O Galego no Primeiro terzo do Século XX: Unha Recuperación Incompleta
O Galego no Primeiro Terzo do Século XX
A Cova Céltiga e o Rexurdimento
Un dos centros máis activos do galeguismo de finais do século XIX e comezos do XX foi a Cova Céltiga, creadora da Revista Gallega. Centraron as súas actividades no problema agrario, sendo Acción Galega a organización máis importante do movemento agrarista. En 1916, un grupo de galeguistas fundou a primeira Irmandade da Fala. Os seus obxectivos eran a exaltación e fomento do idioma. Demandaban a galeguización da sociedade e levaban a cabo proxectos normalizadores.
O Grupo Nós e a Modernización da Prosa
O Grupo Nós foi o creador da moderna prosa literaria en lingua galega. Foron protagonistas da universalización da cultura e lingua galegas.
A Fundación do Partido Galeguista
No ano 1931 fundouse o Partido Galeguista (PG), a primeira forza política nacionalista que considerou a lingua como o trazo individualizador máis importante de Galicia.
Avances e Limitacións na Recuperación do Galego
Nesta primeira fase do século XX produciuse unha recuperación funcional do galego. A lingua avanzou cada vez máis nos usos culturais. Ao mesmo tempo, produciuse un avance galeguizador no aspecto ideolóxico-lingüístico, grazas á aparición do nacionalismo. A pesar disto, a situación da lingua seguía a estar lonxe do ideal galeguista.
A Literatura e a Educación
Medrou a galeguización no mundo da literatura, mais cómpre non esquecer que o número de exemplares que producían as editoriais era moi reducido. A educación seguía a ser en castelán. A galeguización da escola era unha das demandas máis importantes do galeguismo.
O Galego na Política
O galego comezou a ser empregado neste período como lingua de uso na política. Aínda que a utilización do galego non era exclusiva do PG, o certo é que esta foi a única forza política que o empregou sistematicamente. As estruturas e institucións en que se organizaba o Estado usaban exclusivamente o castelán para os seus usos formais e escritos.
A Presenza Limitada na Prensa e na Radio
O emprego do galego na prensa restrinxiuse aos artigos de opinión, ensaios literarios, poesías e algún que outro comentario humorístico. A radio tampouco era en galego, o que lle permitiu ao castelán incrementar a súa presenza en núcleos demográficos.
A Igrexa e a Lingua
A Igrexa, como institución, non se caracterizou pola súa sensibilidade coa problemática lingüística de Galicia.