Apuntamentos, resumos, traballos, exames e problemas

Linguas na Península Ibérica

A península ibérica divídese en tres estados: Andorra, que é monolingüe co catalán; Portugal, que é prácticamente monolingüe, aínda que conta con dúas linguas oficiais, o portugués en todo o Estado e o mirandés en Miranda do Douro; e o Estado español, no cal coexisten sete linguas con extensión, vitalidade e recoñecemento legal moi distintos.

Linguas do Estado español

Cerca da metade dos cidadáns que habitan no territorio do Estado español residen en áreas xeográficas onde o castelán convive con outra lingua propia desa área; as linguas son: galego, asturleonés, castelán, éuscaro, aragonés, catalán e aranés.

A Constitución española, no seu artigo terceiro, establece que o castelán é...

A poesía galega de fins do século XX e comezos do XXI

O ano 1975 marca un punto de inflexión coa morte de Franco, o que permitiu o regreso do galego ao ensino e á vida pública. Arcadio Casanova iniciou este cambio co poemario Con pólvora e magnolias.

A poesía nos anos 80

As principais características desta década son:

• Ruptura co realismo social.
• Busca de novos suxeitos líricos.
• Experimentación e interdisciplinariedade.
• Culturalismo e intertextualidade.
• Integración de elementos da cultura urbana e marxinal.
• Incorporación do erotismo explícito.
• Preocupación formalista e barroquismo.

Autores destacados:

• Darío Xohán Cabana: Traductor de Dante e Petrarca, as súas poesías foron cantadas polo grupo Fuxan os Ventos.
• Manuel Vilanova: Simbolista,

A poesía galega entre 1936 e 1976

A interrupción da actividade literaria en galego debido á Guerra Civil provocou que, entre 1935 e 1946, non aparecese ningún libro. A primeira obra publicada foi Cómaros verdes de Aquilino Iglesia Alvariño (1947). Os medios oficiais sementaban en Galicia temores e terrores, o que dificultaba a expresión na nosa lingua.

A editorial Galaxia impulsou o labor de recuperación da lingua. Nacen coleccións de poesía como Salnés (Vigo), Benito Soto (Pontevedra), Alba (A Coruña) e Xistral (Lugo).

No 1962, publícase Longa noite de pedra de Celso Emilio Ferreiro, introducíndose na tradición da poesía cívica. Posteriormente, Méndez Ferrín sinala unha ruptura co realismo crítico de Celso Emilio, anunciando...

Sinonimia

A sinonimia é a relación de semellanza de significados entre dúas ou máis palabras. Os sinónimos poden ser:

• Absolutos: Teñen exactamente o mesmo significado.
• Parciais: Son máis abundantes e pódense intercambiar só en determinados contextos.

Polisemia

A polisemia é a propiedade pola cal unha palabra ten varios significados. As súas causas son:

• Especialización: Aplícaselle unha acepción a unha voz dependendo do contexto.
• Linguaxe figurada: Unha palabra pode recibir un ou máis sentidos figurados sen perder o significado orixinal.
• Influencia estranxeira: Prodúcese cando se cambia ou se engade un significado a unha palabra xa existente no noso idioma.

Homonimia

A homonimia refírese a palabras cun mesmo significante e distinto significado....

Paradoxo:expresión que aparentemente resulta contradictoria Pero en realidade non o é.

Paráfrase: ampliación explicatia dun texto.

Parágoxe: fenómeno que consiste en enegadir sons ao final Dunha palabra.

Paralelismo: repetición de construccións similares en dous Ou máis versos ou grupos sintácticos.

Paranomasia: colocación próxima de palabras con Significantes parecidos pero signifiados diferentes.

Parataxe: coordinación, unión de elementos gramaticais de Semellante categoría sintáctica mediante nexos coordinadores.

Personificación: atribución de calidades humanas a seres Inanimados.

Polipote: repetición do mesmo lexema con diversos morfemas Flexivos.

Polisemia: fenómeno semántico polo que unha mesma palabra Ten varios significados...

Erecteion na Acrópole de Atenas

Ficha Técnica e Contexto Histórico

• Estilo: Grego, Clásico, Xónico.
• Cronoloxía: Século V a.C., último cuarto (421-404 a.C.).
• Obra de: Mnesiclés e Filocles.

Contexto: Os gregos venceron aos persas nas Guerras Médicas (499-479 a.C.). Despois desta vitoria, Grecia iniciou un período de completa autonomía cultural e artística, sendo Atenas, a Atenas do século V a.C., a Atenas de Pericles, o seu centro. Foi na cidade de Atenas onde se alcanzou o máximo esplendor da arte grega, en concreto na súa Acrópole, onde se atopa ao norte o Erecteion.

Xustificación Arquitectónica

Este templo constituíuse nun lugar sagrado da Acrópole que había que respectar, polo que o edificio se adaptou ás irregularidades do...

O Cinquecento

No século XVI iniciouse en Roma un período de maduración do Renacemento que se coñece co nome de Cinquecento.

A arquitectura

Os papas exerceron un gran mecenado sobre as artes. O papa Xulio II iniciou a construción da basílica de San Pedro do Vaticano e encargoulle as obras a Bramante e logo a Miguel Anxo. Tamén destacou Andrea Palladio, autor de Villa Capra, que puxo ao servizo da burguesía os elementos arquitectónicos dos templos clásicos.

A escultura

Miguel Anxo, ademais de arquitecto, foi pintor e está considerado un dos máis grandes artistas da historia. Outro escultor destacado foi Benvenuto Cellini, que representou temas mitolóxicos como na súa obra Perseo.

A pintura

Neste período destacan grandes mestres da pintura:...

b) Libros de relatos

• Poesía: Cunqueiro comeza o seu labor poético na preguerra, no tempo da vangarda, e continúao despois da guerra coa publicación de Dona do corpo delgado e Herba aquí ou acolá.
• Teatro: O incerto señor don Hamlet, príncipe de Dinamarca e A Noite vai coma un río.
• Ensaio: Tesouros novos e vellos é o seu discurso de ingreso na Real Academia Galega. Nel achégase

Xosé Neira Vilas (Gres, 1929)

Xosé Neira Vilas: É autor dunha extensa obra literaria na que se inclúen a narrativa, a poesía e o ensaio.

A súa obra narrativa pódese clasificar desde dous puntos de vista: segundo o espazo (Galicia–América) ou segundo o protagonista (infantil–adulto).

Temas principais:

• Galicia rural — protagonismo infantil e adulto; fai un retrato da Galicia campesiña de posguerra.
• Galicia emigrante — presenta a vida dos emigrantes galegos en América.

Narrativa:

• Memorias dun neno labrego
• Cartas a Lelo
• Aqueles anos do Moncho
• Camiño bretemoso
• Historias de emigrantes
• Remuiño de sombras
• Xente no rodicio
• A muller de ferro
• Querido Tomás
• Tempo novo

Literatura infantil:

• Espantallo amigo
• O cabaliño de buxo
• A marela Taravela
• Contos vellos

1.POESÍA DO EXILIO

Datos xerais: Xénero máis cultivado na literatura galega no exilio

Temas: reflectían asuntos e temas dos que sería imposible falar na Galicia daquel tempo.

Denuncia social: compromiso galeguista

Pasado histórico de Galicia

Reivindicación da dignidade

Drama dos emigrantes e exiliados: penurias da emigración

Poetas: Luís Seoane, Lorenzo Varela, Emilio Pita, Florencio Delgado Gurriarán, Avelino Díaz...

LUÍS SEOANE - Home polifacético: pintor, muralista, debuxante, ilustrador de libros, poeta, autor teatral, locutor de radio, xornalista.

Destacou na poesía e nas artes plásticas. No exilio non só hai temas tristes. As pinturas de Seoane teñen moito colorido e vitalidade, de temática popular ( que defendían os homes de...