Historiadores romanos: César, Nepote, Salustio e Tito Livio

Historiografía romana

As primeiras noticias sobre Roma foron escritas por historiadores gregos que non apoiaban a causa romana. Por iso, é posible que os romanos decidisen escribir a súa propia historia con finalidade de propaganda política e afirmación patriótica. Os Annales eran as actas e documentos, así os primeiros historiadores deron aos seus escritos o mesmo nome, facéndose chamar analistas. Os primeiros historiadores foron César, Nepote e Salustio.

• César: De Bello Gallico e De Bello Civili, obras mestras de propaganda política.
• Nepote: só se conserva unha parte do seu De Viris Illustribus, que inaugura o xénero histórico da biografía.
• Salustio: obras como Historiae (perdidas) e monografías conservadas sobre a guerra de Iugurta e a conxuración de Catilina. Salustio é o primeiro gran historiador latino, creador da historia como xénero literario. Foi un moralista cun sentido dramático da historia e cunha prosa austera, solemne e densa.

Tito Livio

Vida: Naceu en Padua (Venecia) no 64 a.C. e morreu alí tamén no 17 d.C. De familia burguesa acomodada, amante das tradicións e da paz. Republicano, dedicouse de cheo ás letras: retórica, diálogos filosóficos e, sobre todo, historia.

Ab Urbe Condita

142 libros que abranguen desde as orixes de Roma. Conserváronse os libros 1-10 e 21-45 (35 libros), desde as orixes ata a terceira guerra contra os samnitas (primeira década e terceira completa). Dada a súa enorme extensión, fixéronse de uso escolar os compendios e epítomes.

Finalidade da obra: Evocar os feitos gloriosos do pobo que está na cabeza de todos os do universo, cun sentido exemplarista e moralista de exaltación de Roma por encima de todo. O seu motivo íntimo é o amor á patria.

Método: Deixa moito que desexar, facendo un xénero literario e non unha obra científica. Usa como fonte os analistas, con contidos de escasa fiabilidade e con moita información deformada para exaltar a Roma. Existen diversas opinións sobre os sucesos na obra.

Estilo: Periódico, con períodos moi estudados dunha cor poética que tinxe a súa prosa, chamándoselle "poeta da historia". Máis de 400 discursos repartidos por toda a narración, ningún con base histórica, que serven para equilibrar os períodos descritivos e narrativos.

Tito Livio trazou o esquema do romano ideal (heroico, laborioso, tenaz, amante da xustiza), arquetipo que se formara nos primeiros séculos (IV e II a.C.). Trazou, sobre todo, a maxestosa imaxe da antiga Roma, alimentando o nacionalismo romano durante todo o Imperio.