Apuntamentos, resumos, traballos, exames e problemas

1. A Historia e a Historiografía: Conceptos e Métodos

1. Que é a Historia? Explica en que se basea, en que consiste e en que se apoia para acadar o seu propósito: É a ciencia que estuda o pasado da humanidade coa finalidade de comprender como viviron as sociedades ao longo do tempo, por que se produciron determinados feitos e como estes condicionaron o presente. Para acadar o seu propósito, a Historia baséase na análise crítica e metodolóxica de fontes históricas, tanto primarias (documentos, restos materiais, crónicas, arquivos, textos legais, arte, epígrafes…) como secundarias (interpretacións posteriores realizadas por historiadores). O seu obxectivo principal é reconstruír e interpretar o pasado humano de forma rigorosa,...

As Cortes de Cádiz e a Constitución de 1812

En 1808, numerosas vilas e cidades formaron Xuntas de goberno; estas xuntas representaron unha ruptura coa orde política ata entón vixente e unha nova concepción do poder que podemos considerar revolucionaria. As xuntas asumiron o poder supremo e a soberanía na súa xurisdición, substituíron ou incorporaron as institucións e as autoridades tradicionais e declararon a guerra a Francia.

En Galicia, as xuntas provinciais formaron a Xunta Suprema Central Gobernativa de España e Indias, que exerceu o goberno de España desde 1808. Durante a guerra, entre as elites dirixentes foise estendendo a idea da necesidade de convocar unhas Cortes xerais e extraordinarias para coñecer a vontade do país...

A Revolución Gloriosa (1868)

A Revolución Gloriosa (1868) foi protagonizada por todas as forzas opositoras e supuxo a expulsión dos Borbóns do trono de España, liderada por Isabel II. Abriu a posibilidade de configurar un novo sistema político baseado nos principios do liberalismo democrático.

Os demócratas constituíron unha minoría radical, dividida entre os partidarios da monarquía e os partidarios da república.

Principios do Liberalismo Democrático

O liberalismo democrático defendía:

• Soberanía Popular: A fonte do poder é a nación, identificada co pobo.
• Participación Popular: Todos os homes teñen dereitos políticos iguais e, polo tanto, poden participar co seu voto nas eleccións dos diferentes representantes públicos.
• Ríxida

Refuxiados e exiliados na Guerra Civil

O medo e o terror que levaba consigo o avance das tropas rebeldes e a represión coa que se empregaban nos pobos e cidades que conquistaban obrigaron, xa desde o comezo da guerra, a que tiveron lugar dramáticos desprazamentos de persoas que fuxían cara ás zonas que aínda estaban baixo o control da República, especialmente o Levante e Cataluña. A poboación do norte peninsular só puido fuxir por mar cara a outros países.

Evacuación de nenas e nenos

Nun contexto de guerra, un feito dramático foi a evacuación de máis de 13.000 nenos e nenas que abandonaron España camiño doutros países europeos, América ou a URSS. Estas evacuacións marcaron xeracións e forman parte esencial da memoria do exilio...

O Desastre do 98: A Perda das Últimas Colonias

O Desastre do 98: En Cuba xurdiu un sentimento nacionalista con ansias de que España tratase mellor a illa. Dende España non se respondeu a estas peticións e comezou a Guerra dos 10 Anos.

A Paz de Zanjón e o Fracaso das Reformas

Entre os obxectivos do sistema da Restauración atopábase o de pacificar o país, e isto incluía por fin esta guerra. En 1878 asinouse a Paz de Zanjón con este fin, mais isto non solucionou o problema, posto que dende a Península fíxose caso omiso das peticións dos cubanos, e debido a isto apareceu un sentimento de rexeitamento na illa.

Partidos Políticos en Cuba

Rematada a guerra, formáronse en Cuba dous partidos:

• O Partido Autonomista, composto por cubanos e que

A Situación de Rusia antes da Revolución

Política na Rusia Tsarista

A política era a dunha autocracia baseada nunha monarquía de dereito divino, onde o Tsar exercía o poder absoluto. A clase dominante estaba composta pola nobreza terratenente (entre os que se atopaba o Tsar, que posuía máis de 6 mil millóns de acres), unha reducida burguesía industrial e comercial, os grandes propietarios agrarios non nobres (os kulaks), os altos cargos da administración e do exército, e a Igrexa Ortodoxa, da que o Tsar era xefe supremo.

Estrutura Económica e Social

A súa estrutura económica e social reflectía a dunha sociedade onde a maior parte da poboación era campesiña (máis do 80%) e onde a escasa poboación urbana concentrábase en cidades...

1. O Réxime da Restauración Borbónica

A chegada de Afonso XII e o inicio da Restauración

Afonso XII chegou a España en xaneiro de 1875 e con el os Borbóns recuperaron o trono, obra de Cánovas del Castillo, quen tería unha ampla rede de apoios á causa borbónica entre militares, burgueses e aristócratas. Houbo dous principios indiscutibles que se contrapoñen e dan equilibrio ao sistema: a Coroa e as Cortes. Ambas debían compartir a soberanía e o poder.

Principios do Sistema da Restauración

Cánovas del Castillo defendeu un sistema baseado en:

• Unha Constitución que establecese a monarquía constitucional doutrinaria.
• Un Goberno que gozase dunha dobre confianza: a do monarca e a das Cortes. As Cortes fabricábanse mediante a manipulación

A Restauración en Galicia

Un novo golpe de Estado, esta vez liderado polo xeneral Pavía, pon fin a unha etapa política na España contemporánea. Despois dun curto período de transición, será un novo xeneral, Martínez Campos, quen proclame a volta da monarquía. Isto é unha boa proba do peso dos militares na vida política española no século XIX e gran parte do XX.

O novo réxime, denominado Restauración, desenvolverase dende o fin do Sexenio Democrático (decembro de 1874) ata o ano 1923. O seu corolario foi a Ditadura de Primo de Rivera e o curto período de transición que a sucedeu ata as eleccións municipais de abril de 1931, que supoñen a caída da monarquía en España.

Estabilidade e Cambios na España “Real”

Esta longa...

Renovación das Estruturas Agrarias

Ao longo dos séculos XVIII e XIX, os campos europeos e americanos sufriron unha transformación caracterizada pola renovación das técnicas e métodos agrícolas, o emprego da maquinaria no campo e a modificación do réxime da propiedade da terra. Cualificouse como Revolución Agraria e tivo consecuencias importantes: o aumento da produción de alimentos e o crecemento da poboación.

A Agricultura no Antigo Réxime

A agricultura e a gandería no Antigo Réxime caracterizábanse por:

• Predominio de cultivos extensivos, policultivo de subsistencia, barbeito (rotación trienal ou bianual) e unha alta man de obra.
• Escaso desenvolvemento das actividades agrícolas.
• Baixos rendementos debido a ferramentas deficientes

A Política Exterior dos Borbóns no Século XVIII

O reinado dos Borbóns iniciouse cunha importante perda de poder e influencia da Coroa española no contexto internacional. Isto permitiu liberar a monarquía da pesada carga militar e financeira que supuxera o mantemento das posesións europeas nos séculos XVI e XVII. Os Borbóns concentraron as súas enerxías en mellorar a situación no interior do país.

O século XVIII foi unha centuria de relativa paz, aínda que España se viu implicada nalgúns acontecementos bélicos. O máis importante foi o empeño de Isabel de Farnesio, a segunda muller de Filipe V, en defender o acceso ao trono de Nápoles do seu fillo máis vello, Carlos, e ao trono de Parma e Módena do outro fillo, Filipe. Os...