Xeración do 36

Está formada por aqueles autores nacidos entre 1910 e 1920. Con temáticas máis abertas, complicadas e comprometidas coa realidade. Predominan nesta xeración os seguintes poetas:

Álvarez Blázquez, obra máis destacable Cancioneiro de Monfero, neotrobadorista, que continúa por tanto coa poesía das vanguardas. Realiza unha imitación das cantigas cun léxico moi arcaizante.

Díaz Castro, autor dun único pero meritorio libro, Nimbo, que inclúe un dos poemas máis elaborados e intensos da nosa literatura.

Pura Vázquez Iglesias e a súa irmá Dora. O conxunto da súa obra poética céntrase en temas como a paisaxe, o paso do tempo, Galiza, o amor, o sentimento relixioso e a saudade do emigrado, que poden observarse en obras...

Cando nacen as linguas románicas?

Cando nacen as linguas románicas? Século IX d. C. Escritos castelán: s. IX–X; galego: s. XII.

Documentos e séculos onde se recopilaron as cantigas profanas

Documentos e séculos onde se recopilaron as cantigas profanas: O proceso de recopilación e copiado das cantigas (que levou á confección de cancioneiros) é parte da tradición manuscrita. Os poemas galego-portugueses son obra dos trobadores, que facían unha elaboración escrita pero eran interpretados de xeito oral; transmitíanse a través de códices como:

• Cancioneiro de Ajuda: (últimas décadas do s. XIII) é un manuscrito incompleto, carece dalgunhas follas e dos nomes de varios autores; falta notación musical. Contén cantigas de amor. Está

A Narrativa Galega a Finais do Século XX

A finais do s. XX, a literatura galega tivo un gran desenvolvemento que afectou a tódolos xéneros. A narrativa tivo un papel preponderante, asumindo novas modalidades como a novela policial, a ficción científica ou a narrativa erótica.

Factores Clave na Consolidación Literaria Galega

Diversos elementos propiciaron esta multiplicación e consolidación do noso sistema literario:

• Cambios políticos: A chegada da democracia, a escolarización en galego e o consecuente aumento de lectores.
• Premios literarios: A convocatoria de premios contribuíu a renovar o discurso narrativo e serviu de plataforma para dar a coñecer a moitos autores.
• Ampliación editorial: Ampliouse o mundo editorial galego (Xerais,

Castelao: Biografía e Legado Cultural

Traxectoria Vital e Política

Nace en Rianxo o 30 de xaneiro de 1886 nunha familia de mariñeiros. O pai emigra á Pampa, lugar ao que chega Castelao coa nai no ano 1896. Volve no 1900, estuda o bacharelato e a carreira de medicina en Santiago de Compostela. Porén, o seu traballo vai ser de funcionario da Administración en Pontevedra.

Participa nas Irmandades da Fala e na revista Nós, polo que resulta elixido deputado en dúas ocasións. Exíliase definitivamente en Bos Aires, creando o Consello de Galiza, que pretendía ser un goberno galego no exilio.

A Obra Polifacética de Castelao

Foi un artista polifacético, xa que destacou como debuxante, pintor, ilustrador, ensaísta e orador. No debuxo, destacan...

Prosa Narrativa Galega Medieval

A prosa narrativa galega ten a súa orixe na tradición literaria latina, mantida pola vía eclesiástica, co engadido de elementos da cultura dos xograres. Distinguimos dous grandes núcleos temáticos:

Ciclo Clásico

Inclúense as obras que tratan temas relacionados coa Grecia clásica. Na nosa literatura só se desenvolveu o Ciclo de Troia. Este trata a Guerra de Troia, que comeza coa Ilíada e Odisea de Homero e que foi amplamente cultivado nas literaturas latinas e romances. Este ciclo contén dous textos da nosa literatura medieval. Trátase da tradución do Roman de Troie, a primeira obra de temática troiana:

• Crónica Troiana: Códice escrito por Fernán Martíns por encargo de Pérez de Andrade. Realizado

As Vangardas en Galicia: Renovación Literaria e Artística

Renovación Literaria

• Publicación do manifesto ¡Máis alá! (1922), de Manuel Antonio e Álvaro Cebreiro.
• Revistas literarias:

  As revistas literarias adoitaban ser bilingües, nas que se mesturaban artes.

  • Alfar: Jorge Luís Borges, André Breton, Teixeira de Pascoaes, Vicente Risco...
  • Ronse: Luís Pimentel, Manuel Antonio. Promotores: Luís Seoane, Ánxel Fole, Arturo Cuadrado.
  • Cristal: Luís Amado Carballo, Fermín Bouza Brey, Manuel Antonio, F. García Lorca...

Pintura Galega: Anos 20 e 30

Os Novos

O espírito innovador desta pintura non esqueceu a tradición romántica e barroca.

Pintores: Carlos Maside, Luís Seoane, Laxeiro, Colmeiro...

A Xeración de 1922: As Vangardas Galegas

Xeración

Álvaro Cunqueiro: Vida e Obra

Álvaro Cunqueiro naceu en Mondoñedo o 22 de decembro de 1911. En 1923 trasládase a Lugo para estudar bacharelato, coñecendo alí a Ánxel Fole. Comeza a carreira de Historia e comparte pousada e preocupación con Fole. Aos 20 anos publica Mar ao Norde. Despois da guerra traballou no xornalismo: mitólogo, gastrónomo, poeta, dramaturgo, etc. Dirixiu durante anos o Faro de Vigo. Morreu en Vigo o 28 de febreiro de 1981.

Obra poética

En 1932, con Mar ao Norde, revélase como poeta vangardista con poemas moi breves de coidada expresión cunha tendencia ás sínteses metafóricas. Poemas de si e non (1933) engade aos versos de vangarda composicións neopopularistas e outras neotrobadorescas nas que emprega atrevidas...

O xurdimento das vangardas en Europa

Nos anos posteriores á Primeira Guerra Mundial produciuse en Europa unha fonda ruptura en todas as artes: literatura, pintura e arquitectura. Esa ruptura significou o nacemento da arte contemporánea.

París foi o principal foco de irradiación dunha serie de movementos que se coñecen co nome xenérico de ismos: o surrealismo, o cubismo, o dadaísmo... que inflúen sobre todo na pintura e na poesía.

Estes movementos xeraron outros semellantes nas literaturas ibéricas e sudamericanas. A Xeración do 25 (Manuel Antonio e Álvaro Cunqueiro, sobre todo) foi a que creou un movemento equivalente na cultura galega.

A poesía propugnada por estas correntes baséase na:

• Acumulación de imaxes xustapostas.
• Perda de

A prosa do primeiro terzo do século XX

Na narrativa do primeiro terzo do século XX conviven narradores do século anterior (Francisca Herrera, Manuel García Barros, Lesta Meis) xunto con outros renovadores: os escritores do Grupo Nós. Practicamente as mesmas persoas foron fundadoras e membros das Irmandades da Fala, dirixiron seccións do Seminario de Estudos Galegos, colaboraron na revista A Nosa Terra, publicaron literatura de todo tipo e acabaron confluíndo na fundación do Partido Galeguista en 1931.

O Grupo Nós e a súa revista

O Grupo Nós estaba formado principalmente por Vicente Risco, Otero Pedrayo, Florentino Cuevillas, Antón Losada e Castelao. A revista Nós, fundada en 1920 e publicada ata 1936, tivo a Risco como primeiro director...

O Grupo Nós

O Grupo Nós: orixinado no cenáculo ourensán, integrado por fillos de familias acomodadas con inquietudes intelectuais que rexeitan o medio social en que viven.

A revista Nós

A revista Nós: outubro de 1920, proxecto emblemático do grupo. Dirixida por Vicente Risco, Otero Pedrayo, Cuevillas, Castelao e Anxel Casal. 1920–1936: 144 números.

Obxectivo: europeizar e universalizar a cultura galega.

Vicente Risco (1884–1963, Ourense)

Narrativa

• a) Modernista: