A Monarquía dos Reis Católicos: Unión e Construción do Estado
A Nova Monarquía dos Reis Católicos
O reinado dos Reis Católicos marcou o tránsito entre a Idade Media e o Antigo Réxime. Baixo o seu mandato uníronse as Coroas de Castela e Aragón, rematou a Reconquista, foi anexionada Navarra, reforzouse o dominio en Italia e descubriuse América. Ademais, transformáronse os órganos de goberno e reforzouse a autoridade dos monarcas.
Constitúe un período clave da historia peninsular ao sentar as bases da construción dun Estado moderno con proxección internacional.
A Unión Dinástica: Sabela I de Castela e Fernando II de Aragón
En 1469 tivo lugar o matrimonio de dous príncipes: Sabela de Castela e Fernando de Aragón. Sabela subiu ao trono en 1474 e Fernando herdou a Coroa en 1479. Deste modo, quedaban unidas as dúas Coroas.
Sen embargo, tratábase unicamente dun vínculo persoal e dinástico entre os reis. Cada unha das Coroas mantivo a súa personalidade, con leis e institucións propias, manténdose tamén as fronteiras e aduanas entre elas. Para gobernar, ambos reis chegaron a un acordo de reparto de competencias e de administración conxunta (co-rexentes).
Reformas Políticas e Administrativas
Os Reis Católicos introduciron modificacións políticas e administrativas co obxectivo de reforzar a autoridade real:
- Reforzamento do Consello Real que, a partir de 1480, se converte no principal órgano de goberno, asesorando aos reis sobre múltiples asuntos.
- Creación de novos consellos para asesorar sobre unha tarefa específica.
- Incremento dos vicerreis.
- Reforma da xustiza en Castela coa creación de Chancelerías e Audiencias.
- Imposición dos correxedores, que actuaban como representantes directos dos reis nas cidades.
Estas medidas foron acompañadas dun incremento da burocracia real e da formación dun exército permanente baseado nos famosos *Terzos*.
O Papel das Cortes
En canto ás Cortes, mantiveron as súas tradicionais funcións de aprobación (a proposta dos reis) de leis e de recadación de impostos. Existían Cortes diferenciadas para Castela, Aragón, Cataluña, Valencia e Navarra.
Cada unha delas estaba formada por representantes dos tres estamentos: nobreza, clero e as cidades.
As Cortes de Castela
Nas Cortes de Castela, a principal función foi a aprobación de subsidios e servizos para atender ás necesidades da política dos reis. Isto fixo que os nobres e eclesiásticos deixasen de asistir e que a representación recaese soamente nas cidades.