Apuntamentos, resumos, traballos, exames e exercicios de Ciencias sociais de Secundaria

A ditadura

Nunha ditadura, o poder está ocupado por un individuo ou un grupo que controla todos os poderes do Estado e non permite a sucesión. Neste caso, o goberno dita as leis e os cidadáns simplemente deben obedecer. Non hai dereitos humanos (liberdades básicas) e aplícase sistematicamente a represión.

As ditaduras instáuranse de xeito violento (como un golpe de Estado ou unha guerra civil).

A república

Nunha república, a xefatura está nun presidente. É un cargo electivo e temporal.

Pode haber dous modelos:

• Presidencial: O xefe do Estado tamén goberna, como nos Estados Unidos.
• Parlamentaria: Hai un presidente da República que é xefe de Estado e un primeiro ministro ou presidente do Goberno, como en Alemaña.

Organización territorial

Estados e réximes políticos

Estados democráticos

Son os cidadáns os que deciden. Eles elixen os seus representantes políticos mediante eleccións libres. Os representantes forman asembleas que designan os membros dos gobernos que controlan a actuación.

Estados autoritarios

Neles a poboación carece de liberdades e o poder é exercido por unha persoa, un grupo político ou outro tipo de organización, suplantando a vontade popular.

Principios e organización dos réximes democráticos

Estados unitarios

Son aqueles en que o poder se exerce dentro dun centro, no cal se toman as decisións que afectan ao conxunto do territorio.

Estados federais

O poder repartese entre o goberno federal e os territorios que forman a federación. O goberno federal encárgase...

O Estado: é un conxunto de institucións creadas para organizar as vidas das persoas que viven nun mesmo territorio e que están gobernadas por unhas mesmas leis baixo un mesmo poder.

O territorio

O territorio: os estados posúen un territorio sobre o que exercen o poder. O territorio estatal está delimitado por fronteiras. Máis alá das fronteiras, o Estado non pode adoptar decisións nin impoñelas; se así non fose, poderíanse producir conflitos entre estados.

A poboación

A poboación: as persoas que viven nun territorio estatal están sometidas ao seu poder e ás súas leis; teñen unha serie de dereitos e obrigacións que lles afectan por igual a todos os cidadáns. Nun mesmo estado poden vivir persoas de diferentes culturas e nacionalidades....

Nacións Unidas

Órganos principais

• Secretario Xeral: Actúa como voceiro da comunidade internacional. Nomeado pola Asemblea Xeral.
• Asemblea Xeral: É o principal órgano deliberativo. Está composta por representantes de todos os Estados membros.
• Consello de Seguridade: A súa misión é manter a paz e a seguridade. Formano 15 membros, 5 deles con dereito a veto (EUA, Rusia, Reino Unido, Francia e China). As súas decisións son de obrigado cumprimento.

Organismos especializados

• UNICEF: Promove a protección, a supervivencia e o desenvolvemento dos nenos no mundo.
• UNESCO: Contribúe á paz e á seguridade no mundo mediante a educación, a ciencia, a cultura e as comunicacións.
• FAO: Organiza programas para mellorar a nutrición da poboación.
• OMS:

Definición e Funcións do Estado de Benestar

O Estado de Benestar defínese como aquel no que os estados, ademais de manter a orde, defender o territorio e establecer relacións internacionais, utilizan os impostos para garantir o benestar dos cidadáns.

Funcións do Estado de Benestar

Con diñeiro dos impostos, o Estado de Benestar:

• Pon servizos públicos esenciais para os cidadáns, como a sanidade e os transportes públicos.
• Dá subvencións para atender as necesidades da poboación.
• Pon sistemas de pensións que permiten vivir dignamente á poboación xubilada.

Características do Estado de Dereito

As principais características dun Estado de Dereito son:

1. Participación Cidadá no Goberno

   Os cidadáns participan no goberno. Como é difícil que

A Revolución Industrial: Factores Impulsores

A Revolución Industrial tivo a súa orixe en Gran Bretaña a mediados do século XVIII. Estes factores explican por que Gran Bretaña foi a pioneira e se converteu no primeiro país industrial:

• Un sistema político no que o poder da monarquía estaba limitado polo Parlamento desde o século XVII.
• Un crecemento da poboación que implicou o aumento da demanda de produtos e a dispoñibilidade de man de obra para as novas fábricas.
• Abundancia de recursos e materias primas como o carbón.
• Facilidade de transporte a través de ríos e canles.
• A posesión dun imperio colonial que permitiu un doado acceso ás novas materias primas e xerou un gran mercado para exportar a produción industrial.

Revolucións Paralelas

Evolución da Industria: Da Artesanal á Actualidade

A Industria Artesanal (Ata mediados do s. XVIII)

• O traballo industrial realizábase a man, con instrumentos tradicionais e fontes de enerxía pouco potentes.
• A produción era escasa e única.
• Levábase a cabo en pequenos talleres pertencentes a un mestre, situados de forma dispersa, aínda que nas cidades.

A Industria Moderna (Primeira e Segunda Revolución Industrial)

• Xurdiu tras a Primeira Revolución Industrial e remata a finais da Segunda Revolución Industrial.
• O traballo comeza a realizarse con máquinas movidas por fontes de enerxía potentes.
• A produción era barata, abundante e homoxénea.

A Industria Actual (Dende mediados do s. XX)

• Comeza a mediados do século XX e chega á actualidade.
• O

Formas Políticas e Pensadores Clave

• Maquiavelo

  Escribe sobre os tipos máis efectivos de goberno dende diversos puntos de vista.

• Thomas More

  Na súa obra Utopía reflexiona sobre unha sociedade ideal.

• Thomas Hobbes

  No seu libro máis coñecido, Leviatán, defende que o ser humano é malo por natureza.

• Bossuet

  É quen mellor representa o absolutismo.

• John Locke

  É un dos iniciadores da corrente liberal en política.

• Montesquieu

  Perfecciona as ideas de Locke sobre a separación de poderes ao concretala en tres: lexislativo, executivo e xudicial.

• Rousseau

  Contradí as teorías de Hobbes ao defender que o ser humano é bo por natureza e é a sociedade quen corrompe esta bondade.

As Compoñentes Fundamentais dun Estado

• Territorio Delimitado: Un espazo trazado

A Segunda Revolución Industrial e o Imperialismo Europeo

Innovacións e Organización do Traballo

A Segunda Revolución Industrial baseouse en:

• Uso de novas fontes de enerxía como a electricidade, que era máis limpa e máis barata que o carbón e tiña diversos usos en calquera ámbito.
• Novos medios de transporte máis baratos e eficientes como o metro e o tranvía, e os primeiros automóbiles que eran movidos con derivados do petróleo.
• Expansión das redes de telegrafía que permitiron a transmisión instantánea de información.
• Novos produtos como o vidro, caucho, fertilizantes, etc., que impulsaron novos sectores produtivos.

A estas innovacións tecnolóxicas acompañounas unha nova organización do traballo: o taylorismo, que consistía en...

Crecemento Demográfico e Agrícola no Século XV

No século XV en Europa, coa desaparición das grandes epidemias, produciuse un incremento da poboación. Isto propiciou o desenvolvemento da agricultura e o comercio.

Auxe da Banca

A falta de capitais para a financiamento de viaxes e mercadorías fixo que a banca aumentase a súa importancia como prestamista de capitais. Para facilitar isto, creáronse as letras de cambio e a necesidade de moeda aumentou a explotación das minas.

Burguesía

Beneficiouse do aumento do comercio.

Monarquía Autoritaria

Modelo de organización do poder.

Humanismo

No século XV, naceu en Italia unha nova forma de pensar que poñía o home no centro do universo.

Características:

• Interese pola ciencia.
• Inspiración na cultura