Apuntamentos, resumos, traballos, exames e problemas de Filosofía e ética

As Novas Ideas Fronte ao Mundo Grego

Os autores cristiáns utilizaron a filosofía grega para difundir, sistematizar e xustificar a súa mensaxe. Porén, había elementos da doutrina cristiá que chocaban coa visión da realidade da filosofía grega.

Ontoloxía

O choque producíase nas distintas concepcións sobre a Natureza e o Ser. Para a filosofía grega era inconcibible que o principio de todo ser intervise activamente na constitución do sensible, que se puidese dar unha creación desde a nada, que a historicidade do Creador chegase ao extremo da Encarnación, etc.

Antropoloxía

O choque prodúcese na concepción do ser humano, na nova imaxe do ser humano que xera o cristianismo. Para os gregos, os humanos caracterizábanse como entes naturais...

O Saber Teórico

O saber teórico busca satisfacer a curiosidade humana sen pretender ningunha utilidade material. A teoría pura é un saber desinteresado que trata unicamente con conceptos abstractos, é dicir, exclusivamente mentais, e usa procedementos ou métodos especulativos.

Métodos Filosóficos

Método Intelectivo

Consiste no uso da razón para reflexionar sobre si mesma.

Método Hermenéutico

Consiste na lectura e comprensión de textos de filósofos anteriores, propoñéndose interpretalos e extraer información deles.

Divisións da Filosofía

Metafísica (Ontoloxía)

Estuda a realidade no seu conxunto.

Lóxica

Estudo das condicións que debe cumprir un razoamento para ser válido.

Teoría do Coñecemento

Gnoseoloxía: teoría filosófica sobre...

Pensamento e Conceptos

Pensar é un proceso mental, o acto ou operación da intelixencia dun suxeito, e o pensamento é o contido dese proceso mental. O pensamento exprésase en conceptos, xuízos e razoamentos. Os enunciados ou xuízos expresan o noso coñecemento e actitude ante a realidade, e todo enunciado consta de conceptos.

O Concepto na Filosofía Tradicional

Para a filosofía tradicional, o concepto é un símbolo, unha representación intelectual abstracta da realidade, que se refire ás características comúns de obxectos, feitos ou accións que, noutros aspectos, son diferentes.

O concepto non se identifica coa imaxe; temos conceptos de cousas das que non temos imaxe (infravermello).

O resultado dunha definición é un concepto, mais...

Filosofía Presocrática: Heráclito, Parménides e Anaxágoras

Heráclito: O Lume e o Cambio Constante

Para Heráclito, o arché é o lume. É o primeiro que diferencia a razón dos sentidos e tamén di que a natureza está cambiando constantemente. O lume é o que produce estes cambios constantes. Na natureza hai sempre unha loita de contrarios, pero hai unha harmonía entre contrarios producida pola razón. A maior parte das persoas non se preocupan por explicar os cambios da natureza e non saben o que é o logos, quen rexe os homes e o universo.

Parménides: A Verdade do Ser Inmutable

Parménides. A verdade consiste en saber que só existe o SER. Non existe o non-ser. O arché para el é o ser que é pensable. O non-ser non é pensable. Este...

Liberdade, Responsabilidade e Natureza Humana

Personalidade e Acción Moral

A liberdade e a responsabilidade constitúen as principais categorías da acción moral. A acción moral é un tipo de acción dos seres humanos; a noción depende da forma física, biolóxica, social... O ser humano defínese por persoa. Isto defínese a través do termo prosopon, e di que cada ser humano posúe unha forma de ser, unha identidade propia. Esta identidade é o que se coñece como personalidade; cada personalidade é diferente. Só hai acción moral cando o comportamento dunha persoa se realiza de xeito libre e responsable.

Importancia da Vontade e do Entendemento

O home pódese propoñer fins non sensibles a través da vontade, mediante a cal controla os...

A particularidade das sociedades humanas

A sociedade humana posúe dúas características que a distinguen:

1. A complexidade e a intensidade das relacións sociais: o individuo depende do grupo, xa que depende doutros para a supervivencia e para a formación do seu carácter, non coma os animais.

2. A sociedade humana é a única que reflexiona de xeito disciplinado sobre si mesma.

A noción de sociedade

Compañía: caracteriza o ser humano como un ser que desenvolve a súa vida en compañía doutros seres humanos, vivindo de forma colectiva, de forma na que aprendemos.

Suma de individuos que interactúan entre si de forma caótica.

A estrutura social

É un conxunto ordenado de posicións que se diferencian e relacionan entre si. Unha sociedade vén...

Filosofía e os seus Problemas Fundamentais

A filosofía é un saber que non presupón nada verdadeiro. Todo o que abarca está baixo sospeita, porque non é dogmática (non ten crenzas indiscutibles). Ademais, é crítica, xulga todo o que ten que analizar, todo o que pensa e faino cun debate público.

Problemas Actuais da Filosofía

A actualidade cambia, é socioloxicamente distinta co tempo. Hoxe en día, o terrorismo, o desemprego, a crise, o cambio climático... son problemas actuais. A filosofía ten que buscar as causas éticas do problema.

A realidade é un problema: hai realidade social (construímos os seres humanos) e hai realidade física: aquilo que non ten que ser tal e como o percibimos.

A obxectividade é a teoría oposta ao subxectivismo...

Ética en Aristóteles

Aristóteles aborda a ética nas súas obras Ética a Nicómaco e Ética a Eudemo. Para el, o obxecto do home é a busca da mellor vida posible, que é a vida feliz. Pero, que é a felicidade e como se consegue?

• Se a felicidade fose un medio, ou dependese dun medio, caeríamos no relativismo. Aristóteles rexeita esta idea porque impediría unha ética universal. Cada individuo respondería de forma diferente: diñeiro, fama, poder, saúde, etc.
• A felicidade debe ser un fin en si mesma. As ousías deben alcanzar a felicidade, eudaimonia, realizando a actividade que lles é propia. Nos homes, a actividade propia é a contemplación, a reflexión, o uso da razón.

Porén, dado que temos necesidades fisiolóxicas e emocionais,...

Texto 1: Epistemoloxía e Causa Primeira

O coñecemento (epistemoloxía) só existe cando coñecemos as causas. Isto leva ao argumento da primeira causa, tamén coñecida como motor inmóbil ou acto puro. A causa primeira relaciónase coa xeración, a corrupción e o cambio natural, e maniféstase no movemento, segundo a física.

Podemos preguntarnos por que existe esta causa primeira. As razóns poden ser:

• Constitutivo inherente (causa material intrínseca).
• Forma, modelo, esencia, definición (causa formal intrínseca).
• Xénese (causa eficiente extrínseca).
• Fin (causa final extrínseca).

1. Universais: Dedución vs. Indución

Existen dúas vías para abordar os universais:

• Deductiva: Dialéctica platónica, razón (episteme), do xeral ao particular,

O Profesorado: Desafíos e Contexto Laboral

Culpabilidade e Frustración Docente

Os profesores falan de si mesmos en termos bastante diferentes aos utilizados por moitos teóricos. Os sentimentos de culpabilidade e frustración poden producir profundas perturbacións. Podemos distinguir dous tipos de culpabilidade:

• Culpabilidade Persecutoria

  Deriva de realizar algo prohibido ou de non conseguir facer o que se espera de nós. Isto leva a moitos profesores a completar os contidos prescritos e deixar a un lado os enfoques propios e a innovación.

• Culpabilidade Depresiva

  Ocorre cando nos damos conta de que podemos danar ou desatender a quen está ao noso coidado. Non satisfacer as súas necesidades, non prestarlles a suficiente atención, ás veces por