Apuntamentos, resumos, traballos, exames e exercicios de Lingua e literatura de Formación profesional

Voces Patrimoniais, Cultismos e Semicultismos

Voces patrimoniais: As palabras patrimoniais son voces que se incorporaron xa na época da colonización romana e sufriron todas as evolucións que caracterizan o paso do latín ao galego.

Cultismos: Son palabras que proceden do latín e o grego e que penetraron tardiamente no galego, de xeito que apenas sufriron modificacións, polo que manteñen a mesma forma grega ou latina ou modificárona levemente para adaptarse á fonética galega.

Semicultismos: Son as palabras que, aínda que se incorporaron tardiamente, sufriron algunha modificación.

Literatura Popular Galega

A LITERATURA POPULAR é un conxunto de textos, formas e xéneros que se foron transmitindo oralmente de xeración en xeración. As principais...

Álvaro cunqueiro:Naceu no ano 1911 en Mondoñedo, estudou en Santiago, unha época na que a cidade tiña unha relevante vida artística e cultural. Foi daquela cando comezou o seu labor literario plasmado en (Mar ao norde,Poemas do si e non e Cantiga nova que se chama ribeira).Na Guerra Civil vive en Ortigueira.Cando se fundou a editorial Galaxia comezou a escribir textos narrativos en galego (Merlín e familia, As crónicas dos sochantre e Se o vello Sinbad volvese ás illas).Nos anos 60 traballou no xornal Faro de Vigo, do que chegou a director.Nesta etapa publicou tres libros de narracións breves onde reúne trazos de personaxes reais e imaxinarios.Ademais desenvolve un amplo labor como conferenciante e articulista.Nas novelas de este

...

O galego, lingua en vías de normalización

Se nunha comunidade hai dúas linguas en contacto, estas reproducen a xerarquía social existente dentro dela: a lingua dominante vai ocupando os ámbitos da outra, a dominada, e provocando a substitución. A lingua dominada tamén se coñece como lingua minorizada e é empregada só nos ámbitos socioculturais máis baixos ou ignorada ou menosprezada nos máis elevados.

O concepto de lingua minorizada non ten que ver con lingua minoritaria, que se refire só a cantos a usan. Pode suceder que unha lingua minorizada sexa a máis falada ou non.

No caso de Europa, case todos os Estados actuais son plurilingües e a coexistencia destas linguas prodúcese no plano da diglosia. Hai, polo tanto, un gran número...

Conflito Lingüístico e Diglosia

A sociolingüística é a disciplina encargada de estudar o uso das linguas e de analizar a relación entre estas e o medio social. Cada comunidade humana ten unha lingua propia, porén vese unha situación de contacto lingüístico que dá lugar a un conflito.

O conflito lingüístico é a tensión que se produce entre dúas linguas dentro dunha sociedade, todo isto porque unha delas asume un maior número de falantes e funcións sociais.

Conceptos Clave

• Substitución lingüística: Abandono da lingua propia e asimilación da dominante.
• Normalización lingüística: Recuperación dos usos e funcións da lingua subordinada, sendo isto posible a través dunhas medidas a todos os niveis.

A diglosia fai referencia á...

A Poesía de Vangarda en Galicia

Definición e Características Xerais

• As Vangardas son iniciativas artísticas que promoven unha profunda renovación estética e unha redefinición do concepto da arte.
• Características principais: antisentimentalismo, deshumanización, uso de novos modelos e non pretender ser un reflexo da realidade.

Grupos e Xeracións Clave

• Grupo Nós: Asenta os alicerces nacionalistas.
• Xeración do 25: Tamén coñecida como vangardista ou novecentista, caracterízase por unha literatura anovadora.

Movementos Poéticos de Vangarda en Galicia

Neotrobadorismo

• Proxecto nacionalista de recuperación da nosa historia.
• Recuperación de procedementos formais medievais.
• Ambientes e temas característicos das cantigas.
• Cultivadores destacados:

...

Traballo Cultural dos Exiliados

• Creación de revistas culturais (Galicia, Galicia Emigrante...).
• Créanse canles para a distribución da literatura galega (coleccións, editoriais...).
• Consolidación do teatro galego: novas compañías de teatro galegas.
• Extenso labor de divulgación da cultura galega entre os emigrantes.

Luis Seoane

• Fillo de emigrantes, naceu en Bos Aires.
• Coa Guerra Civil, emigrou a Bos Aires, onde funda editoriais e publica libros.
• Publica os poemas Fardel de Eisiliado, Na Bretama de Santiago, e As Cicatrices.
• Tras 27 anos, volve a Galicia e funda Sargadelos con Díaz Pardo.
• Os temas centrais son a emigración e o exilio.

Blanco Amor

• Escribe Os Biosbardos, Xente ao Lonxe e A Esmorga.
• A Esmorga está ambientada en Ourense, onde un rapaz

...

 1. A narrativa dos 80. Nesta época hai autores de etapas anteriores que continúan escribindo como son: - Méndez Ferrín. Publica libros de relatos como Amor de Artur ou Crónica de Nós, así como a obra Bretaña esmeraldina. Nelas aparecen a denuncia da realidade galega.. - Carlos Casares. No ano 1980 publica Ilustrísima, que relata a intransixencia da Igrexa Tamén publica Os martes daquel verán e Deus sentado nun sillón azul.Tamén incrementa a literatura infantil e xuvenil con autores como Agustín Fernández Paz (O único que queda é o amor) ou Paco Martín (Das cousas de Ramón Lamote)2. A narrativa dos 90. Nesta década aparecen novas tendencias narrativas e novos campos temáticos: - Ciencia ficción: Ramón...

Esta etapa – especialmente de 1916 e 1936 - é coñecida como a Época Nós pola importancia que estes autores terán na cultura galega.
Otero Pedrayo, Risco, Cuevillas (o Cenáculo Ourensán) teñen unha primeira etapa de inadaptados e só a partir de 1918 centran a súa atención en Galicia. Castelao en cambio provén do agrarismo. Todos eles son políglotas, cultos, universitarios e participan en todas as actividades galeguistas: Irmandades da Fala, Seminario de Estudos Galegos, Partido Galeguista... Eles son os creadores da moderna narrativa galega, introdutores das correntes europeas do momento e iniciadores do ensaio en galego.

1. A contribución de Ramón Otero Pedrayo

foi fundamental no cultivo e modernización da narrativa longa e xira...

As funcións sociais da lingua: conflito e diglosia

Estereotipos e prexuízos lingüísticos: a súa repercusión nos usos

As funcións sociais da lingua

As funcións sociais dunha lingua son, en realidade, funcións xerais de relación social realizadas mediante a lingua. Entre as distintas maneiras en que unha lingua pode concretar a función comunicativa no seo dunha sociedade, salientamos as seguintes:

• Función de identidade. A lingua opera como articulación do pensamento propio.
• Función familiar. A lingua fálase na casa, cos membros da familia. Esta supón o primeiro espazo de socialización.
• Función laboral. Primeiro espazo onde se realiza a mudanza de código en lugares onde coexisten dúas ou máis linguas.
• Función local. A lingua utilízase

...

O Teatro Galego na Posguerra (1936-1976)

Desde 1936 ata 1976, houbo unha nula presenza escénica e poucos autores no teatro galego. Nos anos 40, as actividades teatrais foron escasísimas, con espazo só para un teatro rural e costumista. Nos anos 50, xorde un teatro intimista, pero era un teatro para ser lido e non representado. Nos 60, emerxe un teatro reivindicativo, social e de compromiso.

As características do teatro de posguerra son:

• Creación pausada da peza teatral.
• Vai máis alá da realidade, presentando conflitos.
• Compromiso co home da posguerra.
• Creación íntima da obra teatral.

1. Promoción de Autores Dramáticos

Álvaro Cunqueiro

Teatro caracterizado pola modernidade e o clasicismo. O incerto señor don Hamlet, príncipe de Dinamarca...