John Locke: O Estado de Natureza, Dereitos Naturais e Pacto Social
John Locke: O Estado de Natureza e o Pacto Social
O Empirismo e a Filosofía Política de Locke
Locke, un dos máximos expoñentes do empirismo, elaborou unha teoría do coñecemento cuxa orixe é a experiencia, negando as ideas innatas. Tamén estaba interesado nas cuestións político-morais.
O Estado de Natureza: Liberdade e Igualdade
El desenvolveu a ficción dun estado previo á sociedade e ao estado político, o da natureza. Cría que o estado de natureza se caracteriza pola liberdade e a igualdade dos humanos. Os homes permanecen nese estado ata que deciden converterse en membros dunha sociedade política.
A Lei Natural e os Dereitos Fundamentais
Locke defende que o ser humano está dirixido polas súas paixóns e desexos, pero é quen a través da Lei Natural establece pautas de convivencia cos demais. Ninguén pode danar a outra persoa na súa vida, liberdade e propiedade, xa que son dereitos naturais:
- Dereito á vida.
- Dereito á liberdade.
- Dereito á propiedade.
Estes dereitos son naturais, ao igual que o dereito a non facer de alguén un instrumento para as propias satisfaccións, aínda que ter estes dereitos non quere dicir que se respecten.
Da Propiedade ao Pacto Social
No estado de natureza, o humano é propietario do que é capaz de producir e consumir. Logo xorde o diñeiro, que provoca guerras e conflitos. Os humanos descobren entón que os seus dereitos estarían mellor defendidos mediante o Pacto Social entre todos.
O Estado e a Lei Positiva
Unha vez constituída a sociedade e o Estado, cada individuo renuncia a ser xuíz dos seus dereitos, someténdose á sociedade civil e á autoridade estatal. A finalidade pola que os humanos decidiron configurarse como unha comunidade política é que o Estado recoñeza, permita e garanta o exercicio de ditos dereitos.
Para cumprilo, necesítase unha lei escrita que explique a Lei Natural. Esta lei (positiva) ten que ser coactiva para ser efectiva e dispoñer de forza para que se cumpra.
O Mandato e a Separación de Poderes
A relación entre o goberno e os seus súbditos é o mandato. Mediante o pacto constitúese a sociedade civil e o pobo constitúese en asemblea e elixe un goberno ao que confía unha tarefa.
O momento do pacto é irreversible, pero o da elección do goberno é reversible. Se o goberno perde a confianza do pobo, entón decae o seu poder.
A Limitación do Poder Estatal
Nin o Estado nin ningunha das súas institucións pode converterse nun poder absoluto fronte aos cidadáns. Locke defende a separación de poderes:
- Poder Lexislativo: Radica no Parlamento, elixido polo pobo.
- Poder Executivo: Radica no monarca.
O verdadeiro soberano é o pobo, que tamén elixe o Parlamento.
Conclusión: O Fin do Goberno
Para Locke, o Estado foi constituído para asegurar as liberdades e propiedades. Os que actúan contra eses fins (como o monarca) teñen que ser substituídos por outros. O Estado non debe entrometerse na vida privada, sempre que [as accións privadas] non atenten contra a seguridade nacional e as metas do Estado.