A narrativa galega a partir dos anos 60: Evolución e autores

A narrativa galega a partir dos anos 60

Os autores deste período caracterízanse pola súa formación universitaria, unha ideoloxía nacionalista e o coñecemento das tendencias da narrativa galega e americana.

Características das obras

• Narrador: Predominio da 1ª persoa.
• Protagonista: Personaxe desarraigado.
• Espazo: Indeterminado e intanxible, con preferencia polo espazo urbano sobre o rural.
• Tempo: Ruptura entre o tempo do discurso e o tempo do relato.
• Temas: Angustia e illamento do home.

Autores destacados

Xosé Luís Méndez Ferrín

Referencia fundamental da narrativa galega.

• Obras: Percival e outras historias (nova narrativa), Retorno a Tagen Ata, No ventre do silencio (contido sociopolítico) e Amor de Artur (literatura fantástica).
• Temas: Recreación de personaxes e ambientes da Materia de Bretaña. As súas obras mesturan o mundo fantástico e o real, explorando o absurdo, a angustia humana e a violencia destrutiva como consecuencia do sometemento a un poder opresivo. Desenvolve unha mitoloxía propia e trata a realidade política de forma alegórica con elementos autobiográficos.
• Estilo: Lingua rica, de gran valor expresivo e manexo de todos os rexistros.

Carlos Casares

• Obras: Vento ferido, O sol do verán e Os escuros soños de Clío.
• Estilo: Perfecto dominio das técnicas narrativas europeas e americanas do século XX (ruptura do tempo lineal, control do ritmo narrativo, monólogo interior). Prosa caracterizada pola combinación de realidade, lirismo e humor. Lingua de sintaxe sinxela e léxico transparente.

María Xosé Queizán

• Obras: A orella no buraco (primeira obra plenamente dentro da liña experimental da nova narrativa). Obras posteriores: Amontía e Amor de tango, centradas no Vigo republicano e de posguerra, cunha aposta polo realismo e os temas sociais.

Contexto histórico, social e cultural (1936-1976)

Tras os importantes avances do primeiro terzo do século XX, Galicia sufriu un retroceso durante o segundo terzo, con graves consecuencias negativas para a lingua e a cultura.

Economía

Dividida en dúas fases: a primeira, coa subida ao poder de Franco, onde España sufriu declives económicos ao quedar illada; e a segunda, marcada pola mecanización da agricultura e a mellora do comercio, que axudaron ao desenvolvemento económico de Galicia.

Sociedade

Os galegos experimentaron a emigración motivada polo réxime ditatorial. A poboación que permaneceu en España abandonou os pobos cara aos centros urbanos (desruralización).

Situación política e lingüística

O réxime de Franco impuxo o castelán e negou calquera diversidade cultural ou lingüística, utilizando o exército e as forzas policiais para o control social. Escribir en galego era ilegal e falalo era síntoma de perda de prestixio social. Non obstante, a editorial Galaxia (1950) e os movementos de grupos e asociacións nacionalistas protagonizaron a recuperación da lingua.