Glosario de Termos Históricos Esenciais: Visigodos, Romanización e Idade Media

Glosario Histórico: Conceptos Fundamentais

A continuación preséntase unha colección de termos históricos clave, abrangendo desde a Prehistoria ata a Idade Contemporánea, con especial foco na Península Ibérica.

Aula Regia

Órgano asesor real na etapa visigoda, formado por altos funcionarios, aristócratas e cregos. As súas funcións inclúen a elección do rei e a colaboración na preparación de leis e, en xeral, no asesoramento político, xurídico e militar.

Bárbaros

Estranxeiro segundo os romanos. Termo pexorativo empregado na etapa romana para referirse ás persoas estranxeiras que non falaban o grego ou o latín e, polo tanto, eran alleos á civilización. Os máis significativos foron os pobos xermánicos.

Castro

Poboado fortificado prerromano, típico do noroeste peninsular. Consta de murallas, foxos e terrapléns que acollen no seu interior construcións domésticas realizadas en pedra, nas que domina a planta redonda.

Conventus Iuridicus (Conventos)

Unidade administrativa do período romano inferior á provincia. Tiña funcións de carácter xudicial, de recadación de impostos e de recrutamento de tropas.

Megalitismo

Período da prehistoria caracterizado pola construción de monumentos a base de grandes pedras chamados megálitos. Estes inclúen:

• Dólmens
• Menhires
• Pedrafitas

Manso

Porción do feudo que era concedida a cada campesiño para a súa explotación en réxime de liberdade durante a Idade Media.

Marca Hispánica

Territorio comprendido entre a fronteira político-militar do Imperio Carolinxio e Al-Andalus nos Pireneos, dende finais do século VIII ata a súa independencia a partir do século IX. Non presentaba unha estrutura administrativa unificada propia.

Mesta (Honrado Concejo de la Mesta)

Organización gandeira gremial da Coroa de Castela, creada en 1273 por Afonso X o Sabio. Outorgaba importantes prerrogativas e privilexios (como o dereito de paso e pastoreo) ao gando ovino fronte aos agricultores, incentivando a produción de la para a exportación.

Presura

Tipo de repoboación efectuada principalmente en áreas escasamente poboadas (Galicia, norte do val do Douro e sur dos Pireneos) entre finais do século VIII e principios do XI. Deu como resultado a existencia de comunidades de campesiños libres e propietarios de parcelas.

Taifas

Pequenos reinos nos que se dividiu Al-Andalus tras a caída do Califato de Córdoba (a partir de 1031).

Abdicacións de Baiona (5 de maio de 1808)

Nome polo que se coñecen as renuncias sucesivas dos reis Carlos IV e do seu fillo Fernando VII ao trono de España en favor de Napoleón Bonaparte, o 5 de maio de 1808. Napoleón cedería tales dereitos ao seu irmán Xosé Bonaparte.