Ramas da Filosofía e a Teoría do Coñecemento de Kant

Ramas Fundamentais da Filosofía

A filosofía divídese en varias ramas de estudo:

• Metafísica: Investigacións sobre o que existe e a natureza da súa existencia.
• Epistemoloxía: Investigación sobre a natureza do coñecemento e o que podemos saber.
• Filosofía Moral (Ética) e Filosofía Política: Ocúpanse do terceiro grupo dos interrogantes fundamentais.

Outras ramas da filosofía, por máis que sexan apaixonantes en si mesmas, teñen carácter subsidiario respecto destas tres ramas fundamentais.

A Teoría do Coñecemento en Kant

Immanuel Kant non está de acordo totalmente nin co racionalismo nin co empirismo. Sostén que temos unha estrutura de coñecemento peculiar e innata, que é previa e posibilitadora de todo coñecemento (achegamento ao racionalismo), pero esa capacidade de coñecemento só se pon en funcionamento cando entra en contacto coa información sensorial que recollemos da experiencia a través dos sentidos (achegamento ao empirismo).

Capacidades do Coñecemento Humano segundo Kant

Segundo Kant, a estrutura humana de coñecemento ten 3 capacidades:

• Sensibilidade

  É a capacidade que nos pon en contacto, a través dos sentidos, coa realidade externa. Mediante ela captamos datos da experiencia e ordenámolos nas coordenadas espazo-temporais, que son parte da sensibilidade e, polo tanto, da mente humana. Cos datos dos sentidos (empiristas) máis as coordenadas espazo-temporais (racionalistas) construímos os fenómenos (aquilo que se nos aparece ao noso sistema de coñecemento). Os fenómenos son para Kant distintos ao obxecto en si ou noúmeno. Para Kant, o obxecto en si permanece descoñecido; só sabemos o que é o fenómeno.

• Entendemento

  É activo e aplica conceptos aos fenómenos, permitíndonos o coñecemento dos mesmos. Distínguense dous tipos de conceptos: conceptos empíricos, que se forman a través do contacto coa realidade, e conceptos a priori, que son conceptos propios da mente (ex: causa-efecto). Só podemos empregar os conceptos a priori sobre fenómenos, e non sobre aquilo do que non temos referente empírico. Por isto, Kant separa o ámbito da razón do ámbito da fe, e finaliza o debate razón-fe que tivo lugar durante toda a Idade Media.

• Razón

  É superior ao uso do entendemento. O ser humano non só aplica conceptos aos fenómenos, senón que enlaza conceptos con outros formando ideas, e as ideas vincúlanse en argumentos cada vez máis amplos e abstractos. Para Kant, o ser humano ten unha capacidade limitada de coñecemento, pero, sen embargo, preocúpase por temas que son metafísicos, que están máis alá do coñecemento científico. A metafísica non sería unha ciencia para Kant, pero si un saber fundamental, presente en toda a vida humana.