Planos Urbanos e Morfoloxía da Cidade en España

O plano da cidade

Plano desordenado ou irregular

Propio de moitas cidades medievais, cristiás e musulmás. Non obedecen a ningún plan preconcibido, senón a un crecemento espontáneo. Ten aspecto anárquico e non conta cunha arteria principal que organice as demais.

Plano radiocéntrico

Este tipo de plano é o resultado dun crecemento urbano a partir dun núcleo central do que parten vías radiais que enlazan o centro coa periferia.

No centro sitúase un mosteiro, un castelo, un lugar de mercado, un núcleo fortificado ou unha encrucillada de camiños. O trazado das grandes vías circulares en torno ao centro adoita corresponderse co trazado das sucesivas murallas que se foron derrubando debido ao crecemento da cidade.

Plano en cuadrícula

Tamén chamado ortogonal, en damero. As rúas córtanse perpendicularmente formando un damero. É o máis estendido, porque se usou ao longo da historia e por distintas civilizacións. Obedece a unha planificación. Ten o inconveniente de que dificulta a circulación polas intersección das rúas. Para evitalo trazáronse vías diagonais, como se fixo en Barcelona.

Plano lineal

É un plano que se xera normalmente en torno a unha vía de comunicación, como estradas, ou a unha liña de fixación, como os ríos. Foi o utilizado por Arturo Soria para a súa Cidade Lineal.

Principais trazos morfolóxicos da cidade en España

Emprazamento (lugar concreto no que se sitúa).

Trama: é a maneira de ordenarse e agruparse as construcións na cidade.

1. Orde pechado

As construcións aliñanse unhas xunto a outras de dúas formas fundamentais:

• Agrupándose unhas xunto a outras, deixando só pequenos patios interiores libres. É propio dos barrios antigos da cidade.
• Construcións en grandes mazás en torno a un gran patio central. É propio dos ensanches de finais do século XIX. Exemplos: Barcelona, Madrid, Bilbao, San Sebastián.

2. Orde aberto

As construcións dispóñense en edificios illados ou adosados, pero deixando grandes espazos libres. Poden formar vivendas unifamiliares con pequeno xardín ou torres illadas.

Usos do solo

(urbanizable, non urbanizable, espazos verdes…)

Vías de comunicación

(rondas, circunvalacións, autovías…)

Plano urbano

(regular, irregular, radiocéntrico…)

Tipoloxía dos edificios

(unifamiliares con xardín, mazás, bloques…). O aspecto externo dos edificios é parte importante da paisaxe urbana. En épocas pasadas dábaslle ás cidades un selo característico que as diferenciaba das demais.