Vicente Martínez-Risco e Ramón Otero Pedrayo: obra narrativa do Grupo Nós

Resumo

O texto presenta o Grupo Nós e a Época Nós (1916-1936), destacando a súa renovación da narrativa galega. Ofrece unha visión da traxectoria e da obra narrativa de Vicente Martínez-Risco e de Ramón Otero Pedrayo, con títulos, etapas e características principais. O estudante aprenderá as diferenzas entre as narracións realistas e as culturalistas de Otero Pedrayo.

Puntos clave

A Época Nós comprende os anos 1916-1936 e leva o nome da revista Nós (1920-1936).
O Grupo Nós buscou situar a narrativa galega á altura das literaturas europeas.
Martínez-Risco ten tres etapas: pregaleguista, galeguista (1920-1933) e de nacional-catolicismo (1934-1963).
A única novela de Martínez-Risco é O porco de pé (1928).
Otero Pedrayo divide a súa narrativa en realista e culturalista.
As narracións realistas de Otero Pedrayo usan un narrador omnisciente e ambiéntanse na Galicia decimonónica.
As narracións culturalistas usan a primeira persoa e inclúen consideracións históricas, filosóficas ou literarias.

Ponte á proba

O Grupo Nós (1916-1936): Contexto e Relevancia

Chamámoslle Época Nós ao período comprendido entre 1916 e 1936, pola importancia que tiveron neste momento os membros do Grupo ou Xeración Nós, nucleados a través da revista Nós (1920-1936), e nacidos na década de 1880-1890. Este grupo renovou a narrativa galega, buscando situala á altura do que se facía noutras literaturas europeas.

Vicente Martínez-Risco (1884-1936): Traxectoria e Obra

Etapas da súa traxectoria

Etapa pregaleguista: Publica o seu primeiro relato en galego.
Etapa galeguista ou nacionalista (1920-1933): Participa nas Irmandades da Fala, funda a revista Nós (1920) e publica o seu ensaio Teoría do nacionalismo galego (1920). Nesta etapa concéntrase a súa obra literaria en galego.
Etapa de nacional-catolicismo (1934-1963): Abandono do galeguismo e da literatura en lingua galega. Pasa ao bando franquista.

Títulos da súa obra narrativa

A obra narrativa de Risco está composta por unha novela, O porco de pé (1928), e un conxunto de relatos aparecidos en publicacións periódicas entre 1919 e 1926:

Do caso que lle aconteceu ao Dr. Alveiros (1919)
A velliña vella (revista Céltiga, Bos Aires, 1924)
O lobo da xente (1925)
A trabe de ouro e a trabe de alquitrán (1925)
A coutada (1926)

En 1927 aparecen en Nós os 8 primeiros capítulos da novela Os europeos en Abrantes.

Características da súa obra literaria

Ambientación urbana
Intencionalidade didáctica (presentar ideas e convencer os lectores)
Actualización da tradición oral galega
Humor crítico (a sátira)

Teatro e ensaio de Risco

Como outros membros deste grupo, Risco contribuíu tamén cunha obra teatral, O bufón d'El Rei (1928), e cunha abondosa produción ensaística, entre as que destacan:

Nós
Os inadaptados (1933), no que explica a evolución cara ao galeguismo
Mitteleuropa (1934), no que constata o abandono do autor das posturas nacionalistas

Ramón Otero Pedrayo (1888-1976): Obra Narrativa

Otero Pedrayo é autor dunha extensa obra narrativa que a crítica divide en narracións realistas e narracións culturalistas.

Narracións realistas (relatos e novelas)

Características das narracións realistas

Narrador omnisciente
Ambientación na Galicia decimonónica
Desenvolven unha única trama

Títulos de narracións realistas

Pantelas, home libre (1925)
A triloxía Os camiños da vida (1928)
Contos do camiño e da rúa (1932)
O mesón dos ermos (1936)

Narracións culturalistas

Características das narracións culturalistas

Uso do narrador en primeira persoa
Incorpora consideracións históricas, filosóficas ou literarias, máis que centrarse no asunto narrativo.

Ambientación das narracións culturalistas

En canto á ambientación, divídese en:

Narracións de asunto contemporáneo:
- Escrito na néboa (1927)
- Arredor de si (1930)
- Develar (1935)
Narracións de asunto histórico:
- A romaría de Xelmírez (1934)
- Fra Vernero (1934)

Preguntas frecuentes

Cando é a Época Nós?

Chamámoslle Época Nós ao período comprendido entre 1916 e 1936. Recibe ese nome pola importancia dos membros do Grupo Nós, nucleados ao redor da revista Nós.

Cal é a única novela de Vicente Martínez-Risco?

A súa obra narrativa inclúe a novela O porco de pé (1928). Ademais, publicou un conxunto de relatos en publicacións periódicas entre 1919 e 1926.

Cales son as narracións realistas de Otero Pedrayo?

Entre as narracións realistas figuran Pantelas, home libre (1925), a triloxía Os camiños da vida (1928), Contos do camiño e da rúa (1932) e O mesón dos ermos (1936).