Apuntamentos, resumos, traballos, exames e problemas de Historia

As Revolucións Liberais e a Nova Sociedade

O Ascenso da Burguesía e o Fin do Antigo Réxime

As revolucións liberais provocaron profundas transformacións na estrutura social herdada do Antigo Réxime. Non cabe dúbida de que o século XIX é o século do ascenso da burguesía, grupo social que acadará a hexemonía social e que impoñerá o liberalismo como novo sistema.

Antigos Grupos Tradicionais e a Sociedade Clasista

Os antigos grupos tradicionais (os privilexiados da antiga sociedade estamental) perden a súa posición hexemónica ante a aparición dunha nova sociedade clasista baseada no poder económico de cada individuo. Como consecuencia, os grupos sociais incluíronse en tres clases, segundo a súa riqueza:

As Clases Sociais na España

Conceptos Fundamentais de Historia e Ciencias Sociais

Réxime Demográfico

Conxunto de pautas demográficas que segue unha poboación na evolución histórica. Recoñécense tres etapas:

• Réxime demográfico antigo: natalidade e mortalidade elevadas.
• Réxime demográfico de transición: con dúas etapas:
  • Alta natalidade e redución da mortalidade.
  • Caída da natalidade e baixa mortalidade.
• Réxime demográfico moderno: taxa de natalidade e mortalidade baixas.

Liberalismo Político

Ideoloxía nacida a fins do século XVII en Inglaterra, base das revolucións liberais. Defende a liberdade do ser humano en todos os seus aspectos e unha sociedade con dereitos fronte a poderes arbitrarios.

Monarquía Absoluta

Forma de goberno en que o poder supremo está nas...

O Sexenio Democrático (1868-1874)

Causas e Goberno Provisional (1868)

Entre 1868 e 1875 desenvólvese o Sexenio Democrático. A Insurrección Revolucionaria (I.R.) de 1868 ten as súas raíces no descontento popular xerado pola crise económica de 1866, que provocou un aumento do paro e unha subida dos prezos. A isto súmase a oposición ao monopolio do poder exercido polos moderados e a Unión Liberal.

Tras a revolución, fórmase un Goberno Provisional presidido polo Xeneral Serrano. Este goberno convocou Cortes Constituíntes que elaboraron unha nova Constitución en 1869.

A Constitución de 1869

A Constitución de 1869 recuperaba a soberanía nacional, incorporaba o sufraxio universal masculino, implantaba amplos dereitos e liberdades, establecía...

O Liberalismo Político: Orixes e Pensadores Clave

As orixes do pensamento liberal atópanse no século XVII, na corrente iusnaturalista, que acada o seu cumio na obra de Locke, e no protagonismo do parlamento británico fronte ao poder real. No século XVIII, as principais achegas débense aos ilustrados franceses Montesquieu e Rousseau.

Iusnaturalismo

Consolídase no século XVII. Baséase no predominio da lei natural sobre calquera outra lei, incluídas as que o monarca poida impoñer: a lei natural limita o poder do rei.

O iusnaturalismo parte da idea da existencia, anterior á sociedade, dun estado de natureza no que todos os individuos son libres e iguais. A partir de aquí dedúcese:

• O estado civil e político nace por un pacto ou convenio

Galicia a comezos do século XX: Sociedade e Economía

O inicio do século XX en Galicia estivo marcado polo esmorecemento da vella sociedade agraria e a emerxencia de novas estruturas sociais e económicas.

Transformación Social en Galicia (Século XX)

• A Fidalguía: Decadencia dunha Clase

  En clara decadencia desde o século XIX, a súa hexemonía social e económica extinguiuse cando perderon o dereito a cobrar aos campesiños pola explotación de terras, coñecido como a redención de foros.

• A Burguesía: Emerxencia Urbana

  Comezou a medrar nas cidades, xurdindo vinculada ao desenvolvemento da industria conserveira, o transporte e outros sectores emerxentes.

• O Campesiñado: Reivindicación e Mobilización

  A reivindicación da redención de foros

Institucións Clave da Unión Europea: Estrutura e Funcións

• 1. Consello da Unión Europea

  Representa: Os Estados membros.

  Composición:

  • Un representante por cada Estado.
  • A presidencia é rotativa, cunha duración de seis meses.

  Funcións:

  • Aproba, xunto co Parlamento, a lexislación e o orzamento europeos.
  • Desenvolve a política exterior da UE.

• 2. Parlamento Europeo

  Representa: A cidadanía.

  Composición:

  • 705 membros (tras o Brexit), elixidos por sufraxio universal.

  Funcións:

  • Aproba, xunto co Consello da Unión Europea, a lexislación e o orzamento europeos.
  • Ratifica acordos internacionais.
  • Controla ao Consello da Unión Europea e á Comisión Europea.

• 3. Comisión Europea

  Representa: Os intereses da Unión Europea.

  Composición:

  • Un presidente e un comisario

Historia de Galicia na Idade Media

Galicia na época tardoantiga e xermánica

1. O asentamento dos suevos na Gallaecia.

2. A primeira etapa sueva (411-456): pillaxe, recoñecemento imperial e derrota final.

3. Un século de silencio documental cheo de ecos significativos.

4. O Galliciense Regnum: 550-585

5. Gallaecia, provincia visigoda (585-711)

6. As estruturas económicas e sociais da Gallaecia: o debate sobre a xermanización.

7. A igrexa no período suevo e visigótico.

Galicia, na fronteira co Islam (ss. VIII-IX)

1. Os musulmáns en Galicia.

2. Galicia e o reino de Asturias (750-842)

3. A integración da Galicia meridional no reino astur (842-910)

4. Panorama social e económico da Galicia dos séculos VIII-IX

A Galicia do Milenio (910-1037)

1. Novos...

Distensión: Factores:

• Irrupción do Terceiro Mundo na escena internacional: por independencias de territorios e a política baseada na neutralidade, non no aliñamento.
• Ruptura China-URSS: por diferenzas ideolóxicas e fronteirizas, facilitou o achegamento entre China e EEUU.
• Novas estratexias defensivas: Norteamérica crea a defensa DEFCON, con 5 niveis, sendo o 5 a guerra nuclear.
• Carreira de armamentos e conferencia de seguridade e cooperación: acordos SALT (Estratexia de Limitación de Armas).

Primeira Guerra de Afganistán (1979-89): Golpe de estado en 1978 remata co poder do partido comunista, que aplicaría medidas non aceptadas polos musulmáns, iniciando conflitos armados. A URSS en 1979 envía tropas para eliminar a oposición e evitar...

A Ditadura de Primo de Rivera: O Golpe de Estado de 1923

O 13 de setembro de 1923, Primo de Rivera, co apoio de diversas personalidades políticas e militares, deu un golpe de Estado. Este suceso produciuse tras as críticas ao rei, o fracaso da Guerra en Marrocos, o descrédito do exército, o auxe do terrorismo, a radicalización das manifestacións catalanistas e o medo á subversión. O goberno tratou de que o rei aprobase a destitución dos xenerais sublevados e a convocatoria de Cortes, pero a falta de apoio do monarca fixo que dimitise. O 14 de setembro de 1923, asume o poder o xeneral Primo de Rivera e acepta o golpe de Estado, que contou cunha ampla aceptación popular.

Reaccións e Oposición

A UXT e o PSOE mantiveron unha posición...

A inestabilidade política durante o Sexenio Democrático favoreceu os planos de Antonio Cánovas del Castillo para restaurar a monarquía borbónica. O xeneral Martínez Campos pronunciouse a favor da monarquía e proclamou a Afonso XII como rei de España. Este foi enviado à academia militar de Sandhurst, onde se educaban os reis ingleses. Alí publicou o manifesto no que se presentaba como monarca constitucional, católico e liberal. Iniciábase así o período coñecido como Restauración Borbónica, no que se diferencian as seguintes etapas:

O reinado de Afonso XII (1875-85)

A rexencia de María Cristina de Habsburgo (1885-1902)

O reinado constitucional de Afonso XIII (1902-23)

Afonso XII chegou a España en xaneiro de 1875, nomeando presidente...