Hilozoísmo e creacionismo na poesía galega: Amado Carballo, Pimentel e Manuel Antonio
Resumo
O texto presenta dúas correntes da poesía galega do primeiro terzo do século XX: o hilozoísmo, con Luís Amado Carballo e Luís Pimentel, e o creacionismo, con Manuel Antonio. Describe as súas características formais, temáticas e lingüísticas, así como as obras máis importantes de cada autor. O estudante aprenderá a diferenciar ambas tendencias vanguardistas.
Puntos clave
- O hilozoísmo, fundado e representado por Luís Amado Carballo, suprime o argumento, a anécdota e o sentimento, e centra o poema nunha imaxe.
- Características do hilozoísmo: elementos visuais e auditivos, métrica sinxela, versos curtos con predominio do octosílabo e rima asonante.
- Luís Pimentel usa imaxes oníricas, metáforas visionarias, espazos interiores e pechados, e predominio do verso libre.
- O manifesto “¡Máis Alá!” (1922), asinado por Manuel Antonio e Álvaro Cebreiro, rexeita a tradición e defende a liberdade creadora e o nacionalismo galego.
- De catro a catro (1928) é un conxunto de 19 poemas sobre o mar, escritos durante a primeira navegación de Manuel Antonio.
- A obra completa de Manuel Antonio non se publicou ata 1972.
O Hilozoísmo
Características xerais: elementos visuais e auditivos; a métrica é moi sinxela, versos curtos, con predominio do octosílabo e a rima asonante.
Luís Amado Carballo (1901-1927)
Foi fundador e máximo representante desta escola. Impón a supresión do argumento, da anécdota e do sentimento; o seu núcleo é unha imaxe. Destacan o instantaneísmo, a brevidade e a riqueza de imaxes. A metáfora preséntase dentro de todas as súas variedades, xunto coa personificación e a sinestesia.
Hai sentimento na poesía de Amado Carballo, pero estas entidades abstractas aparecen na súa obra traducidas a sensacións, concretadas en realidades perceptibles polos sentidos.
Escribiu dous poemarios:
- Proel (1927)
- O galo (1928)
Luís Pimentel (Lugo 1885-1958)
Dous poemarios:
- Triscos
- Sombra do aire na herba
As características do seu estilo son:
- Imaxes oníricas
- Metáforas visionarias
- Combina o delicado co anguriante e irracional
- Presenza constante de espazos interiores e pechados
- Contraste de luces e sombras
- Predominio do verso libre
O Creacionismo: Manuel Antonio (1900-1930)
No ano 1922 asinou, xunto co debuxante Álvaro Cebreiro, o manifesto “¡Máis Alá!”, no que, guiados por un afán provocador, rexeitan a tradición. O manifesto, ademais de ser unha declaración dos seus principios estéticos, propugna unha renovación estética e temática, avoga pola absoluta liberdade creadora e constitúe unha defensa da lingua galega e do ideario nacionalista.
Publicou De catro a catro. Follas dun diario d’abordo (1928), un conxunto de 19 poemas compostos durante a primeira navegación de Manuel Antonio, que teñen o mar como tema central.
- O primeiro poema, “Intencións”, escrito dende terra antes de principiar a travesía, expresa a ilusión pola aventura.
- O último, “Adeus”, escrito dende terra, representa a despedida do poeta e navegante e expresa a saudade do mar.
- Os outros 17 poemas son respostas provocadas polos sinais do cosmos e da natureza marítima.
Este libro presenta unha tripla novidade: temática, lingüística e formal.
- Nos temas podemos salientar a reflexión sobre a existencia.
- No aspecto lingüístico, destaca a utilización de tecnicismos e estranxeirismos.
- Na renovación formal, mestura as imaxes creacionistas.
Ata 1972 non se publicaría a obra completa deste autor. Outros catro poemarios son:
- Con anacos do meu interior
- Foulas (presenza de caligramas e imaxes)
- Sempre e máis despois
- Viladomar
Descargar
PDF Word HTMLPreguntas frecuentes
Quen foi o máximo representante do hilozoísmo?
Luís Amado Carballo (1901-1927) foi o fundador e máximo representante desta escola. Escribiu os poemarios Proel (1927) e O galo (1928).
Que tema central ten o libro De catro a catro?
O mar é o tema central. Son 19 poemas compostos durante a primeira navegación de Manuel Antonio.
Que obras publicou Luís Pimentel?
Publicou os poemarios Triscos e Sombra do aire na herba.
Ponte á proba
Tarxetas de repaso
Preme nunha tarxeta para ver a resposta.
Test
Preguntas xeradas con IA a partir do documento: comproba as respostas co texto.