A Democracia: Raíces, Modelos e Evolución Histórica
A DEMOCRACIA E AS SÚAS RAÍCES: demos (pobo) e kratos (goberno)
A raíz grega: No século V a.C. Atenas tiña democracia. Os cidadáns (homes maiores de 30 anos) reuníanse na asemblea para decidir os asuntos públicos.
A raíz republicana: A participación do pobo desapareceu coa polis grega. Naceu o concepto de república, que significa que os gobernantes buscan o ben común e obteñen o dereito a gobernar co consentimento do pobo.
As raíces liberais: As primeiras democracias modernas xorden no século XIX en relación co constitucionalismo, caracterizado pola proclamación de dereitos individuais, separación de poderes e o principio da representación. A democracia baséase na idea da igualdade política.
Modelos de Democracia
A democracia como protección: Para escritores como James Madison e Jeremy Bentham, a democracia é o sistema político que mellor define a liberdade, contando con numerosas características que evitan o abuso do poder do absolutismo (separación de poderes, sufraxio universal...).
A democracia como desenvolvemento: Rousseau e John Stuart Mill consideran imprescindible o desenvolvemento social e moral dos individuos mediante a participación democrática que educa os cidadáns na responsabilidade e na solidariedade. A democracia é un fin en si mesma; é fonte de felicidade.
A democracia elitista: Max Weber e Schumpeter entenden a democracia como un simple mecanismo para aceptar ou rexeitar as persoas expertas que deben gobernar. A vida democrática limítase ao dereito a escoller o goberno periodicamente.
A democracia participativa: Benjamin Barber defende que se trata de que os cidadáns participen de forma activa nas decisións que lles afectan. Para iso é necesario facer máis participativas as institucións que afectan a vida social: escolas, empresas, hospitais...
A democracia deliberativa: Na década de 1990, autores como Rawls e Gutmann elaboraron unha teoría democrática deliberativa que consiste en que as preferencias dos individuos e dos grupos poden transformarse ao longo do proceso de deliberación, no que se empregan os argumentos racionais.