Apuntamentos, resumos, traballos, exames e problemas de Outras materias

O galego a finais do século XX e comezos do XXI

Contexto histórico e situación sociolingüística

Coa morte de Franco en 1975 comezou o proceso de transición democrática. En 1978 aprobouse, en referendo popular, a actual Constitución Española.

O desenvolvemento do Estado das Autonomías posibilitou o acceso ao réxime autonómico para Galicia. Isto materializouse a través do Estatuto de Autonomía (1981), o cal nos dota de organización política e administrativa propia.

Ao mesmo tempo, Galicia vese inmersa no proceso de creación da Unión Europea, que busca proporcionar aos países membros unha unión económica e política.

Transformacións económicas e sociais

A economía atópase nunha época de grandes transformacións:

• A poboación

...

Paradoxo:expresión que aparentemente resulta contradictoria Pero en realidade non o é.

Paráfrase: ampliación explicatia dun texto.

Parágoxe: fenómeno que consiste en enegadir sons ao final Dunha palabra.

Paralelismo: repetición de construccións similares en dous Ou máis versos ou grupos sintácticos.

Paranomasia: colocación próxima de palabras con Significantes parecidos pero signifiados diferentes.

Parataxe: coordinación, unión de elementos gramaticais de Semellante categoría sintáctica mediante nexos coordinadores.

Personificación: atribución de calidades humanas a seres Inanimados.

Polipote: repetición do mesmo lexema con diversos morfemas Flexivos.

Polisemia: fenómeno semántico polo que unha mesma palabra Ten varios significados...

Conflito Lingüístico e Ecolingüístico

O conflito lingüístico aparece nunha sociedade cando dúas linguas en contacto compiten por desempeñar todas as funcións posibles.

Causas do Conflito Lingüístico

A coexistencia de dúas linguas nun mesmo territorio adoita producirse por diversas razóns de carácter histórico:

• Procesos de expansión e de unificación política.
• Presión cultural e económica.
• Movemento migratorio.

No caso do galego, foi o primeiro factor o que provocou unha situación de dominio por parte de Castela sobre Galicia, traducíndose nunha conxuntura de opresión lingüística.

O castelán comezou a substituír o galego nos usos cultos e instalouse como a lingua oficial nas actividades burocráticas. Foron establecéndose...

Sinonimia:palabra que tiene el mismo significado. (bagoa,lagrima;pena,magoa;comprar,mercar;tepedo,morno)
Polisemia:cando teñen varios significados(acordar:traer a memoria, espertar,chegar a un acordo)
Homonimia:2palbras tienen el mismo significnte pero disitito significado: pena(mágoa) pena(rocha) ou doce(dulzura) doce(numeral).

Antonimia: cando se establece unha relacion de oposicion. frio/quente.grande/pequeno.dia/noite.

Cmpo semantico:conjunto d palabras que comparten trazos semanticos q son las unidads significtivas minimas(asento:cadeira, sofa,banco,tallo)
Hiponimia e hiperonimia: son as relacions de significado que se establecen entre os termos dun campo semantico e un termo mais xenerico.(flor:margarita,pnsamento,roza,cravel...) son hiponims...

1. Camadas sociais
Estratificação: distribuição de pessoas e grupos em camadas hierárquicas superpostas dentro de uma sociedade.
Posição social: divisão hierárquica, conforme as atividades e dos papéis que desempenham na estrutura social.
Divisão das classes: classe alta, média ou inferior
Classe alta: dispõe de uma grande quantidade de capital ou de meio de produção. Ex: banqueiros, donos de terras, grandes empresários.
Classe inferior: dispõe unicamente de sua forma de trabalho. Ex: trabalhadores.
Tipos de estratificação:
- Econômica: definida pela posse de bens materiais. Faz com que hajam pessoas ricas, pobres e médias.
- Política: definida pela posição de mando na sociedae.
- Profissional: baseada nos diferentes graus...

Perifases Verbais
Valor Atemporal
Futuridad
ir+infinitivo | Haber(de)+infinitivo
Inminencia
Haber(de)[preterito]+infinitivo | querer+infinitivo | estar+a/para+infinitivo
Valor Modal
Obligacion
haber(de)+infinitivo | haber[impersonal]+que+infinitivo | ten+que+infinitivo | ten+de+infinitivo | deber(de)+infinitivo
Hipotesis
haber(de)+infinitivo | deber(de)+infinitivo
Probabilidad
poder+infinitivo
Valor Aspectual
Imperfectivas (ainda sin rematar)
andar+a+infinitivo | se+a+infinitivo | andar+xerundio | estar+xerundio | seguir+xerundio | ir+xerundio | vir+xerundio
Perfectivas (rematadas)
acabar+de+infinitivo | deixar(se)+de+infinitivo | dar+participio | levar+participio | ter+participio
Reiterativas (repeticion)
volver+infinitivo | ter+infinitivo
Incoativas (comenzo...

Na primeira historia de libro Alberte leva a merendar ao seu cabalo herba fresca. Cando se senta a ler o xornal nun cepo a seu cabalo pasalle a cabezo por derriba do hombro e preguntalle como vai o mundo e así comezan as charlas de Alberte e o seu cabalo un día o cabalo enfadase con Alberte e pídelle que faga un documento onde poñera que so lle falaría ao cabalo. Alberte ao non saber que facer fixo o documento e levoullo ao seu cabalo ao cal lle mandou ler dúas veces e lo que levara o documento ao rexistro. Alberte anda agora sen saber que facer se ir o rexistro ou non. Outra historia é a de Fulxencio Parada que vivía en Asados que levaba sempre unha laranxas no peto porque para él tiñan un sabor especial. Cando vai facer o servicio...

Alvaro Cunqueiro: naceu en mondoñedo en 1911. estudou filosofia e letras en santiago. Tras a guerra civil residiu en Madrid e integrouse no ambiente do franquismo, en 1947 regresou a Mondoñedo e a partir de 1950 dedicouse ó proxecto Galaxia. Morreu en Vigo en 1981.
Cunqueiro cultivou tanto a novela coma o relato breve e no xenero novelistico destacan: Merlín e familia, As crónicas do sochantre, Se o vello Simbad volvese ás illas.
Tamén publicou tres libros de relatos brebes: Escola de menciñeiros, Xente de aquí e acolá e Os outros feirantes. Na sua obra mézclase o real co marabilloso.

nova narrativa galega, autores e obras representativas: decada 60 corrente literaria nova narrativa galega renovacion tematica e estilistica da literatura. grupo nng:mourullo, xose queizan, carlos casares,. rvelanse contra a maneira de novelar seus inmediatos predecesores.libro significativo:memoria de tains de mourullo. nunca se consolidou como grupo, riscos que os caracterizan:1-universitarios de extraccion burguesa medran nun ambiente urbano, non so incorporan novas tendencias senon que actualizan a transformacion da sociedade galega.2-coinciden coa xeracion poetica das festas minervais nos concursos literarios celebrados en santiago nos 50. publican primeiras obras na coleccion "illa nova" de editorial galaxia, crean o grupo "brais pinto"...

a palabra e : a unidade minima da lingua con significado e que se pode separar na cadea falada

unha frase e : a palabra ou grupo de palabras capaces de desenvolver de forma unitaria unha funcion dentro da oracion

tipos de frase : nominal,adxectiva,preposicional,verbal e adverbial.

a oracion e : a frase ou grupo de frases que posuen sentido completo,teñen independencia sintactica e remata en pausa

clases de palabras-sustantivo,adxectivo,artigo,pronome,verbo,adverbio,preposicion,conxucion.

sustantivo : palabra variable que serve pa designar persoas obxectos,animais...etc

pronome persoal : son palabras qe representan ou sustituen substantivos sen nomealos,

tonicos : teñen acento  de intensidade propio

atonos : nn teñen acento de intensidade propios

...