Biomoléculas e Células: Niveis de Organización da Vida
Bioelementos e biomoléculas
Os átomos e bioelementos máis abundantes son C, H, O e N, que se unen e forman biomoléculas. As biomoléculas poden ser orgánicas e inorgánicas e forman estruturas supramoleculares.
Niveis de organización da vida
As estruturas supramoleculares forman órganos. Os órganos conteñen células (procariotas ou eucariotas), que se especializan e forman tecidos. Os tecidos forman órganos, os órganos forman aparatos e sistemas, e estes forman seres vivos.
Os seres vivos do reino animal e do reino vexetal forman poboacións (conxunto de seres vivos da mesma especie que conviven). As poboacións forman comunidades (conxunto de poboacións dun ecosistema), e as comunidades forman a biosfera, que é a parte con vida do planeta.
Células procariotas
- Membrana celular: capa que rodea a célula e regula a entrada e saída de substancias.
- Parede celular: envoltura ríxida situada por fóra da membrana que protexe a célula.
- Cápsula: envoltura externa situada por fóra da parede que protexe as bacterias da fagocitose.
- Citoplasma: contido acuoso no que están mergullados os compoñentes celulares.
- Cromosoma: as células procariotas teñen un único cromosoma mergullado no citoplasma. O cromosoma contén instrucións para as características da célula.
- Plasmidos: pequenas moléculas de ADN presentes nalgunhas bacterias.
- Ribosoma: fabrica proteínas seguindo as ordes do ADN.
- Flaxelos: prolongacións longas que teñen algunhas bacterias para desprazarse.
- Fibras e pili: prolongacións máis curtas pero máis numerosas que serven para adherirse á superficie.
Células eucariotas
- Núcleo: contén o ADN, que dá as ordes para fabricar proteínas.
- Retículo endoplasmático: fabrica as substancias que a célula necesita.
- Aparato de Golgi: a el chegan as substancias fabricadas no retículo endoplasmático, as cal dá forma e transporta ata onde se necesiten.
- Vesícula: pequenas vacuolas que se desprenden do aparato de Golgi e se transportan ata onde se necesitan.
- Citoesqueleto: dá forma á célula.
Exclusivos das células animais
- Centrosoma con centríolos, o centro desde onde se organiza o esqueleto celular.
Exclusivos das células vexetais
- Parede celular: formada por celulosa, protexe as células vexetais.
- Gran vacuola: almacena auga e sales e provoca a entrada de auga na célula.
- Cloroplastos: realizan a fotosíntese.