Aristóteles: Ética, Política, Polis e a Clasificación dos Gobernos

Aristóteles: Ética, Política e a Polis

Para Aristóteles, a ética e a política son inseparables, ademais de afirmar que o individuo non pode ser feliz fóra da comunidade. Destaca a sociabilidade como unha calidade esencial da natureza humana, que se actualiza de tres formas:

A Sociabilidade Humana e a Constitución da Polis

• A Familia: Unión primeira; xorde da necesidade de procrear e subsistir.
• A Aldea ou Pobo: Agrupación necesaria para satisfacer as necesidades primarias e cotiás.
• A Cidade-Estado ou Polis: Culminación do proceso; trátase de vivir ben, é dicir, procurar a felicidade para todos os membros.

O Estado, a Xustiza e o Fin Último

O Estado só se pode constituír se a comunidade posúe un sistema de goberno, unha serie adecuada de leis e institucións, unha boa regulación da convivencia e se é posible acadar o fin último: a felicidade. A xustiza é a virtude que asegura a orde na polis e harmoniza os dereitos e deberes de todos os membros.

Somos animais políticos, precisamos da cidade para desenvolver os nosos fins. Ademais, somos os únicos entre os animais que posuímos o logos, a linguaxe, que ten como fin diferenciar entre o xusto e o inxusto, entre o bo e o malo. Por isto, as leis son a linguaxe social, compartida por todos.

O Estado considérase como un organismo autosuficiente e autónomo, é dicir, bástase a si mesmo (autárquico); o individuo e a familia non o son. Polo tanto, pódese afirmar que o Estado é anterior ao individuo, xa que existe por natureza.

Clasificación Aristotélica dos Réximes Políticos

Aristóteles tamén fixo unha análise dos distintos tipos de goberno que pode presentar unha cidade, e clasificounos en función do número de gobernantes (criterio cuantitativo) e de se o fin buscado é o particular ou o común (criterio cualitativo).

Gobernos Xustos (Buscan o Ben Común)

Estes réximes son xustos porque buscan o ben común:

• Monarquía: Goberno xusto dun só home.
• Aristocracia: Goberno xusto dunha minoría.
• Politeia: Goberno xusto do pobo.

Gobernos Inxustos (Buscan o Interese Particular)

Se, pola contra, se orientan ao interese particular (afastándose da xustiza), derivan, respectivamente, nos seguintes réximes:

• Tiranía (derivada da Monarquía).
• Oligarquía (derivada da Aristocracia).
• Democracia ou Demagoxia (derivada da Politeia).

Aristóteles e a Teoría do Coñecemento

Segundo Platón e Sócrates, a ciencia versa sobre o universal e o necesario, sobre a Forma. Porén, para Aristóteles as formas atópanse nas propias cousas, polo que a súa teoría hilemórfica pode ser entendida como un intento de superación do dualismo ontolóxico de Platón.

Considera que todo coñecemento parte da percepción do sensible; non hai nada no entendemento que non proveña dos sentidos.