Apuntamentos, resumos, traballos, exames e problemas de Historia

Cortes de Cádiz

Durante a Guerra da Independencia, unha xunta de deputados representante da nación. Son de carácter liberal, recoñecen a Fernando VII como rei e son unha alternativa ao Estatuto de Baiona. Elaboran leis que poñen fin ao Antigo Réxime e a Constitución de 1812.

Constitución

Lei suprema dun Estado liberal elaborada por representantes dos cidadáns reunidos nas Cortes. Debe incluír:

• División de poderes
• Declaración de dereitos e liberdades

O Século XVIII e o Antigo Réxime

Nesta época existe o chamado Antigo Réxime.

Sociedade

A poboación está organizada nunha sociedade estamental, que ten como características esenciais a desigualdade xurídica e o inmobilismo social, dividida en:

• Privilexiados: Nobreza e clero, que posúen

Antigo Réxime

Etapa en Europa dende o século XVI ata o XVIII, dende Colón ata a Revolución Francesa. A economía é de base agraria, pero con auxe do comercio colonial. A organización social é de base estamental, pero con gran poder da burguesía. A política é un estado monárquico, destacando o absolutismo. Moitos países europeos posúen imperios coloniais. A Ilustración nace no século XVIII. As guerras de relixión fixeron que o Papa de Roma non tivese tanto poder.

Sociedade Estamental

En Europa, na Idade Media e no Antigo Réxime. Tipo de organización social formada polo nacemento e a función: loitar, orar e traballar. Baseada na desigualdade xurídica, os seus grupos son pechados (difícil pasar dun a outro).

Agricultura de Subsistencia

Tipo...

2ª Etapa (1792-1799): A Convención (Liberalismo Radical)

Tras a celebración das novas eleccións, deuse o paso á Convención (asemblea que asume todos os poderes). Abuliu a monarquía. Luís XVI é detido e executado en xaneiro de 1793. Instauración da 1ª República.

A Situación Interna

A situación interna non melloraba e a crise económica aumentaba, consecuencia disto foron levantamentos dos campesiñados impulsados polo catolicismo contrarrevolucionario. A revolución radicalizouse, o que levou ao poder aos xacobinos en xuño de 1793. A labor da Convención, dominada polos xacobinos, foi:

• A Constitución de 1793 (baseada na soberanía popular e no sufraxio universal masculino).
• Severa represión. Inaugurábase a época do Terror, na que

Características dos Movementos de Independencia

A sociedade hispanoamericana estaba composta por españois, crioulos, indios, negros e mestizos.

• A elite formábana españois e crioulos. A minoría crioula (15%) era o grupo social máis poderoso.
• A maior parte da poboación estaba composta por indios, mestizos e negros.

Os crioulos formaron o grupo que protagonizou os movementos de independencia. Como en Europa, o liberalismo e o nacionalismo foron as súas bases ideolóxicas:

• A ideoloxía liberal era ben coñecida polos crioulos.
• O nacionalismo plasmouse na formación dunha conciencia crioula.

Primeira Fase da Independencia (1808-1815)

En 1810 organizáronse distintas xuntas, que empezaron a formar exércitos propios e a establecer relacións diplomáticas...

As Guerras Carlistas e a Construción do Estado Liberal

O Conflito entre Isabelinos e Carlistas

Por unha banda, os isabelinos propuñan a abolición do Antigo Réxime e a implantación dun Estado Liberal. Contaban co apoio social da alta nobreza, os funcionarios, a burguesía e as clases populares urbanas.

A Guerra Carlista tivo dúas etapas principais:

• 1833-1836: Unha fase de expansión e vitorias carlistas.
• 1836-1840: Un período de debilitamento dos carlistas (marcado por “expedicións”) e a vitoria final dos liberais.

Os Carlistas: Ideoloxía e Apoios

O lema dos carlistas era “Deus, Patria, Foros” ou “Deus, Patria, Rei”. O papel dos foros era un lema que lles traía moitos apoios. Tiñan o apoio social da nobreza rural (fidalgos),...

Minarete

Torre da mesquita desde onde o muecín chama á oración cinco veces ao día.

Califa

Máxima autoridade do Islam, con poder político e relixioso.

Sociedade Estamental

A sociedade estaba dividida en dous estamentos: privilexiados e non privilexiados. Era unha sociedade pechada; pertencíase a cada estamento por nacemento e non se podía cambiar de estamento.

Estamentos da Sociedade Estamental

• Privilexiados: Formado polo rei, a familia real, nobres e alto clero. Eran propietarios das terras, non traballaban, non pagaban impostos e ocupaban os cargos máis importantes da administración.
• Non privilexiados: Formado polos campesiños, artesáns, comerciantes, soldados e baixo clero. Eran máis do 80% da poboación, non tiñan terras propias, traballaban

A Segunda República Española: Contexto e Proclamación

O resultado das eleccións do 12 de abril de 1931 deulle a vitoria ás forzas republicanas na maioría das grandes cidades e adquiriu deste xeito un carácter de plebiscito contra a monarquía. Ante esta situación, o rei Afonso XIII renunciou á coroa, abandonou España e o 14 de abril proclamouse a República. O novo réxime amosábase aos ollos da poboación como unha oportunidade para democratizar e modernizar o Estado español mediante un amplo programa de reformas económicas e sociais.

Así e todo, a República naceu en circunstancias difíciles. No ámbito internacional, o mundo debía facerlle fronte á crise máis grave do capitalismo logo do crac bolsista de 1929. Ademais, en...

Democracia: Definición e Fundamentos

Definición: Sistema político no que a soberanía reside na cidadanía.

Poder: Capacidade de conseguir que a conduta dos demais se adapte á vontade de quen o exerce.

Fundamentos da Democracia

• División de poderes
• Eleccións libres e periódicas
• Soberanía popular
• Respecto aos dereitos e ás liberdades
• Pluralismo de partidos
• Tolerancia
• Existencia dunha Constitución

Diferenzas cos Sistemas Non Democráticos

• Poder: Reside nunha soa persoa ou grupo reducido.
• Goberno: Non ten límites nin control efectivo.
• Pluralismo: Non hai pluralismo político nin ideolóxico.
• Control social: Contrólase ferreamente a sociedade, impoñendo ideas (incluídas relixiosas) e valores mediante propaganda e o control dos medios de comunicación.

O Bienio Negro (1933-1936)

O partido máis votado nas eleccións de 1933 foi a CEDA (Confederación Española de Derechas Autónomas) de Gil Robles, un partido de dereitas, católico e antirrepublicano. Non obstante, precisou dos votos do Partido Radical de Lerroux para formar goberno. A CEDA apoiou o goberno radical desde o Parlamento.

Lerroux viuse así obrigado a iniciar unha política de rectificación das reformas do bienio anterior, polo que paralizou moitas das medidas iniciadas:

• Paralización da reforma agraria, coa consecuente expulsión das terras que ocuparan miles de xornaleiros.
• Paralización da reforma militar.
• Conciliación coa Igrexa católica.
• Paralización das reformas educativas.
• Enfrontamento cos nacionalismos periféricos (freo

A Democracia

Fundamentos do Sistema Democrático

• División de poderes: Executivo, lexislativo e xudicial; é dicir, independencia de cada un respecto aos outros dous.
• Eleccións: Por parte da cidadanía das persoas que van exercer o poder político e a autoridade durante o tempo establecido pola lei.
• Soberanía popular: O poder reside no pobo. A cidadanía elixe os seus gobernantes, o que lle dá lexitimidade ao sistema democrático.
• Respecto aos dereitos e ás liberdades: Expresáronse por primeira vez durante a Revolución Francesa e plásmanse na Declaración Universal dos Dereitos Humanos de 1948.
• Pluralismo de partidos: A libre participación dos partidos políticos nas eleccións.
• Persoas libres e iguais ante a lei: Todos debemos ser tratados