Primeira Guerra Mundial: Fases, Consecuencias e Revolucións
Fases da Primeira Guerra Mundial
A Primeira Guerra Mundial desenvolveuse en varias etapas:
- Guerra de movementos (1914): Alemaña intentou unha rápida vitoria sobre Francia, pero a resistencia francesa en Marne e o rápido ataque ruso obrigaron a Alemaña a enviar tropas á fronte oriental.
- Guerra de posicións ou de trincheiras (1915-1916): Ante a falta dunha vitoria rápida, as frontes estabilizáronse ao longo de inmensas liñas de trincheiras. Estas eran gabias escavadas protexidas por metralladoras, dende as que se lanzaban ofensivas de desgaste que causaban moitas baixas.
- Cambios de 1917: Rusia retirouse da guerra tras o triunfo das revolucións bolxeviques, o que permitiu a Alemaña centrarse en Francia. Porén, este revés foi compensado coa entrada de Estados Unidos na guerra.
- Final da guerra (1918): Unha ofensiva dos aliados en todas as frontes provocou a rendición dos estados centrais. A contenda rematou en 1918 cando Alemaña asinou un armisticio.
Consecuencias da Primeira Guerra Mundial
- Política: As dinastías dos grandes imperios foron abolidas e xeneralizouse o sufraxio universal masculino. Nalgúns países, as mulleres tamén podían votar.
- Internacional: A guerra puxo fin á hexemonía europea no mundo, que foi substituída polo predominio dos Estados Unidos.
- Económica: Causou graves perdas materiais e Europa quedou moi endebedada cos Estados Unidos.
- Social: Agudizáronse os contrastes entre as clases traballadoras.
Os Tratados de Paz
A Paz de París (1919-1920)
Neste período, o presidente dos Estados Unidos presentou os "Catorce Puntos" nos que se debería basear a paz.
Na Conferencia de Paz de París, á que só asistiron as potencias gañadoras da guerra, organizouse a paz como propuxera Wilson, presidente dos Estados Unidos. Creouse un novo mapa de Europa e a Sociedade de Nacións.
O Tratado de Versalles, asinado por Alemaña, reduciu o seu exército a 100.000 homes, impuxo a devolución a Francia de Alsacia e Lorena, e a perda das súas colonias a mans de Gran Bretaña, Francia ou Suráfrica.
O novo mapa de Europa
- Xurdiron novos estados a partir de territorios dos imperios alemán, austrohúngaro e ruso, como Polonia, Checoslovaquia e Eslovenia.
- Leváronse a cabo cesións territoriais: Alemaña cedeu Alsacia e Lorena a Francia; Austria-Hungría cedeu Istria e Trento a Italia; e Turquía reduciu as súas posesións nos Balcáns.
A Sociedade de Nacións
Con sede en Suíza, concibiuse como unha organización internacional para fomentar a cooperación, a paz e a seguridade.
As Revolucións Rusas de 1917
A Revolución Burguesa de Febreiro de 1917
En San Petersburgo, derrocou o tsar Nicolás II e implantou unha república cun sistema político liberal que prometeu reformas.
A Revolución Bolxevique de Outubro de 1917
Organizada polos marxistas radicais (bolxeviques), levou ao poder o líder Lenin. Este asinou a paz con Alemaña e afrontou as reivindicacións populares: o traspaso dos latifundios ao campesiñado e o control das fábricas polos traballadores.
Entre 1918 e 1921, as medidas de Lenin desencadearon unha guerra civil entre bolxeviques, contrarrevolucionarios e forzas estranxeiras. Coa vitoria do Exército Vermello, Lenin consolidouse no poder.