O Franquismo Tardío: Desenvolvemento, Crise e Transición (1959-1975)
O Franquismo Tardío: Desenvolvemento e Inmobilismo Político (1959-1973)
Este período caracterizouse por un réxime autoritario-tecnocrático.
Plans Económicos e Crecemento
Plan de Estabilización de 1959
Apoiado polo FMI, as súas características principais foron:
- Flexibilidade: Maior elasticidade dos tipos de xuro na política monetaria.
- Sector Exterior: Estableceuse a paridade da peseta.
- Sector Público: Axuste de gastos e ingresos.
Plans de Desenvolvemento Económico e Social
Os Plans de Desenvolvemento propiciaron un espectacular crecemento económico en España entre 1960 e 1973. Creáronse os Polos de Desenvolvemento e Promoción Industrial xunto coas Grandes Áreas.
- Sector Industrial: Gran crecemento da industria de base e do automóbil, instalación de refinerías e potenciación hidroeléctrica.
- Sector Agrario: Case non se desenvolveu.
- Construción: En auxe, incluíndo a construción de autoestradas.
- Balanza Comercial: Foi negativa.
O PNB subiu moito nos anos 60, aínda así produciuse unha importante emigración. Destacou o fraude de MATESA.
Cambios Sociais e na Oposición
Transformacións Sociais
Producíronse cambios significativos nos costumes e na vida cotiá. O Concilio Vaticano II impulsou a creación de Comunidades de Base. Houbo tamén cambios na moda e na estrutura social, cun aumento das clases medias e a incorporación da muller ao traballo.
Forzas de Oposición
As principais forzas de oposición incluíron:
- A Universidade.
- O Movemento Obreiro (con especial relevancia de CCOO). A represión manifestouse na creación do Tribunal de Orde Pública e en incidentes como o de Ferrol.
- A Igrexa Católica.
- A Oposición Política:
- ETA (fundada en 1959).
- A Lei de Bandidaxe e Terrorismo (1968).
- O Congreso do Movemento Europeo (coñecido como o "Contubernio de Múnic").
- Partidos como o PCE e o PSOE.
As Relacións co Exterior
España mantivo relacións con:
- A Comunidade Europea.
- Problemas con Marrocos.
- A independencia de Guinea Ecuatorial (1968).
- A cuestión de Xibraltar.
- Os EE.UU.
A Agonía do Franquismo (1973-1975)
Crise Económica e Política
Crise Económica
Iniciouse coa crise enerxética de 1973 (petróleo), que marcou o inicio dun novo ciclo tecnolóxico.
Eventos Políticos Clave
- A morte de Carrero Blanco (1973).
- O goberno de Arias Navarro, co seu "Espírito do 12 de Febreiro", que incluíu a dimisión de Pío Cabanillas.
Incremento das Forzas de Oposición
A Oposición no Interior
Manifestouse a través de:
- Disidencias políticas: Como o grupo Tácito (parte do goberno de Suárez).
- A Igrexa.
- O Exército: Coa Unión Militar Democrática.
- Obreiros e Universitarios: Con folgas e mobilizacións.
- A actividade terrorista.
A Oposición Exterior
Destacou a iniciativa do PCE en París coa creación da Xunta Democrática e, en 1975, a Plataforma de Converxencia Democrática.
Problemas Exteriores: A Marcha Verde
A crise do Sáhara Occidental, impulsada por Hassan II, foi un dos últimos grandes problemas exteriores.
Enfermidade e Morte de Franco
A enfermidade e morte de Franco producíronse o 20 de novembro de 1975. Foi enterrado xunto a Primo de Rivera no Val dos Caídos.