Apuntamentos, resumos, traballos, exames e exercicios de Filosofía e ética de Bacharelato

Moral e natureza: ética, virtude e determinismo humano

Filosofía e ética2,35 KB

Moral e natureza

A conduta do ser humano xorde a partir da súa constitución natural, biolóxica, do medio natural no que vive e do medio social no que nace e crece.

A dimensión moral do ser humano ten a súa base, por tanto, na propia natureza deste, unha natureza que lle é dada.

Para Dewey, a moral debe basearse no coñecemento que nos proporcionan as ciencias da natureza e as ciencias sociais do home. Para propoñer e resolver intelixentemente os problemas que máis preocupan ás persoas, hai que recoñecer a unión entre a moral e a natureza humana.

Kant defende que existe unha separación entre a razón teórica, a razón científica e a razón práctica.

Hume tamén separa o mundo dos feitos do mundo dos valores.

Nacemos bos?

A integración...

Seguir lendo "Moral e natureza: ética, virtude e determinismo humano" »

Que é a filosofía? Orixe, obxectivos e perspectiva

Filosofía e ética2,68 KB

Orixe e definición da filosofía

A filosofía aparece na antiga Grecia cara ao século V a.C. O termo procede das palabras gregas philos ('amante') e sophía ('coñecemento'). Naceu grazas ás achegas dos filósofos presocráticos.

Historicamente, a filosofía foi o esforzo do pensamento que trataba de construír unha teoría universal e racional sobre o ser humano, aínda que hoxe non existe unha definición única. A filosofía non busca a verdade para obter un beneficio práctico, senón polo simple feito de que é a verdade. A curiosidade de querer sabelo todo é propia do filósofo.

Obxectivos e finalidade

  • Obxecto de estudo: A explicación, análise e crítica da comprensión da realidade.
  • Instrumento: Cultívase para modificar o mundo natural
...
Seguir lendo "Que é a filosofía? Orixe, obxectivos e perspectiva" »

Aristóteles e as Escolas Helenísticas: Guía de Filosofía

Filosofía e ética2,85 KB

Aristóteles: Vida e Obra

Aristóteles foi discípulo e rival de Platón. Estudou na Academia e logo creou a súa propia escola. Mostrou moito interese polo coñecemento, foi mestre de Alexandre Magno e sempre se preocupou de mandarlle mostras de animais, plantas, etc.

Aristóteles sempre estaba investigando. O seu método, coñecido como peripatético, consistía en que o mestre e o alumno daban voltas ao Liceo mentres falaban. Escribiu obras fundamentais como Metafísica, Política e Sobre a alma, sendo o filósofo máis importante da Idade Media.

Escolas Helenísticas

Coa chegada de Alexandre Magno aparece unha nova visión do mundo: desaparece a idea das cidades-estado de Grecia e xorde unha visión dun espazo político e xeográfico baixo...

Seguir lendo "Aristóteles e as Escolas Helenísticas: Guía de Filosofía" »

A Física e Metafísica de Aristóteles: Hilomorfismo, Cambio e Causalidade

Filosofía e ética4,57 KB

Física e Metafísica en Aristóteles: Hilomorfismo, Cambio e Causalidade

Aristóteles establece unha distinción entre as ciencias teóricas e as ciencias non teóricas (ou do posible). Estas últimas inclúen:

  • As ciencias prácticas, que se ocupan das accións, é dicir, de cuestións referentes á natureza humana, á ética e á política.
  • As ciencias poéticas, que se ocupan do relacionado coa produción técnica e artística.

Clasificación das Ciencias Teóricas

Entre as ciencias teóricas, Aristóteles distingue:

  1. As Matemáticas, que estudan a cantidade.
  2. A Filosofía Natural (Física da Physis), que estuda "aquelas cousas que teñen en si mesmas o principio do movemento e do repouso".
  3. A Filosofía Primeira (Metafísica), que se divide en:
    • A Ontoloxía,
...
Seguir lendo "A Física e Metafísica de Aristóteles: Hilomorfismo, Cambio e Causalidade" »

A Ilustración Kantiana: Razón, Liberdade e Progreso

Filosofía e ética2,45 KB

A Idea Kantiana de Ilustración (Texto 1)
O pensamento de Kant representa a culminación da filosofía do século XVIII. Na súa obra, conflúen todos os temas que interesan á Ilustración, entre os que destacan a razón e a liberdade.

O Concepto Kantiano da Razón Ilustrada

Kant ocúpase de xeito fundamental da razón: as súas obras máis importantes son investigacións sobre a razón, do novo concepto da razón ilustrada:
  1. Unha razón crítica, que fronte ao dogmatismo racionalista que lle confería un poder ilimitado, analiza as posibilidades e límites do noso coñecemento, situados na experiencia, coa conseguinte crítica da metafísica (que trata obxectos máis alá da experiencia); unha razón crítica coa tradición, chea de erros e supersticións.
...
Seguir lendo "A Ilustración Kantiana: Razón, Liberdade e Progreso" »

A Síntese Kantiana: Racionalismo, Empirismo e Legado

Filosofía e ética2,56 KB

Síntese entre racionalismo e empirismo

Non se trata dun pensamento dualista, senón dun pensamento dos límites, unha crítica de toda forma de dogmatismo, fanatismo ou misticismo que pretenda ir máis alá do posible. O que se revela é o que o home pode saber, facer ou esperar. Abre o home ás súas verdadeiras posibilidades e libérao de todo o demais.

A repercusión no idealismo alemán

A repercusión directa máis clara atopámola no idealismo alemán (Fichte, Schelling e Hegel), movemento filosófico da primeira metade do século XIX, que radicaliza as súas formulacións. Por exemplo, potencian o papel activo do suxeito:

  • Kant: cría que no suxeito había unha dimensión de pasividade, xa que elabora o fenómeno a partir do material bruto
...
Seguir lendo "A Síntese Kantiana: Racionalismo, Empirismo e Legado" »

Platón e o mito da Auriga: antropoloxía e ideas

Filosofía e ética2,56 KB

Auriga: Este texto pertence a Platón, discípulo de Sócrates e mestre de Aristóteles, situado no s. IV a. C., no período clásico da filosofía antiga. Con Platón, a filosofía grega acada a súa madurez e plenitude. O pensamento de Platón ten claramente un obxectivo político: atopar unhas bases sólidas para construír unha sociedade xusta. Ten tamén unha intención ética, que defende a existencia dunha idea eterna e inmutable de xustiza que será a base da súa utopía política: a sociedade gobernada por filósofos.

As obras platónicas que se conservan están escritas en forma de diálogo; nelas Platón emprega mitos coa finalidade de que os contemporáneos poidan entendelas mellor. O texto que imos comentar pertence ao diálogo...

Seguir lendo "Platón e o mito da Auriga: antropoloxía e ideas" »

Metafísica Aristotélica: Motor Inmóbil e Teoría do Coñecemento

Filosofía e ética2,78 KB

Texto sobre Metafísica

Este fragmento pertence á metafísica, que trata das realidades metaempíricas e da realidade suprema. Estuda os primeiros principios e causas do ser, o ser en canto ser, a substancia, e a teoloxía, que estuda a primeira causa do movemento.

A Teoría Hilemórfica e o Motor Inmóbil

Polo tanto, o texto céntrase na teoría Hilemórfica no seo da physis: o motor inmóbil, e como idea principal, a metafísica como teoloxía. Hai unha necesidade de existencia dunha entidade non sensible e inmóbil para explicar o movemento.

Como di o texto, existe unha entidade eterna e inmóbil:

  • "Non pode ter extensión..."
  • "...e indivisible..."

Dita entidade non pode ter extensión, polo que é unha forma pura, que non ten materia, pero imprime...

Seguir lendo "Metafísica Aristotélica: Motor Inmóbil e Teoría do Coñecemento" »

René Descartes: Racionalismo, Obras e Contexto Histórico

Filosofía e ética2,61 KB

René Descartes: Biografía e Racionalismo (1596-1650)

René Descartes (1596-1650), un dos principais expoñentes do Racionalismo do século XVII, pertence á filosofía moderna. Naceu na Haia (Francia) no seo dunha familia nobre e acomodada. Educouse no colexio dos xesuítas de La Flèche.

A súa moderada fortuna permitiulle dedicar a súa vida ao estudo, á ciencia e á filosofía. En 1618 decidiuse pola carreira militar e participou na Guerra dos Trinta Anos. De 1629 a 1649 permaneceu nos Países Baixos. Este último ano trasladouse a Estocolmo, onde impartía clases á raíña Cristina de Suecia. Morreu dunha pneumonía en 1650.

Obras Fundamentais de Descartes

Descartes é un dos primeiros pensadores que publica a súa obra na súa lingua vernácula,...

Seguir lendo "René Descartes: Racionalismo, Obras e Contexto Histórico" »

Utilitarismo e Ética Discursiva: Teorías e Desafíos

Filosofía e ética2,82 KB

O Utilitarismo na Filosofía Moral

O utilitarismo é a teoría ética moi próxima ao eudemonismo e ao hedonismo. Defende que a finalidade humana é a felicidade ou o pracer. Un utilitarista afirma que a fin de toda acción correcta é a felicidade. O pracer é, polo tanto, un ben común ou ben xeral. Hai dúas versións desta filosofía moral:

  • Utilitarismo do acto: é necesario xulgar a moralidade de cada acción, sexan boas ou malas.
  • Utilitarismo da regra: recomenda axustar as nosas accións ás regras habituais, consideradas morais pola utilidade e pola bondade das súas consecuencias.

Actualmente, o utilitarismo segue aínda patente nas teorías económicas da democracia e tivo influencia no chamado "Estado do Benestar".

A Ética Discursiva

É...

Seguir lendo "Utilitarismo e Ética Discursiva: Teorías e Desafíos" »