Industria Española: Evolución, Retos e Competitividade
Evolución da Industria Española
España integrouse no conxunto de países industriais do mundo a pesar de que o desenvolvemento da súa actividade industrial non acadou un nivel notable ata a segunda metade do século XX. A crise industrial de 1974, que evidenciou a necesidade de cambiar os sistemas de produción, coincidiu coa revolución tecnolóxico-informática, o que supoñía o reto da 3ª Revolución Industrial. Desenvolveuse así unha nova etapa denominada postindustrial, que deu lugar a novos modelos e empresas cunha importancia crecente das novas tecnoloxías, a innovación e a investigación.
O ingreso de España na UE supuxo a fin de todo proteccionismo e a apertura do mercado á competencia exterior, o que provocou unha reconversión industrial e o peche de moitas industrias non competitivas. Tamén viviu un proceso de modernización produtiva (aínda que tivo que superar un período de crise a partir de 1990, que se agudizou en 1993) e a mediados dos noventa a industria española xa recuperada, convértese no sector de actividade máis produtivo grazas á moderación salarial e á flexibilidade na contratación laboral.
A economía crecía por riba da media europea e o investimento español aumentaba nos países da UE, mentres que en Portugal, norte de África e Latinoamérica instalábanse empresas españolas. A industria tivo un bo ritmo de crecemento de vendas, produción e demanda, aínda que vai perdendo importancia dentro do conxunto de actividades económicas a causa da terciarización xeral do emprego.
Crise Financeira de 2007
En 2007, xorde a crise financeira en USA, que lle afecta á economía mundial e en España reflíctese cunha recesión da carteira de pedidos, un aumento dos stocks e unha desaceleración do emprego.
Problemas Estruturais da Industria Española
A industria española presenta diversos problemas estruturais que afectan negativamente á súa competitividade fronte á economía europea e á global:
- Escaseza de grandes empresas: predominan as pequenas e medianas empresas. Aínda que teñen a vantaxe de adaptarse mellor ás demandas e presentar menos conflitos laborais, non permiten alcanzar unha economía de escala nin grandes investimentos en tecnoloxías.
- Produtividade industrial inferior á da UE: isto incrementa o custo laboral, debido a que o gasto español en mellorar as innovacións en TIC é moi inferior ao europeo.
- Baixo nivel de intensidade tecnolóxica: a súa porcentaxe de I+D é insuficiente. Isto provoca unha balanza tecnolóxica deficitaria; empresas de automóbiles, maquinaria eléctrica, etc., fabrican con patentes estranxeiras, o que supón un enorme gasto.
Impacto da Ampliación da UE
A incorporación de novos países á UE afecta á industria española, xa que estes países gozan dunha maior proximidade ao eixe industrial europeo (países nórdicos, Alemaña e norte de Italia). Ademais, a súa estrutura produtiva é similar á española, a man de obra é máis barata e a súa produtividade e cualificación en alta tecnoloxía, maior.
Así mesmo, o investimento do capital estranxeiro permitiulles a implantación de empresas de alta tecnoloxía, co que aumentou o seu potencial dentro da UE. Un dos sectores máis afectados foi o automobilístico, no que España mantivo un bo ritmo de exportacións. O sector está dominado por empresas de capital estranxeiro que poden deslocalizar a industria en busca de menores custos.
Futuro da Industria Española
España debería orientarse cara a unha mellora industrial, de maior calidade e produtividade, para facer fronte aos novos países da UE, que tenden a marxinala.