A Xeración Nós: periodización, características e galeguismo

Resumo

O texto explica o concepto de xeración literaria e aplícao á Xeración Nós, vinculada á revista Nós (Ourense, 1920) e ao Cenáculo Ourensán. Recolle as oito condicións dunha xeración e as características do grupo, así como a súa evolución desde o pregaleguismo ata o galeguismo e a etapa de posguerra.

Puntos clave

Unha xeración literaria debe cumprir oito condicións, entre elas a formación semellante, as relacións persoais, un acontecemento aglutinador e un guía.
A revista Nós naceu en Ourense en 1920, supervisada por Risco, e serviu para divulgar as ideas do grupo e o nacionalismo.
O Grupo Nós estaba formado polo Cenáculo Ourensán, literatos nados entre 1880 e 1890 con formación universitaria.
A xeración evolucionou dun cosmopolitismo elitista ao galeguismo, con contactos coas Irmandades da Fala en 1917.
O estalido da guerra en 1936 puxo fin á actividade do grupo: Castelao foi ao exilio e Pedrayo e Cuevillas viron limitada a súa actividade.

Ponte á proba

A prosa do primeiro terzo do século XX: As Irmandades e o Grupo Nós

Toda xeración debe cumprir oito condicións:

Nacemento en anos pouco distantes.
Formación intelectual semellante.
Relacións persoais entre autores.
Participación en actos colectivos propios.
Existencia dun acontecemento xeracional que aglutine as vontades.
Presenza dun guía.
Linguaxe xeracional caracterizadora (trazos comúns de estilo).
Estancamento da xeración anterior.

A Xeración Nós

Vinculábase coa revista que lle deu nome. A revista Nós naceu en Ourense en 1920, supervisada por Risco. Nela colaboraron Otero Pedrayo, Cuevillas, Castelao, Cabanillas e outros autores máis novos como Cunqueiro ou Blanco Amor. Nós creouse para divulgar as ideas do grupo e espallar a idea nacionalista.

Algúns estudosos restrinxiron o concepto de xeración e delimitaron o Grupo Nós como o formado por literatos residentes en Ourense, nados entre 1880 e 1890, que evolucionaron dende un cosmopolitismo elitista a un galeguismo universal.

Desta maneira, o Grupo Nós estaría constituído polo chamado Cenáculo Ourensán, que comparte as seguintes características:

Formación universitaria.
Relacións estreitas entre os seus membros.
Creación da revista Nós.

Periodización da Xeración Nós

a) O pregaleguismo

O núcleo da xeración xurdiu na cidade de Ourense cara ao ano 1914. Características:

Procedían da clase acomodada.
Neste tempo estaban desvinculados da nosa cultura e do movemento nacionalista.
Os seus presupostos ideolóxicos e estéticos baseábanse na defensa do individualismo e na procura do exótico.

b) O galeguismo

En 1917, este grupo ten os primeiros contactos coas Irmandades da Fala:

Chegaron á convicción de que o camiño da universalidade pasaba, en primeiro lugar, pola asunción e coñecemento da propia cultura.
Co fin de romper co secular illamento de Galiza e de incorporala á Europa do seu tempo, desenvolveron un intenso labor político e cultural.

c) A etapa de posguerra

O estalido da guerra en 1936 supuxo o remate da actividade do grupo: Risco acabaría renunciando ás súas conviccións galeguistas, Pedrayo e Cuevillas víronse obrigados ao silencio intelectual e político, e Castelao tomou o camiño do exilio.

Preguntas frecuentes

Cales son as condicións para que exista unha xeración literaria?

Segundo o texto, unha xeración debe ter nacemento en anos pouco distantes, formación intelectual semellante, relacións persoais entre autores, participación en actos colectivos, un acontecemento xeracional aglutinador, un guía, unha linguaxe xeracional caracterizadora e o estancamento da xeración anterior.

Que foi a revista Nós?

Foi a revista que deu nome á xeración, fundada en Ourense en 1920 e supervisada por Risco. Serviu para divulgar as ideas do grupo e espallar o nacionalismo galego.

Que supuxo a guerra de 1936 para o Grupo Nós?

Supuxo o remate da actividade do grupo: Risco renunciou ás súas conviccións galeguistas, Pedrayo e Cuevillas viron obrigados ao silencio e Castelao tomou o camiño do exilio.