A lingua estándar, funcións sociais e diglosia
A lingua estándar
Lingua estándar: variedade supradialectal que se superpón ás restantes variedades e que se consagra como uso correcto da lingua. É a variedade culta para os contextos formais, tanto orais como escritos, que se emprega no ámbito da administración. O estándar é unha variedade convencional, resultado dun proceso de normativización lingüística.
Funcións que desempeña unha lingua
- Función de identidade: é a que se materializa no marco interno do individuo. Na última década, o galego deixa de ser a lingua maioritaria.
- Función familiar: é a que unha lingua desempeña no ámbito de relación interpersoal. As estatísticas amosan que existe unha discordancia en función da xeración familiar.
- Función laboral: maniféstase nas relacións lingüísticas entre individuos no ámbito do traballo; cómpre ter en conta moitas variables.
- Función local: é a función que exerce calquera idioma como vehículo de comunicación entre persoas do mesmo contorno cotián.
- Función institucional: relacións lingüísticas entre o individuo e os estamentos administrativos.
- Función cultural: exércese cando a través da lingua expresamos conceptos e mensaxes da vida cultural.
- Función internacional.
Fenómenos lingüísticos e desviacións da norma
Vulgarismo: son alteracións propias do uso non coidado da lingua.
- Harmonización: pidir (pedir)
- Disimilación: teléfano (teléfono)
- Metátese: probe (pobre)
- Adición e supresión de fonemas
- Redución ou vocalizacións de grupos consonánticos: aluno (alumno)
Hipergaleguismo: orixínanse ao mudar a forma dunha palabra galega correcta cando coincide co castelán: brilar (brillar), oficiña (oficina).
Arcaísmo: son voces tomadas dos textos galego-portugueses medievais por vía culta (escritores, intelectuais...): capíduo (capítulo), falescer (falecer).
A diglosia
Diglosia: en 1959 o lingüista americano Charles Ferguson introduce o termo diglosia como a relación estable entre dúas variedades lingüísticas internas dunha mesma lingua (árabe clásico e árabe dialectal); a primeira sería a variedade alta e a segunda a variedade baixa. Máis tarde, outro lingüista, Joshua Fishman, estuda o proceso e defínea como un fenómeno colectivo que se caracteriza polo uso socialmente condicionado de dúas linguas.