Descartes: Dúbida Metódica, Pensamento e Método Cartesiano

R. Descartes: Dúbida Metódica, Pensamento e Ser

A Dúbida Metódica

A dúbida de Descartes é unha dúbida metódica. Non se manterá permanentemente nela, senón que, pola contra, a súa finalidade última consiste en destruírse a si mesma, de cara a alcanzar un principio indubidable. Por conseguinte, ten que ver co inicio do propio método e non cun escepticismo alleo a este. A dúbida cartesiana é necesaria para comezar a filosofía.

Descartes sinala tres fundamentos racionais para dubidar, coa peculiaridade de que cada un é superior en radicalidade ao seu precedente:

1. Os sentidos son falaces. Estamos habituados a seguir unha especie de empirismo natural na nosa crenza de que os sentidos son os balcóns polos que nos asomamos á realidade e a capturamos para organizar as nosas sensacións despois. Cremos que os sentidos son os mediadores entre a realidade e o pensamento.
2. Os soños. Aínda que concedésemos non poder dubidar das experiencias antes descritas, a hipótese do sono inclúe tamén a posibilidade da dúbida razoable sobre elas.
3. Un xenio maligno. Non obstante, hai coñecementos que non son afectados pola dúbida. Valla, como exemplo, a matemática. Nela hai algo certo e indubidable, por esta razón: Durma eu ou estea esperto, sempre dous e tres sumarán cinco e o cadrado non terá máis de catro lados.

Primeira Certeza

Ese punto firme descóbreo no pensamento. En efecto, nin sequera o todopoderoso espírito maligno poderá, cos seus enganos, impedir que eu pense mentres estou a dubidar: Engáneme canto queira, que non conseguirá que eu sexa nada mentres estou a pensar que son algo.

O Método Cartesiano

Propósito: construír un método para descubrir eficazmente a verdade.

Significado do método:

• Pasos:
  1. Decepción do saber recibido.
  2. Insatisfacción coa experiencia obtida no “libro do mundo”.
  3. Indagación na propia mente, na propia razón.
• Unidade da razón humana → método único → unidade das ciencias.
• O método, para descubrir a verdade e erradicar calquera falsidade, comeza pola dúbida: rexeitar como falso o que lle ofreza a mínima dúbida.

Regras para a Dirección do Espírito

Método: conxunto de regras doadas e certas para evitar o erro e avanzar no coñecemento da verdade.

Regras do método:

1. Evidencia
2. Análise
3. Síntese
4. Enumeración

Procedementos para obter certeza: intuición, para coñecer as ideas simples, e dedución, para derivar outras (reconstruír).