produciuse o Rexurdimento literario da lingua galega. Coa influencia do Romanticismo, xurdiu unha corrente ideolóxica galeguista co obxectivo principal de defender Galicia e a súa lingua.

Cambios administrativos e sociais

En 1833, modificouse a organización do territorio: o Reino de Galicia desapareceu como comunidade administrativa e foi substituído polas provincias actuais. Este proceso afectou tamén ao sistema educativo, iniciándose a substitución do galego polo castelán, sendo a escolarización obrigatoria nesta última lingua.

O galego era a lingua maioritaria empregada polos campesiños, mentres que o castelán era utilizado pola minoría gobernante e a elite social,...