Historia: Colonialismo e Primeira Guerra Mundial

O Colonialismo e os Imperios Coloniais

Os imperios coloniais tratábanse de terras na súa maioría sen estados organizados, con estruturas económicas e políticas moi febles. A colonización significou a explotación económica dos recursos desas terras e o seu dominio político.

Causas do Colonialismo

As principais causas do colonialismo foron:

• Económicas: Os países de Europa debían mercar materias primas ao mellor prezo posible e investir os seus excedentes noutros lugares onde a man de obra era máis barata.
• Demográficas: A necesidade de buscar novos territorios para o asentamento da poboación europea debido ao crecemento demográfico.
• Políticas: O desexo de aumentar o prestixio e o poder das nacións europeas no escenario internacional, así como o control de puntos estratéxicos.
• Ideolóxicas: A crenza na superioridade da civilización occidental e a misión de "civilizar" outros pobos, xustificando a expansión.

A Primeira Guerra Mundial (1914-1918)

Entre 1914 e 1918 desenvolveuse a Primeira Guerra Mundial, tamén coñecida como a Gran Guerra, un conflito de escala global que transformou o panorama político e social do século XX.

Causas da Primeira Guerra Mundial

As causas principais da Primeira Guerra Mundial foron:

• A rivalidade entre as potencias coloniais: Os conflitos entre imperios rivais tiveron o seu escenario principalmente en Marrocos (1905 e 1911). As tensións políticas estiveron a piques de desencadear unha guerra que contribuíu ao estalido da Primeira Guerra Mundial.
• A exaltación nacionalista: Enfrontaba a Alemaña e Francia desde a derrota francesa na Guerra Franco-Prusiana (1871), que significou a perda das rexións francesas de Alsacia e Lorena en beneficio de Alemaña. As dúas nacións desexaban liderar a hexemonía continental europea. Alemaña e Gran Bretaña tamén mantiñan unha forte rivalidade naval e comercial.
• O conflito dos Balcáns: No século XIX conseguiron independizarse Grecia, Serbia, Romanía, Bulgaria e Montenegro. Austria desexaba dominar a rexión e acusaba a Serbia de apoiar as protestas dos serbios que aínda vivían dentro do imperio. Os serbios eran eslavos. Rusia pretendía protexer a Serbia e a todos os pobos eslavos, afianzar o seu poder na zona e ocupar os estreitos de Bósforo e os Dardanelos. No ano 1908, Austria ocupou o territorio de Bosnia. Rusia deixou ben claro que estaba disposta a enfrontarse a Austria no caso de que houbese un conflito armado.

Etapas da Primeira Guerra Mundial

A Primeira Guerra Mundial tivo tres etapas principais:

• A Guerra de Movementos (1914)

  Os exércitos alemáns atacaron Francia, entrando por Bélxica e Luxemburgo. A comezos de setembro de 1914, os alemáns atopábanse a 40 km de París. Pero os exércitos francés e inglés conseguiron reorganizarse e deter o avance do exército alemán na Batalla do Marne (do 6 ao 13 de setembro de 1914).

• A Guerra de Trincheiras (1915-1916)

  Fíxose necesaria a busca de novos aliados que achegasen máis soldados á guerra. En 1915, Italia interveu a favor dos Aliados e Bulgaria e o Imperio Turco axudaron as Potencias Centrais, sen que a guerra semellase ter un bando vencedor. En 1916, houbo a sanguenta Batalla de Verdún.

• A Crise de 1917 e o Fin da Guerra

  Durante o ano 1917, triunfou en Rusia a Revolución Bolxevique e os revolucionarios asinaron a paz con Alemaña e retiráronse da guerra (Paz de Brest-Litovsk). O abandono de Rusia foi compensado coa intervención dos Estados Unidos. En 1918, británicos, franceses e italianos derrotaron a Austria e os seus aliados. O Imperio Austro-Húngaro e o Imperio Turco pediron o armisticio e os combates cesaron. O Kaiser Guillerme II asinou o armisticio o 11 de novembro de 1918.

Alianzas na Primeira Guerra Mundial

Na Primeira Guerra Mundial establecéronse as seguintes alianzas:

• A Tripla Alianza (1882): asinada por Austria-Hungría, Alemaña e Italia.
• A Tripla Entente (1907): asinada por Francia, Rusia e Gran Bretaña.

Consecuencias da Primeira Guerra Mundial

As consecuencias da Primeira Guerra Mundial foron:

• A destrución económica xeneralizada en Europa.
• Grandes perdas humanas e un profundo impacto social.
• A repartición de territorios e a reconfiguración do mapa político europeo.
• O xurdimento de novos estados e o colapso de imperios.
• O fortalecemento dos Estados Unidos como potencia mundial.