Apuntamentos, resumos, traballos, exames e problemas de Bacharelato

TEMA 7 - A Revolución Rusa. URSS
1) UN XIGANTE CON PES DE BARRO
1.1 Progreso económico e atraso social
O Imperio Ruso era, a comezos do século XX, unha das grandes potencias mundiais. Socialmente, a diferenza entre a pequena minoría dona de grandes fortunas e os campesiños e obreiros industriais era radical.
Un dos grandes problemas sociais era a falta de clase media. A comezos do século XX, as zonas rurais seguían estando moi atrasadas.
Fronte ao atraso do rural, a industria desenvolveuse tardiamente, aínda que o proletariado industrial era pouco numeroso. O feito de estar concentrados en grandes fábricas favoreceu a extensión de ideas revolucionarias.
1.2 Os enfrontamentos políticos
O Imperio Ruso seguiu, a comezos do século XX, cunha...

O descubrimento da razón

O paso do mito ao lógos

No século VII a.C., os presocráticos comezaron a explicar o mundo mediante argumentos racionais baseándose en elementos naturais. A natureza xa non dependía da vontade dos deuses. Xorde o lógos, a linguaxe argumentada mediante a que se dá razón ás cousas.

A sociedade grega baseábase no traballo de escravos e non recoñecía a importancia social da muller. Na antiga Grecia xorde a democracia. Empregaron o termo filosofía (paso do mito ao lógos) para criticar as crenzas e opinións e oporse á superstición.

Filosofía = ciencia?

A ciencia baséase no uso da razón humana e actúa segundo o modelo dun discurso construído mediante argumentos con coherencia. A filosofía é unha actividade...

Conceptos Clave do Empirismo de David Hume

Percepcións

Contidos mentais básicos cos que traballa o entendemento, chamados tamén representacións. Poden provir dos sentidos, estar movidos pola paixón ou ser froito do noso pensamento ou reflexión.

Impresións

Sensacións ou percepcións inmediatas da experiencia, como imaxes, paixóns e emocións. Segundo a súa orixe, poden ser:

• De sensación: Aquelas cuxa orixe se descoñece (que procedan do mundo exterior é un presuposto que haberá que investigar). P. ex., o cheiro a azucre queimado.
• De reflexión: Aquelas que proceden de estados exclusivamente mentais (incluídas algunhas ideas). P. ex., o aburrimento dunha longa espera.

Ideas

Imaxes ou copias difusas das impresións. Son o produto da imaxinación...

Os Séculos Escuros da Lingua Galega

Despois do esplendor medieval e tras a separación de Portugal, a lingua galega viviu durante tres séculos unha etapa de depresión e forte marxinación social. Mentres o portugués, o castelán e outras linguas románicas normalizaban os seus usos fronte ao latín, elaborando as primeiras gramáticas, dicionarios, manuais ortográficos e desenvolvendo ricas e variadas literaturas, acadando o uso de idiomas nacionais nos seus respectivos territorios, o galego quedou relegado aos usos orais e familiares, sen participar na escrita nin na vida pública e social.

Esta situación veu dada porque, a partir da segunda metade do século XIV, as guerras de sucesión (primeiro entre Pedro I e o seu irmán Henrique...

A Sociedade Fragmentada de Vidas Post-it

Unha ollada ao mundo actual

A sociedade reflectida en Vidas Post-it é a nosa, a do mundo actual. Un mundo onde a soidade impera, a pesar da multitude. A comunicación, complexa e esquiva, fai que as relacións humanas parezan superficiais e pasaxeiras, como notas adhesivas, pegadas e desbotadas ao antollo.

A rutina e o illamento

A rutina domina as vidas en Vidas Post-it. O traballo, as obrigas, as pantallas, todo contribúe ao afastamento. A xente fala, pero non se escoita. O amor desgástase, e a tristeza, o baleiro, éncheno todo.

Violencia e medo

A violencia e o medo tamén teñen o seu espazo. Maltrato, contextos hostís, vidas sen esperanza nin expectativas de mellora. A sociedade non acubilla, senón...

1. Poboación Activa

   Parte da poboación en idade de traballar. Se está traballando, denomínase ocupada; se non o está, desempregada.

2. Esperanza de Vida

   Cálculo do número de anos que un individuo pode vivir, de media, no momento de nacer e ao acadar unha determinada idade, sempre que a mortalidade permaneza constante. Obtense a partir da taxa de mortalidade. A esperanza de vida en mulleres é de 85 anos, mentres que en homes é de 80 anos.

3. Réxime Demográfico

   Modelo demográfico con determinadas características canto ao comportamento da natalidade e da mortalidade, coa conseguinte repercusión no crecemento natural ou vexetativo.

   • Antigo réxime demográfico: altas taxas de natalidade e mortalidade que dan lugar a un crecemento vexetativo escaso.

Crecemento Demográfico e Desenvolvemento Urbano no Século XIX

O século XIX marcou un punto de inflexión no crecemento demográfico e o desenvolvemento urbano. A urbanización foi unha resposta directa aos cambios económicos, sociais e tecnolóxicos da Revolución Industrial, pero tamén xerou desafíos sociais, sanitarios e ambientais que influíron na planificación urbana e nas políticas públicas dos séculos posteriores.

Crecemento Demográfico

O século XIX foi unha época marcada por un significativo aumento da poboación, especialmente en Europa e América do Norte. Entre 1800 e 1900, a poboación europea duplicouse, pasando de 200 a 400 millóns de habitantes. As causas principais foron as seguintes:

Revolución Agrícola e Industrial

• A

David Hume e o Empirismo

David Hume (1711-1776), filósofo escocés e figura clave do empirismo, buscou sentar as bases dunha ciencia da natureza humana similar ao método de Newton para as ciencias naturais. Este proxecto culminou na súa obra principal, o Tratado da Natureza Humana. Hume defendeu que o coñecemento provén das impresións captadas pola experiencia, en contraposición ao racionalismo. Desenvolveu un empirismo radical que buscaba entender os elementos, as combinacións e os límites do coñecemento humano.

Tratado da Natureza Humana e a Orixe do Coñecemento

No Tratado da Natureza Humana (1739-1740) e na Investigación sobre o coñecemento humano (1748), Hume propuxo que todo coñecemento provén da experiencia sensorial, diferenciando...

Denotación

A denotación é o significado obxectivo dunha palabra illada do contexto. Ese significado obxectivo é o que aparece definido nos dicionarios.

Connotación

A connotación é o resultado de engadir ao significado base outros significados adicionais derivados do seu uso nunha determinada sociedade (ex. Es coma un toxo! = Persoa pouco afectiva).

Antonimia

A antonimia consiste na oposición de significados; establece unha relación de incompatibilidade. Pode ser:

• Complementaria ou privativa: exclúense un ao outro; a afirmación dun dos elementos implica a negación do outro e á inversa (vivo/morto).
• Gradual: non se exclúen totalmente, hai graos intermedios (frío/quente).
• Inversos ou recíprocos: a presenza dun supón a existencia do outro

O sistema de validos: Felipe III, IV e Carlos II

Carlos II non delegou nun válido; este sistema foi máis característico dos reinados de Felipe III e Felipe IV. Carlos II tivo unha corte máis controlada polas faccións nobiliarias.

Independencia de Portugal e Guerra de Sucesión

A independencia de Portugal non foi consecuencia da Guerra da Sucesión Española; esta última comezou en 1701 tras a morte sen descendencia de Carlos II. Portugal xa lograra a súa independencia en 1668 como resultado da Guerra da Restauración Portuguesa.

O reinado de Fernando VII

Primeira etapa (1814-1820)

Iniciouse en 1814 coa súa volta a España tras a Guerra da Independencia e a restauración do absolutismo mediante o Decreto de Valencia, que anulou a Constitución...