Apuntamentos, resumos, traballos, exames e problemas

Aspectos biográficos

Nace en Celanova en 1851, alí pasa a súa infancia ata que na adolescencia vai vivir —por conflitos familiares— co seu irmán a Madrid. Alí comeza a carreira de Dereito, que non rematará. Participa activamente na situación política do momento (a Revolución de 1868) e dedicarase profesionalmente ao xornalismo.

Regresará a Galicia na década dos 80 e será en Ourense onde se presente a un certame literario cos poemas "Unha voda en Einibó", "O gaiteiro" e "A Virxe do Cristal", que gañará e suporá a súa presentación como poeta. Emigra a Cuba e colabora cos intelectuais galegos. Falece en Cuba en 1908 e os seus restos serán repatriados á Coruña.

Obra poética

Curros Enríquez só publicará dúas obras poéticas:...

A Xeración do 25: As Vangardas

Esta xeración está formada polos discípulos de Castelao, Risco e Cabanillas. Escritores como Rafael Dieste, Bouza Brey, Álvaro Cunqueiro, Manuel Antonio, entre outros, forman parte dela. Esta xeración é a equivalente á do 27 da literatura española e coñécese tamén como a xeración perdida, xa que a Guerra Civil acabou con moitos dos seus membros.

Os mozos do 25 van ter unha actitude máis radical en comparación coa literatura anterior, o que fai que nesta literatura se diferencie moi ben a ideoloxía de cada autor. Os únicos fieis á moderación anterior serán Bouza Brey e Ricardo Carballo Calero.

1. Por que eran considerados unha xeración?

Todos naceron na primeira parte do século XX; eran novecentistas....

Irmandades da Fala

Antón Noriega Varela (1869-1947)

Mestre e home vinculado ao agrarismo. Destacan dous títulos poéticos: Montañesas e Do ermo. É coñecido como o "Poeta da Montaña" pola temática da paisaxe montañesa na súa poesía. Na súa obra pódense distinguir dúas direccións:

• Poesía realista e costumista
• Poesía lírica pura

Ramón Cabanillas (1876-1959)

O poeta máis representativo desta etapa, alcumado o "Poeta de raza". Colaborou co agrarismo, as Irmandades e o grupo Nós. Sintetizou o mellor do noso Rexurdimento integrando dous tipos de elementos:

1. Elementos procedentes da tradición.
2. Elementos anovadores.

Xéneros poéticos de Cabanillas:

• Lírica: No desterro, Vento mareiro, Da terra asoballada (escrito en Cuba) e A rosa de cen

A renovación literaria da Xeración Nós

A actividade dos homes da Xeración Nós foi decisiva para a consolidación da literatura galega, xa que propiciaron a madureza definitiva do noso teatro e da nosa prosa.

Principais aportacións á prosa

No que respecta á prosa de ficción:

• Na novela: diversifícase a temática coa novela realista urbana e incorpóranse técnicas narrativas europeas como o monólogo interior ou a ruptura da secuencia temporal.
• No conto: consolídase o conto literario, caracterizado pola busca da brevidade, a síntese e a orixinalidade.

En canto á prosa ensaística:

• Adáptase o idioma para a expresión científica moderna.
• Abránguense todas as áreas do saber.

Vicente Risco, figura central (1884-1963)

Entre os seus principais...

Queixumes dos Pinos: Vocación Cívica e Temas Fundamentais

A poesía de Queixumes dos Pinos, de Eduardo Pondal, ten unha decidida vocación cívica. A lembranza do pasado celta, a chamada á liberación do pobo galego, a procura do ideal iberista, e tamén o canto da Terra e da paisaxe configuran o seu traballo. Pondal é un poeta esencialmente culto.

Elementos Temáticos Principais na Obra de Pondal

A obra de Pondal articúlase arredor de varios eixos temáticos:

• Defensa do carácter celta de Galicia: O celtismo constitúe un piar decisivo no seu mundo poético.
• A figura de Breogán e os heroes míticos: A personaxe de Breogán aparece documentada nunha nómina de heroes. Convencido de que os topónimos galegos ocultan antropónimos de remotos

O Rexurdimento: Movemento Clave da Cultura Galega

O Rexurdimento é un movemento de recuperación da cultura galega que se produce na segunda metade do século XIX, como expresión da procura dunha consciencia autóctona de diferenciación cultural por parte dun sector da sociedade galega. É o momento culminante dun longo proceso de redignificación da nosa cultura, con orixe no labor dos ilustrados (século XVIII). A manifestación máis salientable é a aparición de autores que, creando obras de notable calidade, mostran militancia a prol de Galicia e do idioma, e compromiso para usalo no ámbito culto. O renacer da cultura tamén se reflicte na publicación de obras que se ocupan de Galicia e a lingua, pero en castelán. Hai que agardar...

O Teatro Francés do Século XVII: Corneille, Racine e Molière

O ámbito literario-cultural máis destacado do século XVII francés é o teatro. Este é o xénero de maiores mostras, o de maior éxito, o de máis recepción e importancia sociolóxica.

Principais Autores do Teatro Francés do Século XVII

• Pierre Corneille: O Enxeño da Traxedia e Comedia

  Obtivo o éxito co seu teatro enxeñoso. As súas traxedias e comedias satisfán cumpridamente os gustos do público. Empezou destacando coa comedia (como A Viúva ou A Praza Real) e acabou triunfando con traxedias como O Cid, Cinna, Andrómena, Atila, Tito e Berenice.

• Jean Racine: O Poeta Tráxico Xansenista

  Foi un poeta tráxico de considerable importancia, cunha vida bastante mediatizada por

A Prosa Galega entre 1936 e 1976: Os Renovadores

1. Contexto e Liñas Temáticas Principais

Tras o Golpe de Estado de 1936, a produción narrativa en galego interrompeuse ata que apareceu A xente da Barreira de Ricardo Carballo Calero. A partir de entón produciuse unha lenta consolidación do xénero, perfilándose unha serie de liñas narrativas:

Liñas Narrativas Post-Guerra

• Os continuadores da narrativa do Grupo Nós: Foron Ricardo Carballo Calero, con A xente da Barreira, e o propio Otero Pedrayo con Entre a vendima e a castiñeira e con O señorito da Reboraina.
• O realismo popular: Cuxa obra fundacional é Á lus do candil, de Ánxel Fole. Son obras humorísticas de ambientación rural.
• O realismo fantástico: No que Álvaro Cunqueiro mestura