Joan Maragall e o Noucentisme: Poesía, Cultura e Política en Cataluña

Joan Maragall

Joan Maragall i Girona, nado no ano 1860 e falecido no ano 1911 en Barcelona, foi un poeta e escritor catalán, sendo a figura capital dentro da poesía modernista. Era de orixe burguesa e estudou Dereito, pero optou por dedicarse plenamente á literatura, como poeta, ensaísta, tradutor e articulista en castelán. Cabe destacar que coñecía varias linguas (inglés, francés, italiano...), pero especializouse na tradución de autores alemáns, como Goethe, Novalis, Wagner e Nietzsche, que o influíron notablemente, dos que asimilou o individualismo, o vitalismo e o desprezo polo conformismo e o inmobilismo.

Pola súa obra, baseábase na intuición e no concepto mesiánico do poeta. Cabe destacar obras moi importantes como El Comte Arnau, poesías como Excèlsior ou o Cant espiritual, entre outras. Destacou, pola súa teoría poética, que se baseaba no uso da palabra viva, que nace do interior do poeta inspirado e que, unha vez escrita, se converte en sagrada e intocable, xa que é o reflexo da maxia da creación e do misterio eterno do universo. Polo tanto, escribe todo o que sente, e iso fai que a súa poesía sexa sincera.

Maragall e o vitalismo

Pola súa poesía, Maragall baseábase principalmente no vitalismo e no simbolismo, xa que sempre defendeu a natureza e pensou tamén que se debería producir un avance intelectual de gran progresión e non conformarse, é dicir, non poñerse límites e ir o máis lonxe posible (poema Excèlsior).

b) Noucentisme

Foi un movemento novo político-cultural dirixido pola burguesía co obxectivo de reformar as estruturas políticas e sociais de Catalunya a través, en parte, do cambio de comportamento da sociedade. Iniciouse en 1906, substituíndo ao Modernismo, e finalizou en 1923. Ademais, cabe destacar que contribuíu de maneira decisiva unha política cultural sintetizada por Enric Prat de la Riba, Pompeu Fabra, Eugeni d'Ors e Josep Carner.

Aspecto cultural

Culturalmente, Eugeni d'Ors cría que o Noucentisme debía transformar a sociedade para que fose máis culta e civilizada. Por iso pretendía promover a cultura a partir dos principios clásicos da orde, o control, a medida, a harmonía, a civilidade, etc. (é dicir, a cidade perfecta). Para conseguilo, non só se debían crear escolas e bibliotecas, senón que tiña que haber unha autoridade, unha regra e unha submisión dos individuos ao interese xeral.

Aspecto político

Politicamente, Prat de la Riba actuou, dentro da sociedade catalá, como revulsivo contra a herdanza anquilosada da Restauración, a estafa dunha estrutura política baseada no quendo de partidos. Seguidamente, en 1906, Prat de la Riba chega á Deputación de Barcelona e, máis adiante, en 1914, preside a Mancomunidade de Catalunya (1914-1923).

Josep Carner

Josep Carner naceu en 1884 e faleceu en 1970, sendo recoñecido como poeta por excelencia do Noucentisme, xa que se converteu na figura clave do noucentismo literario e nun punto de referencia da poesía noucentista, sobre todo a partir dalgún poema de Els fruits saborosos (1906) ou do poema Bèlgica.