Nova Narrativa Galega: Renovación Técnica e Temática (1954-1971)

Nova Narrativa Galega: Un Movemento de Renovación (1954-1971)

A Nova Narrativa Galega (NNG) representa un importante movemento de renovación tanto na técnica como na temática da literatura galega. Este período abarca obras publicadas entre 1954 e 1971, datas que coinciden con publicacións tan significativas como Nasce unha árbore e Adiós, María.

Na década dos anos 50, xurdiu un grupo de mozos escritores que incorporaron á narrativa galega novos motivos e técnicas narrativas. Aínda que non se pode falar dunha escola ou grupo homoxéneo, estes autores compartían unha serie de intereses comúns. No plano literario, o seu obxectivo principal era a separación do formal coa tradición narrativa.

Influencias e Características

A NNG recibiu influencias de diversas correntes literarias e pensamentos da época:

• Nouveau Roman francés: Este movemento propugnaba o obxectalismo, outorgando igual importancia ás cousas e aos personaxes. O protagonista, reducido a un pronome, perdía a súa identidade, e a expresión da situación empregaba a vista como ferramenta principal.
• Marcel Proust: A novela psicolóxica.
• Franz Kafka: O mundo atormentado con personaxes illados e impotentes.
• James Joyce: A exploración do monólogo interior.
• William Faulkner: A destrución da lóxica temporal.
• Sigmund Freud: A presenza do mundo do subconsciente.

Características Xerais da NNG

• Preocupación por renovar a técnica narrativa.
• Distanciamento da realidade obxectiva.
• Expresión do absurdo nun mundo sen sentido.
• Intimismo e introspección.
• Recurso a un mundo simbólico.
• Obxectalismo (influencia do Nouveau Roman).
• Multiperspectivismo.
• Predominio do monólogo interior.
• Ambientes urbanos, claustrofóbicos e sórdidos.
• Ausencia de orde cronolóxica estrita.
• Personaxes desprovistos de caracterización psicolóxica, a miúdo violentos e agresivos.

Autores Destacados e Obras

• Gonzalo Rodríguez Mourullo: Autor de Nasce unha árbore e Memoria de traizón.
• Eduardo Blanco Amor: A súa obra A esmorga, aínda que anterior, anticipa algúns dos temas e técnicas da NNG.
• Carlos Casares: Estreouse con Vento ferido, un libro de relatos con temáticas e técnicas variadas. Novelas como Cambio en tres e Xoguetes para un tempo prohibido asócianse a esta época. A súa prosa posterior, aínda que sinxela, é moi traballada. Nos anos 80 e 90 publicou Os oscuros soños de Clío, Iliustrísima, Os mortos daquel verán e O sol do verán.
• María Xosé Queizán: Destaca con A orella no buraco.
• Xohana Torres: Autora de Adiós, María, unha obra relevante deste momento.
• Manuel Lueiro Rey: A súa novela Serafín (1960) tamén se considera parte deste movemento.

Xosé Luis Méndez Ferrín: Un Universo Fantástico

A obra de Xosé Luis Méndez Ferrín é extensa e caracterízase pola creación dun mundo fantástico. Podemos distinguir tres etapas:

• NNG (1961-1971): Predominio da técnica experimental, abordando o absurdo e a falta de sentido da vida, con influencia do existencialismo.
• Percival e outras historias: Relatos que xa amosan o gusto polo absurdo e por personaxes estraños.
• O crepúsculo e a formiga: Un conxunto de relatos onde a realidade se deforma, xerando dúbidas sobre a veracidade do narrado. A violencia é un elemento clave para mostrar situacións de opresión e miseria, desenvolvida en seres atormentados e espazos escuros.
• Arrabaldo ao norte: Nesta novela, obsérvase unha forte vontade tecnicista, cun home incapaz de comunicarse, perdido en diálogos inútiles e na procura dun cambio vital infrutuoso.
• Segunda etapa (1971-1980): Maior riqueza temática e unha crecente presenza do interese político.
• Terceira etapa (a partir de 1980): Caracterízase por un retorno á fantasía e a representacións místicas. Entre os títulos desta etapa atópanse Retorno a Tagen Ata, Amor de Artur, Antón e os inocentes, Arnoia, Arnoia, Bretaña esmeraldina, etc.