Apuntamentos, resumos, traballos, exames e problemas de Primaria

A Normalización Lingüística do Galego: Historia e Desafíos

Lingua e literatura7,95 KB

Linguas Minorizadas e Minoritarias: Conceptos Clave

As linguas minorizadas son aquelas que están en situación de desvantaxe con respecto a unha lingua dominante coa que comparten territorio. Moitas veces estas linguas cualifícanse por defecto como minoritarias, equiparándose ambos os termos. Non obstante, danse casos de linguas minorizadas, pero maioritarias, é dicir, cunha porcentaxe de falantes superior á da lingua dominante. O español, por exemplo, é unha lingua maioritaria en España, pero nos Estados Unidos pasa a ser minoritaria: minoritaria fronte á maioritaria, por un lado, e minorizada fronte á dominante por outro. Cando a lingua é minorizada recibe a presión da lingua dominante, presión que tende a provocar a súa marxinación...

Seguir lendo "A Normalización Lingüística do Galego: Historia e Desafíos" »

Normativa Laboral: Dereitos, Deberes e Convenios

Formación e orientación laboral2,61 KB

Marco legal das relacións laborais

As persoas que traballan están suxeitas a unha serie de leis, decretos, etc.

A norma máis xeral e ampla que comprende todas as demais é a Constitución. Outras derivan da Unión Europea e da Organización Internacional do Traballo (OIT). A OIT é un organismo das Nacións Unidas, creado en 1919, que promove as accións internacionais para mellorar as condicións de traballo e o nivel de vida dos traballadores.

O Estatuto dos Traballadores

No marco estritamente laboral, a principal norma é o Estatuto dos Traballadores, no que se regulan:

  • Como son e como funcionan os contratos de traballo.
  • Os dereitos e deberes dos traballadores.
  • Os dereitos de reunión e a negociación colectiva.
  • As infraccións laborais.

Os convenios

...
Seguir lendo "Normativa Laboral: Dereitos, Deberes e Convenios" »

Galego medieval: diglosia e separación no século XIII

Lingua e literatura2,7 KB

O galego medieval

O galego medieval: Na primeira parte da Idade Media (séculos IX–XII) o latín era a lingua de prestixio: a lingua da Administración e da Igrexa, e a única que se empregaba na escrita. En contraste, na comunicación oral espontánea, isto é, nos ámbitos familiar e coloquial, todo o mundo falaba xa o romance (galego-portugués).

Nesta época, polo tanto, atopamos unha situación de bilingüismo social na que o latín era a lingua alta, a lingua das funcións con máis prestixio, e o galego-portugués a lingua baixa, inferior en prestixio pero falada por toda a sociedade. Esta distribución lingüística de funcións, máis ou menos estable, recibe o nome de diglosia.

No século XIII o galego comeza a disputarlle ao latín...

Seguir lendo "Galego medieval: diglosia e separación no século XIII" »

A Paideia na Grecia Antiga: Unha viaxe pola educación clásica

Filosofía e ética8,43 KB

A Paideia na Grecia Antiga

1. Que é a Paideia?

A Paideia era o modelo educativo da antiga Grecia, baseado no cultivo da areté (virtude). Os sofistas crían que a virtude podía ser aprendida. Existiron varias Paideias, como a ateniense, a espartana e a helenística.

2. Modelos educativos: Esparta e Atenas

Esparta:

A educación espartana formaba guerreiros e cidadáns. O seu ideal era a obediencia, a disciplina, a temperanza e a resistencia. Era un modelo ximnástico-militar.

Atenas:

A educación ateniense cultivaba a areté física e espiritual, excluíndo a estranxeiros, mulleres e escravos. A aristocracia prefería a educación corporal e musical, pero tamén se valoraban saberes como a gramática e a aritmética.

3. Ideais educativos: Homero e

...
Seguir lendo "A Paideia na Grecia Antiga: Unha viaxe pola educación clásica" »

Os trazos da poboacion : os dous tipos de movementos de poboacion,

Xeografía2,42 KB

a)A 1 é un gráfico lineal con dous eixos, no horizontal aparecen os intervalos cronolóxicos do 1861‐2015, representando a taxa de natalidade e a de mortalidade, e no vertical as taxas en tantos por mil, a fonte é o INE. A 2 é un mapa de coropletas que presenta unha división administrativa en provincias, presenta unha lenda e unha escala gráfica, a fonte é España a través de los mapas.b)Badaxoz, Biscaia, Cantabria, Lleida, Pontevedra.c)-Réxime demográfico antigo ata 1893, caracterizado por moi altas taxas de natalidade e mortalidade, co resultado de escaso crecemento da poboación. Neste réxime demográfico, propio de sociedades rurais, existía unha alta mortalidade infantil. Na gráfica sobresae o pico de mortalidade de 1885...

Seguir lendo "Os trazos da poboacion : os dous tipos de movementos de poboacion," »

''o coñecemento teorico''

Xeografía2,44 KB

A incorporación de novos países á UE afectou á industria española porque estes países están máis próximos ao grande eixe industrial europeo que constitúen os países nórdicos, Alemaña e o norte de Italia; a estrutura produtiva é semellante á española, a man de obra máis barata e a súa produtividade e cualificación en alta tecnoloxía, maior; e o investimento de capital estranxeiro permitiulles a implantación de empresas de alta tecnoloxía, aumentando o seu potencial industrial dentro da UE. Un dos sectores da industria española máis afectados é o dos automóbiles, no que España mantivo un bo ritmo de exportacións; o sector está dominado por empresas de capital estranxeiro que poden deslocalizar as industrias na procura...

Seguir lendo "''o coñecemento teorico''" »

O desenvolvemento económico e a fin do franquismo

Historia4,25 KB

O auxe dos tecnócratas e o crecemento económico

O seu éxito máis destacable foi sentar as bases para iniciar o forte crecemento da década de 1970, así como o abandono definitivo do modelo autárquico. Ademais, os gobernos nomeados por Franco incorporaron unha nova xeración de políticos que presentaban un perfil máis técnico que ideolóxico: os “tecnócratas”. Para eles, a única forma de manter o réxime franquista era impulsar unha política de crecemento económico. Isto supuxo que os sectores falanxistas foron relegados aos ministerios máis sociais.

O gran desenvolvemento (1959-1975)

O principal motor da expansión económica foi a industria, debido á mellora da produtividade, á importación de maquinaria e tecnoloxía e ao...

Seguir lendo "O desenvolvemento económico e a fin do franquismo" »

Renda Nacional, PIB e Distribución da Renda: Conceptos Clave

Economía3,71 KB

Da Renda Nacional á Renda por Habitante

Cálculo e Composición da Renda Nacional (RN)

A Renda Nacional (RN) pode calcularse de dúas formas principais:

  1. Como suma das rendas percibidas:

RN = Ss + Alq + Ic + Be

A partir dos agregados brutos:

RN = PNNcf = PNBcf - Amortización

Definición dos compoñentes da Renda Nacional

  • Ss: Soldos e salarios dos traballadores.
  • Alq: Alugueiro e outras rendas da propiedade.
  • Ic: Xuros (intereses) dos capitais prestados.
  • Be: Beneficios das empresas.

Relación entre o Produto Interior Bruto (PIB) e a RN

Mentres que o PIB a prezos de mercado (PIBpm) mide a produción final, a Renda Nacional (RN) mide as rendas xeradas:

  • PIBpm: Mídese pola vía do gasto (Consumo, Investimento, Gasto Público, Exportacións Netas).
  • RN: Mídese
...
Seguir lendo "Renda Nacional, PIB e Distribución da Renda: Conceptos Clave" »

Nacemento da Literatura Infantil Galega: Irmandades e Obras Clave

Lingua e literatura4,78 KB

Nacemento da Literatura Infantil Galega (1916-1927)

A partir de 1916 comezan a aparecer moitas Irmandades da Fala, cuxo obxectivo era lingüístico e político: expandir a fala e o galeguismo. A Irmandade da Coruña (na Praza de María Pita), liderada por Víctor Casas Rey, destacaba por unha vertente progresista, onde nacerán as Escolas do Ensino Galego en 1921.

Estas foron as primeiras escolas galegas para expandir a fala e os valores galeguistas. Eran mixtas e funcionaban para os fillos e fillas dos irmandiños/as (os afiliados á Irmandade). As escolas eran fundamentalmente castelás, xa que había unha gran falta de textos escolares e literarios escritos en galego para o alumnado. Por iso, grazas á acción dos irmandiños/as, nace a literatura...

Seguir lendo "Nacemento da Literatura Infantil Galega: Irmandades e Obras Clave" »

Anatomía do Antebrazo e da Man

Dereito2,92 KB

Anatomía do Antebrazo

ANTEBRAZO ANTERIOR

Primer plano:

  • Pronador Redondo
  • Flexor Radial do Carpo
  • Palmar Largo
  • Flexor Cubital do Carpo

Segundo plano:

  • Flexor Superficial dos Dedos

Terceiro plano:

  • Flexor Profundo dos Dedos
  • Flexor Largo do Pulgar

Cuarto plano:

  • Pronador Cuadrado

Paquetes neurovasculares:

  • Cubital
  • Radial
  • Interóseo (anterior)
  • Nervio mediano

Grupo Posterior

Plano superficial:

  • Extensor dos Dedos
  • Extensor do Meñique
  • Extensor Cubital do Carpo
  • Ancóneo

Plano profundo:

  • Abductor longo do Pulgar
  • Extensor curto do Pulgar
  • Extensor longo do Pulgar
  • Extensor do Índice

Paquete neurovascular interóseo

Grupo Lateral

  • Braquiorradial
  • Extensor Radial Largo do Carpo
  • Extensor Radial Corto do Carpo
  • Supinador

Túnel Carpiano

Lateral limita cos tubérculos do escafoides e do trapecio. Superior...

Seguir lendo "Anatomía do Antebrazo e da Man" »